Boshqa qonun va hujjatlar
1) fuqarolar huquq va erkinliklarining taʻminlanish; 2) qonunning ochiq eʻlon qilinishi va undan foydalanish imkoniyatining qisman mavjudligi; 3) odil sudlov va sud qarorlarining ijro etilishi; 4) orqaga qaytish kuchiga ega hech qanday qonun qabul qilinmasligi; 5) huquq-tartibot oʻrnatilgani va xavfsizlikning taʻminlangani; 6) fuqarolar faqat qonunga muvofiq jazolanishi.
- A) 1, 3, 6
- B) 1, 3, 5
- C) 2, 4, 5
- D) 2, 4, 6
Javobni ko'rish
To'g'ri javob: B) 1, 3, 5
Toʻgʻri javob: B. Darslikdagi sxemada ("Hududlarning huquq ustuvorligi indeksi aniqlanadigan asosiy yoʻnalishlar") aynan 7 ta band bor, ular orasida "Fuqarolar huquq va erkinliklarining taʼminlanishi" (1), "Odil sudlov va sud qarorlarining ijro etilishi" (3) va "Huquq-tartibot oʻrnatilgani va xavfsizlikning taʼminlangani" (5) bor-yoʻq soʻzma-soʻz mos keladi. Nega boshqalari emas: 2, 4, 6 bandlar aslida shu darsdagi BOSHQA bir sxemadan ("Huquq ustuvorligi"ning 10 tamoyili) olingan va ataylab buzib qoʻyilgan ("qisman mavjudligi" kabi), ular indeks yoʻnalishlari roʻyxatida yoʻq.
- A) Germaniya Konstitutsiyaviy sudi raisi
- B) Kofi Annan, BMT Bosh kotibi
- C) Shavkat Mirziyoyev
- D) Nelson Mandela
Javobni ko'rish
To'g'ri javob: A) Germaniya Konstitutsiyaviy sudi raisi
Toʻgʻri javob: A. Darslikda aynan shu jumla soʻzma-soʻz keltirilgan: "Germaniya konstitutsiyaviy sudi raisi: 'Har bir insonning insoniy qadr-qimmatiga boʻlgan huquqi mustahkam tarzda himoya qilinadi va uning buzilishiga yoʻl qoʻyilmaydi', deya taʼkidladi" (Germaniya Frankfurt ishi voqeasi tahlili yakunida). Nega boshqalari emas: Kofi Annan, Shavkat Mirziyoyev va Nelson Mandela ushbu darsda boshqa iqtiboslar bilan bogʻlangan, bu jumla ular bilan bogʻliq emas.
- A) Shri Lanka
- B) Vatikan
- C) Shvetsiya
- D) Irlandiya
Javobni ko'rish
To'g'ri javob: C) Shvetsiya
Toʻgʻri javob: C. Darslikda: "Cheklangan monarxiyada monarxning hukmronligi konstitutsiya yoki parlament bilan cheklanadi (Daniya, Norvegiya)" deyilgan; Shvetsiya ham xuddi shu Skandinaviya konstitutsiyaviy monarxiyalari toifasiga kiradi. Nega boshqalari emas: Vatikan darslikda aniq "teokratik monarxiya" deb alohida ajratilgan (cheklangan emas); Shri-Lanka va Irlandiya respublika boshqaruv shakliga ega, monarxiya emas.
I. Unitar davlat
II. Federativ davlat
a) Misr; b) Turkiya; c) Avstraliya; d) Somali; e) Sudan; f) Venesuela; g) BAA; h) Fransiya.
- A) I-b, e, d, g; II-a, c, f, h.
- B) I-a, c, d, h; II-b, e, f, g.
- C) I-a, b, e, h; II-c, d, f, g.
- D) I-b, c, f, g; II-a, e, d, h.
Javobni ko'rish
To'g'ri javob: C) I-a, b, e, h; II-c, d, f, g.
Toʻgʻri javob: C. Darslikda unitar davlat "butun mamlakat miqyosida umumiy tizimga ega boʻlgan qonunchilik, ijro va sud idoralari"ga ega deb, federativ davlat esa "bir necha davlatlarning birlashuvidan hosil boʻlgan murakkab davlat" deb taʼriflanadi. Misr, Turkiya, Sudan, Fransiya — markazlashgan unitar davlatlar; Avstraliya, Somali, Venesuela, BAA (Birlashgan Arab Amirliklari, nomining oʻzidayoