Янгиликлар
Талаба ҳаёти Қўлланма

Хорижда бепул ўқиш: олти давлат гранти ва ариза ойналари

·18 дақиқа ўқиш
Хорижда бепул ўқиш: олти давлат гранти ва ариза ойналари

Қисқача жавоб. Олти давлат дастури Ўзбекистон фуқаросини тўлиқ молиялаштиради: Туркия (Туркие Бурслари), Корея (GKS), Хитой (CSC), Венгрия (Стипендиум Ҳунгарисум), Россия давлат квотаси ва Германия (DAAD). Ариза ойналарининг бештаси январ-февралда ёпилади, иккитаси эса сентабр-октабрда очилади. Ҳужжат тўплами ҳамма жойда деярли бир хил: паспорт, диплом ёки аттестат, транскрипт, тил сертификати, мотивацион хат ва тиббий маълумотнома. Рад этишнинг энг кўп учрайдиган сабаби — ҳужжат мазмуни эмас, муддат ва расмийлаштириш.

Ушбу қўлланмада ҳар дастур расмий сайтидан текширилган: ариза ойнаси, қамраб олинадиган харажатлар, тил талаби, ёш чегараси ва ҳужжатлар рўйхати. 2026 сиклининг саналари аниқ, 2027 сикли саналари эълон қилинганлари алоҳида кўрсатилган. Тахминий сана ёзилмаган — эълон қилинмаган жойда шундай деб айтилган.

Хорижда бепул ўқиш: олти дастур битта жадвалда

Қуйидаги жадвал олтита давлат дастурини ёнма-ён қўяди. Охирги устундаги сумма — талабага ҳар ой нақд тушадиган яшаш пули; ўқиш тўлови, ётоқхона ва суғурта бунга кирмайди, улар алоҳида қопланади.

Дастур (давлат)Ариза ойнасиБосқичЁш чегарасиТил талабиОйлик яшаш пули
Туркие Бурслари (Туркия)10-январ - 20-февралбакалавр, магистр, ПҳД21 / 30 / 35 ёштурк ёки инглиз тили (дастур талабига қараб)4 500 - 9 000 TL
Global Кореа Счоларшип (Корея)бакалавр сентабр-октабр, магистр февралбакалавр, магистр, ПҳД25 / 40 ёшTOPIK ёки инглиз сертификати, 1 йил корейс курси900 000 вон
Чинесе Говернмент Счоларшип (Хитой)ноябр - феврал, муддатни элчихона белгилайдибакалавр, магистр, ПҳД25 / 35 / 40 ёшхитойча дастурда HSK 3-4, инглизчада IELTS/TOEFL2 500 - 3 500 юан
Стипендиум Ҳунгарисум (Венгрия)15-январ соат 14:00 (CET)бакалавр, магистр, ПҳД18 ёшдан катта; юқори чегара йўқдаражани қабул қилувчи университет белгилайди43 700 форинт
Давлат квотаси (Россия)2027/28 учун сентабрда очиладибакалавр, магистр, аспирантурарасмий сайтда кўрсатилмаганрус тили; билмаса 1 йил тайёрлов факултетирасмий сайтда рақам кўрсатилмаган
DAAD (Германия)дастурга қараб август - ноябрмагистр, ПҳДёш эмас, диплом ёши: 6 йилнемисча дастурда Б1 ва DSH 2 / ТестДаФ 4, инглизчада IELTS/TOEFL992 - 1 400 евро

Жадвалдаги энг катта фарқ — ариза ойнаси. Туркия, Хитой, Венгрия ва Корея магистратураси январ-февралда ёпилади. Корея бакалавриати ва Россия квотаси эса аксинча, сентабр-октабрда очилади. Яъни битта календар йилда икки алоҳида мавсум бор ва улар бир-бирини алмаштирмайди.

Бир йилда икки мавсум: қайси ойда қайси ариза очилади

ОйНима бўладиНечта дастур
СентабрРоссия квотаси аризаси очилади; Корея бакалавриати (GKS-У) эълон қилинади2
ОктабрКорея бакалавриати ҳужжатлари элчихонага топширилади; Венгрия чақириғи чиқади2
Ноябр - декабрХитой элчихонаси аризани қабул қила бошлайди; Россия квотаси 15-декабрда ёпилган эди2
ЯнварВенгрия 15-январда соат 14:00 да ёпади; Туркия 10-январда очади2
ФевралТуркия 20-февралда ёпади; Хитой элчихоналари 8-24 февралда ёпади; Корея магистратураси 12-25 февралда очиқ3
Март - июлтанлов, суҳбат ва университет қарорига кетадиган давр6
Август - сентабрнатижа, виза ва йўлга чиқиш6

Бу жадвалдан битта амалий хулоса чиқади: ҳужжатни январда йиғишни бошлаган одам кечикади. Апостил, нотариал таржима ва тил сертификати биргаликда 4-8 ҳафта олади. Шунинг учун ҳужжат тайёрлашнинг бошланиш нуқтаси — октабр, ариза ойнаси эмас.

Туркие Бурслари: 10-январдан 20-февралгача

Туркия ҳукумати стипендияси расмий сайтида ариза календари очиқ турибди: ариза 10-январдан 20-февралгача қабул қилинади, баҳолаш март-апрелда, суҳбат апрел-июнда, натижа август бошида эълон қилинади, талаба сентабрда Туркияга боради. 2026 сиклида ариза айнан 10-январ - 20-феврал оралиғида олинган. 2027 сикли саналари расмий сайтда ҳали алоҳида эълон қилинмаган — календар саҳифаси умумий ойнани кўрсатиб турибди.

Ёш чегараси босқичга қараб қатъий: бакалавр ва коллеж дастурига 21 ёшдан кичик, магистратурага 30 ёшдан кичик, докторантурага 35 ёшдан кичик, тадқиқот стипендиясига 50 ёшдан кичик номзод топширади. Бу ерда "кичик" сўзи сўзма-сўз ишлайди: 21 ёшга тўлган абитуриент бакалавр танловига кирмайди.

Иккинчи қатъий шарт — ўзлаштириш фоизи. Бакалавр ва коллеж учун камида 70 %, магистратура ва докторантура учун 75 %, тиббиёт, стоматология ва фармацевтика учун 90 %. Бу фоиз аттестат ёки диплом ўртача балидан ҳисобланади. 90 % шартини билмасдан тиббиётга топширган номзод биринчи техник текширувдаёқ чиқиб кетади.

Дастур нимани тўлайди: ўқиш тўлови тўлиқ, бакалавр талабасига бутун ўқиш даври учун ётоқхона, магистр ва докторантга биринчи йил ётоқхона, кейинги йилларда Истанбул ва Анқара учун ойига 6 000 TL, бошқа шаҳарлар учун 5 000 TL уй-жой пули. Бундан ташқари бир марталик авиабилет, умумий тиббий суғурта ва бир йиллик турк тили курси. Ойлик яшаш пули: бакалаврга 4 500 TL, магистрга 6 500 TL, докторантга 9 000 TL. Юқори ўзлаштирган талабага Мерит дастури бўйича бу сумма икки баробар тўланади.

Муҳим шарт, кўпчилик эътибор бермайди: турк тилидан С1 сертификати бўлмаган ҳар бир стипендиат — ҳатто инглиз тилидаги дастурга тушган бўлса ҳам — бир йиллик турк тили курсини ўқийди ва йил охирида С1 сертификатини олади. Яъни бакалавр учун умумий муддат 4 эмас, 5 йил.

Ҳужжатлар TBBS онлайн тизимига юкланади ва ариза бепул: амалдаги шахсни тасдиқловчи ҳужжат ёки паспорт, сўнгги 1 йилда олинган сурат, миллий имтиҳон натижаси (бўлса), диплом ёки битириш ҳақидаги вақтинчалик маълумотнома, транскрипт, университет талаб қилса GRE, GMAT ёки SAT натижаси, университет талаб қилса TOEFL ёки DELF сертификати, докторантурага эса тадқиқот мавзуси таклифи ва илгари ёзган илмий ишингиз намунаси. Туркия фуқаролари ва ўша босқичда турк университетида аллақачон ўқиётганлар танловга кирмайди.

Global Кореа Счоларшип: сентабр ва феврал

Корея дастури иккига бўлинган ва саналари ҳам алоҳида. Бакалавриат (GKS-У) аризаси сентабр-октабрда, магистратура ва докторантура (GKS-Г) аризаси феврал-мартда олинади. 2026 сикли аниқ: GKS-Г 12-феврал соат 11:00 дан 25-феврал соат 18:00 гача (Корея вақти) очиқ бўлди. GKS-У 2026 аризаси дастлаб 15-30 сентабр деб эълон қилинган, кейин Студй ин Кореа тизими тўхтаганлиги сабабли элчихоналар санани ўзгартирган — масалан бир элчихона ҳужжатни 6-17 октабр кунлари қабул қилган. 2027 сикли саналари сентабрда Студй ин Кореа сайтининг эълонлар бўлимида чиқади.

Иккита йўл бор ва биттасини танлайсиз: элчихона йўли (эмбассй траск) ёки университет йўли (university траск). Бир сиклда иккаласига бирдан топшириб бўлмайди. Элчихона йўлида ҳар мамлакат учун ажратилган ўрин сони олдиндан эълон қилинади ва у одатда бир неча кишилик бўлади.

Талаблар расмий Студй ин Кореа сайтида ёзилган: бакалавриатга 25 ёшгача ва ўрта мактаб давомидаги ўртача балл 80 % дан юқори (юқори 20 % ичида), магистратура ва докторантурага 40 ёшгача ва ўртача балл 80 % дан юқори. Фуқаролик корейс бўлмаслиги шарт.

Ўқиш тузилиши бир хил: аввал 1 йил корейс тили курси, кейин 4 йил бакалавр ёки 2 йил магистр ёки 3 йил докторантура. Корея элчихонасининг расмий эълонида тўланадиган суммалар шундай кўрсатилган: авиабилет, ойига 900 000 вон яшаш пули, тил курси ва ўқиш тўлови тўлиқ, келгандан кейин бир марталик 200 000 вон жойлашиш пули, ўқишни тугатганда бир марталик 100 000 вон, тиббий суғурта, ва TOPIK 5 ёки 6-даражани олганларга қўшимча ойига 100 000 вон. Ҳар сикл учун аниқ сумма ўша йилнинг ариза қўлланмасида қайта тасдиқланади.

Чинесе Говернмент Счоларшип: феврал ва CSCA имтиҳони

Хитой ҳукумат стипендияси (CSC) аризаси campuschina.org порталида тўлдирилади, лекин муддатни ҳар бир давлатдаги Хитой элчихонаси ўзи белгилайди. 2026/2027 сиклида элчихоналар муддати 8-февралдан 24-февралгача оралиғида турган; баъзи элчихоналар аризани ноябрдан бошлаб қабул қилган. Шунинг учун битта умумий сана ёзиб қўйиш хато — ўзингизга тегишли элчихона эълонидаги санани текширасиз.

Ёш чегараси босқичга қараб: бакалаврга 25 ёшгача, магистратурага 35 ёшгача, докторантурага 40 ёшгача, умумий стажёрликка 45 ёшгача, катта стажёрликка 50 ёшгача.

Тил талаби дастурнинг тилига боғлиқ. Хитой тилида ўқиладиган магистратура ва докторантурага HSK 4, умумий ва катта стажёрликка HSK 3 керак. Хитой тилининг ўзини ўрганиш дастурига кирувчилар HSK талабидан озод. Инглиз тилидаги дастурларда университет ўзи IELTS ёки TOEFL даражасини белгилайди.

2026 сиклида янги шарт киритилган: бакалавр дастурига топширувчи ариза муддатидан олдин CSCA имтиҳонини топшириб, амалдаги натижа ҳисоботини олиши шарт. Сентабрда ўқишни бошлайдиганлар учун имтиҳон саналари 21-декабр ва 25-январ қилиб белгиланган эди. CSCA натижаси йўқ бакалавр аризаси кўриб чиқилмайди.

Стипендия нимани қоплайди: ўқиш тўлови, университет ётоқхонаси бепул ёки унинг ўрнига турар жой пули, комплекс тиббий суғурта йилига бир кишига 800 юан (олти ойдан қисқа дастурларда 400 юан) ва ойлик нафақа — бакалаврга 2 500 юан, магистр ва умумий стажёрга 3 000 юан, докторант ва катта стажёрга 3 500 юан. Халқаро авиабилет бу рўйхатга кирмайди — Туркия ва Кореядан фарқи шу, йўл харажатини ўзингиз тўлайсиз.

Ҳужжатлар: паспортнинг маълумот саҳифаси, диплом, транскрипт, тил сертификати, бакалавр учун CSCA натижа ҳисоботи, университетдан олинган дастлабки қабул хати (бўлса), ўқув режаси ёки тадқиқот таклифи, магистратура ва юқори босқич учун иккита тавсиянома, чет эл фуқароси учун тиббий кўрик варақаси ва судланмаганлик ҳақидаги маълумотнома. Судланмаганлик маълумотномаси ариза юборилган кундан 6 ой ичида берилган бўлиши шарт. Хитой ёки инглиз тилида бўлмаган ҳар бир ҳужжат таржима қилинади.

Стипендиум Ҳунгарисум: 15-январ соат 14:00

Венгрия дастури энг аниқ санага эга: 2026/2027 чақириғи бўйича ариза 15-январ соат 14:00 (Марказий Европа вақти) да ёпилган. Бу соат билан ёзиладиган муддат — бир соат кечиккан ариза тизимга тушмайди. 2027/2028 чақириғи расмий сайтда ҳали чиқмаган; олдинги сиклларда чақириқ ноябр-декабрда эълон қилинган.

Чақириқ матнида битта ёш шарти бор ва у қуйи чегара: 2008-йил 31-августдан кейин туғилганлар, яъни 31-август ҳолатига 18 ёшга тўлмаганлар танловга кирмайди (рақс йўналишлари бундан мустасно). Юқори ёш чегараси чақириқда кўрсатилмаган.

Ўзбекистон бу дастурда юборувчи ҳамкор давлат, яъни квота очиқ. Расмий сайт юборувчи томон сифатида Олий таълим, фан ва инновациялар вазирлиги ҳузуридаги Малакаларни ривожлантириш агентлигини кўрсатган. Бакалавр, магистр, узлуксиз магистр ва докторантура — тўрт босқичнинг тўрттаси ҳам исталган йўналишда очиқ.

Нимани тўлайди: ўқиш тўлови тўлиқ; ойлик яшаш пули бакалавр, магистр ва тайёрлов босқичи учун 43 700 форинт (12 ой давомида); ётоқхона жойи бепул, жой етмаса ойига 40 000 форинт ижара ҳиссаси; тиббий суғурта ва йилига бир кишига 65 000 форинтгача қўшимча суғурта. Расмий чақириқ матни очиқ огоҳлантиради: 40 000 форинт — ижаранинг бир қисми, йирик шаҳарларда, айниқса пойтахтда, у тўлиқ ижарани қопламайди.

Яширин тузоқ чақириқ матнида ёзилган: венгер тили тайёрлов курсига борган, лекин йил охиридаги имтиҳондан ўта олмаган талабанинг ойлик нафақаси 30 000 форинтга туширилади. Яъни тил курси формал эмас, натижа билан ўлчанади.

Ҳужжатлар рўйхати: онлайн ариза анкетаси (инглиз тилида тўлдирилади) ва сўнгги 2 йилда олинган сурат; камида бир саҳифалик мотивацион хат, Тимес New Роман 12 шрифтда ва танланган дастур тилида; тил билимини тасдиқловчи ҳужжат ва унинг таржимаси; мактаб аттестати ёки бакалавр дипломи ва таржимаси; барча семестрлар бўйича транскрипт ва таржимаси; паспорт маълумот саҳифасининг нусхаси; тизимдаги "Статемент фор Апплисатион" ҳужжатига розилик. Тиббий маълумотнома ариза пайтида эмас — грант ютгандан кейин Венгрияда мажбурий тиббий кўрикда тақдим этилади. Ҳар бир файл 4 MB дан катта бўлмасин, акс ҳолда тизим юкламайди.

Вақт чизиғи чақириқда очиқ берилган: 15-январ ариза, 28-феврал техник текширув ва номзод қилиб кўрсатиш, 15-март илмий раҳбар тавсияномаси учун охирги кун, март ўртасидан май охиригача университет қабул жараёни, июн охири ёки июл ўртасида натижа, июл-августда виза, 30-сентабргача Венгрияга етиб бориш.

Россия давлат квотаси: ариза шу сентабрда очилади

Россия ҳукумати квотаси Ўзбекистон фуқаролари учун алоҳида расмий сайт орқали юритилади. Ўша сайтда ҳозир шундай ёзув турибди: 2027/28 квотасига аризалар қабули 2026-йил сентабрда бошланади. Олдинги сикл бўйича ариза 15-декабргача юборилган, университет қарорлари эса августгача кутилган. Яъни бу дастур бўйича ойна ҳозир очилмоқда.

Ариза беш қадамдан иборат: порталда рўйхатдан ўтиш ва ариза юбориш, анкетани тўлдириш, ҳужжатларни юклаш, саралаш синови ёки суҳбатдан ўтиш, университет қарорини кутиш. Расмий маълумотга кўра квота бўйича ўқиш Россия Федерацияси буджети ҳисобидан тўлиқ молиялаштирилади ва танлов 500 дан ортиқ университет ва 300 га яқин йўналиш бўйича очиқ. Рус тилини билмайдиганлар аввал бир йиллик тайёрлов факултетида ўқийди.

Ҳужжатларга қўйилган талаб бу дастурда энг батафсил ёзилган ва айнан шу ерда ариза кўп йиқилади. Сурат расмий бўлиши шарт — паспортдагидек, юқори аниқликда; селфи, бош кийимдаги ёки ёнида одам ва ҳайвон бор сурат қабул қилинмайди. Паспортнинг амал қилиш муддати кириш санасидан бошлаб камида 1,5 йил қолган бўлиши керак. Паспорт нусхаси ва унинг нотариал тасдиқланган рус тилидаги таржимаси иккита алоҳида файл қилиб юкланади. Сканерда варақнинг чеккалари кўриниб туриши шарт — чеккаси кесилган скан рад этилади.

Таълим ҳужжати сифатида 10-11-синф табели (мактаб номи, ўқувчининг исми, синф раҳбари имзоси ва муҳр билан), ёки 11-синф аттестати, ёки коллеж ва олийгоҳда ўқиганлар учун академик маълумотнома юкланади. 9-синф аттестати керак эмас. Агар ҳужжатдаги фан номлари рус тилида ҳам ёзилган бўлса, нотариал таржима талаб қилинмайди — бу бир неча юз минг сўмни тежайдиган детал.

Тиббий қисм тўртта ҳужжатдан иборат: 086/у шаклидаги маълумотнома, Б ва С гепатити йўқлиги ҳақидаги маълумотнома, сил касаллиги йўқлиги ҳақидаги маълумотнома ва OIV йўқлиги ҳақидаги маълумотнома. Техник чеклов: битта файл 10 MB дан, барча файллар биргаликда 60 MB дан ошмаслиги керак, формат PDF. Фамилия ёки исм ўзгарган бўлса, ўзгартириш ҳақидаги гувоҳнома my.gov.uz орқали буюртма қилинади ва паспорт билан бирга юкланади.

DAAD: ойига 992 евро, муддат дастурга боғлиқ

Германиянинг DAAD ташкилоти битта эмас, ўнлаб дастур юритади ва уларнинг муддати бир хил эмас. Ўзбекистонлик номзодга энг кўп тегишлиси иккитаси: барча йўналишлар учун магистратура стипендияси ва ривожланиш йўналишидаги EPOS дастури.

Магистратура стипендияси: ойига 992 евро, йилига 460 евро ўқув харажати, суғуртага ҳисса, сўров бўйича йўл пули, шарт бажарилса ижара ва оила қўшимчаси, немис тили курсига ёрдам ва ТестДаФ ёки DSH имтиҳони тўловининг қайтарилиши. Молиялаш муддати 10 ойдан 24 ойгача. Шарт: охирги дипломингиз ариза муддатида 6 йилдан эски бўлмасин. Ариза портали ҳар йили 1-июнда очилади, лекин аниқ муддат ҳар бир давлат учун алоҳида белгиланади — ўзингизга тегишли санани DAAD сайтидаги давлат саҳифасидан текширасиз.

EPOS дастури иш тажрибаси бор мутахассисларга мўлжалланган: камида 2 йил касбий тажриба ва дипломнинг ёши одатда 6 йилдан ошмаслиги шарт, ариза пайтида Германияда 15 ойдан кўп яшаган бўлмаслик керак. Молиялаш 12 ойдан 42 ойгача. Магистратура даражасига ойига 992 евро, докторантурага 1 300 евро, 2026-йил февралдан бошлаб эса 1 400 евро. Қўшимча: соғлиқ, бахциз ҳодиса ва жавобгарлик суғуртасига тўлов, йўл пули, сўров бўйича ижара ва оила қўшимчаси.

Тил талаби қатъий ажратилган: немис тилида ўқиладиган дастурга ариза пайтида Б1 даража кўрсатилади ва ўқиш бошлангунча DSH 2 ёки ТестДаФ 4 топширилади; инглиз тилидаги дастурга университет талаб қилган IELTS ёки TOEFL етади. EPOS муддатлари дастурдан дастурга фарқ қилади ва одатда август-ноябрга тўғри келади — масалан бир магистратура дастури 31-августда, иккинчиси 1-октабрда, докторантура дастури 31-октабрда ёпилган.

Эл-юрт умиди ҳақида нима аниқ, нима аниқ эмас?

Ҳалол жавоб: бу мақолани тайёрлаш пайтида "Эл-юрт умиди" жамғармасининг расмий сайти (eyuf.uz) бўш саҳифа қайтарди, ариза портали (admission.eyuf.uz) эса хатолик берди. Шунинг учун жамғарма танловининг жорий санаси, квота сони ва шартлари бу ерда ёзилмайди — расмий сайт жавоб бермади, санани ўзингиз текширинг. Танлов эълонлари одатда жамғарма сайтида ва Олий таълим, фан ва инновациялар вазирлиги каналида чиқади.

Бу бўшлиқни тўлдириш учун иккита боғлиқ материал фойдали. Биринчиси — хорижий дипломни Ўзбекистонда тан олиш ва 2+2 модели ҳақидаги қўлланма: хорижий диплом Ўзбекистонда. Иккинчиси — хорижда докторантура тугатганларга бериладиган уй-жой кредити шарти: хорижда ПҳД олганга уй кредити. Иккаласи ҳам қайтиб келгандан кейинги босқичга тегишли ва грант танлашда ҳисобга олинади.

Нима хато кетади? Рад этишнинг олти сабаби

Қуйидаги олти ҳолат мазмун билан эмас, расмийлаштириш билан боғлиқ. Яъни билим даражаси етарли бўлган номзод ҳам шу жойда чиқиб кетади.

ХатоНима бўладиҚанча вақт ёки пул керак
Диплом таржимасига апостил қўйилмаганҳужжат чет элда расмий деб тан олинмайди, ариза тўлиқ эмас деб белгиланади88 000 сўм
Мотивацион хат шаблондан кўчирилгансуҳбатга чақирилмайди; Венгрияда хат мажбурий ҳужжат, формати ҳам текширилади1 саҳифа
Тавсиянома муддатдан кейин келганВенгрияда илмий раҳбар тавсияномаси учун алоҳида охирги кун бор15-март
Тил сертификатининг амал қилиш муддати ўтгантил талаби бажарилмаган ҳисобланади, ариза танловдан чиқади2 йил
Диплом ўртача бали ҳисобланмаганТуркияда 70 / 75 / 90 % чегараси, Кореяда 80 % чегараси бажарилмайди90 %
Ариза ойнаси ёпилгандан кейин уриништизим файлни умуман қабул қилмайди, кейинги сикл бир йилдан кейин12 ой

Эттинчи, камроқ тилга олинадиган хато — техник. Венгрияда битта файл 4 MB дан ошса юкланмайди, Россия квотасида битта файл 10 MB ва жами 60 MB чегараси бор, сканнинг чеккаси кесилган бўлса ҳужжат қайтарилади. Телефонда олинган сурат одатда шу чегараларга сиғмайди ёки чеккаси кесилади.

Апостил қанча туради ва қанча вақт олади?

Апостил — ҳужжатингиз чет элда расмий деб тан олиниши учун қўйиладиган махсус штамп. Ўзбекистонда унинг тартиби Вазирлар Маҳкамасининг 2021-йил 3-декабрдаги 732-сон қарори билан тасдиқланган маъмурий регламентда ёзилган. 2022-йил 1-мартдан бошлаб апостил электрон шаклда ҳам қўйилади — давлат хизматлари маркази ёки ягона портал орқали.

Регламентда иккита рақам бор ва иккаласи ҳам режалаштиришга керак. Биринчиси — муддат: сўровнома ҳужжат топширилган кундан бошлаб икки иш куни ичида кўриб чиқилади; аммо ҳужжатни имзолаган мансабдор шахснинг имзо намунасини ёки ташкилот муҳрини тасдиқлаш керак бўлса, муддат ўн иш кунигача чўзилади. Иккинчиси — йиғим: таълим ва фан соҳаси ташкилотларидан чиқадиган ҳужжатлар учун йиғим базавий ҳисоблаш миқдорининг 20 фоизи.

Ҳисоб: 2026-йил 1-сентабрдан базавий ҳисоблаш миқдори 440 000 сўм. Демак битта таълим ҳужжатига апостил = 440 000 х 0,20 = 88 000 сўм. Диплом, транскрипт ва аттестат — уч ҳужжат учун 264 000 сўм. Бунга нотариал таржима нархи қўшилади. Таълим ҳужжатларига апостилни Вазирлар Маҳкамаси ҳузуридаги Таълим сифатини назорат қилиш давлат инспексияси қўяди.

Қайси тил сертификати қайси дастурга ярайди?

Тил талаби бўйича энг кўп адашиш шу: битта сертификат ҳамма жойга ярамайди. Туркияда турк тилидаги дастурга сертификат керак эмас, чунки стипендиат барибир бир йиллик курсда ўқийди ва С1 ни олади; инглиз тилидаги дастурга эса университет TOEFL ёки унга тенглаштирилган сертификатни сўрайди. Кореяда TOPIK 5-6 даража қўшимча ойлик пулдан ташқари, университетга қабулда ҳам устунлик беради. Хитойда хитой тилидаги магистратура ва докторантура учун HSK 4 чегараси қатъий. Венгрияда эса даража марказлаштирилмаган — уни қабул қилувчи университет ўзи белгилайди ва уни ариза тизимидан ҳар бир дастур учун алоҳида кўрасиз. Германияда немис тилидаги дастур учун ариза пайтида Б1, ўқиш бошлангунча DSH 2 ёки ТестДаФ 4 талаб қилинади.

Инглиз тилидан миллий сертификат топшириш режаси бўлса, имтиҳон саналари, тўлов миқдори ва натижа муддати битта жойда йиғилган: миллий сертификат бўлими. Халқаро сертификат (IELTS, TOEFL) талаб қилинганда миллий сертификат уни алмаштирмайди — иккаласи алоҳида ҳужжат.

Ишлаб чиқилган мисол: 2027 сиклига 12 ойлик режа

2027-йил июнда бакалаврни тугатадиган талаба магистратурага учта дастурга бирдан топширмоқчи: Туркия, Венгрия ва Хитой. Режа қуйидагича чиқади.

  1. Сентабр 2026. Диплом ҳали йўқ, шунинг учун транскрипт ва ўртача балл маълумотномаси олинади. Ўртача балл ҳисобланади: агар у 75 % дан паст бўлса, Туркия магистратураси шу ердаёқ чиқиб кетади.
  2. Октабр 2026. Тил сертификатига ёзилади. Сертификат қўлга текканидан кейин унинг амал қилиш муддати 2027-йил сентабргача етиши текширилади.
  3. Ноябр 2026. Аттестат ва транскриптга апостил буюртма қилинади: 3 ҳужжат х 88 000 = 264 000 сўм. Имзо текшируви керак бўлса, 10 иш кунини ҳисобга олиб, декабрга қолдирилмайди.
  4. Декабр 2026. Нотариал таржима қилинади. Венгрия учун ҳар бир файл 4 MB гача сиқилади.
  5. 15-январ 2027, соат 14:00. Венгрия аризаси юборилади. Мотивацион хат камида 1 саҳифа, Тимес New Роман 12.
  6. Феврал 2027. Туркия аризаси 20-февралгача, Хитой аризаси элчихона белгилаган санагача юборилади. Хитой учун судланмаганлик маълумотномаси ариза кунидан 6 ой ичида олинган бўлиши текширилади.
  7. Март - июн 2027. Суҳбат ва университет қарори кутилади.
  8. Июл - август 2027. Натижа чиқади, виза расмийлаштирилади.

Пул томони: бир йиллик яшаш пули Туркия магистратурасида 6 500 TL х 12 = 78 000 TL, Венгрияда 43 700 х 12 = 524 400 форинт ва устига ётоқхона ҳиссаси 40 000 х 12 = 480 000 форинт, Хитойда 3 000 х 12 = 36 000 юан ва устига бепул ётоқхона ҳамда 800 юанлик суғурта. Учаласида ҳам ўқиш тўлови тўлиқ қопланади; авиабилет Туркияда бор, Хитойда йўқ. Яъни Хитой варианти танланса, бюджетга бориш-келиш чиптаси алоҳида ёзилади.

Ариза топширишдан олдинги текширув рўйхати

  • Ариза ойнаси санаси расмий сайтдан қайта ўқилди, ижтимоий тармоқдаги эълондан эмас.
  • Ёш чегараси ариза кунига эмас, дастур қўлланмасидаги санага нисбатан ҳисобланди.
  • Диплом ёки аттестат ўртача бали фоизга айлантирилди ва дастур чегараси билан солиштирилди.
  • Тил сертификатининг амал қилиш муддати ўқиш бошланадиган санадан кейин тугайди.
  • Апостил буюртмаси ариза муддатидан камида 3 ҳафта олдин берилди.
  • Нотариал таржима керакми ёки ҳужжатдаги рус тилидаги дубликат етадими — аниқлаштирилди.
  • Ҳар бир файл ҳажми тизим чегарасидан кичик (Венгрия 4 MB, Россия 10 MB ва жами 60 MB).
  • Сканерда варақ чеккалари кўринади, сурат расмий ва сўнгги 1-2 йилда олинган.
  • Мотивацион хат айнан шу дастур ва шу университет учун ёзилди.
  • Паспорт амал қилиш муддати кириш санасидан кейин камида 1,5 йил қолади.

Хорижга топшириш режаси ички вариант билан ёнма-ён кўрилади. Баллингизга қайси Ўзбекистон олийгоҳи ва йўналиши тўғри келишини "Менга мослари" бўлими кўрсатади, тайёргарлик учун китоблар эса онлайн кутубхонада турибди. Иккала йўлни параллел олиб борган абитуриент бир йилни йўқотмайди.

Шу мавзуда яна: Европада бепул магистратура: Эрасмус Мундус аризаси октабрда очилади

Шу мавзуда яна: Тошкентдаги хорижий университетда ўқиш 25 миллиондан туради

Шу мавзуда яна: Хорижда олган илмий даражангизни my.gov.uz орқали тан олдирасиз

Манба: ҳар дастурнинг расмий сайти — turkiyeburslari.gov.tr, studyinkorea.go.kr, campuschina.org ва Хитой элчихонаси эълони, stipendiumhungaricum.hu, Россия квотасининг Ўзбекистон учун расмий сайти, daad.de; апостил бўйича Вазирлар Маҳкамасининг 2021-йил 3-декабрдаги 732-сон қарори (текширилган сана: 2026-09-04)

Тестлардан машқ қилишTestMakon — 12 000+ савол, AI таҳлил Бошлаш Кейинги мақола Талаба ва ҳарбий хизмат: кечиктириш қоидалари ва ҳужжатлар Талаба ҳаёти · 4 Сентабр

Ўхшаш мақолалар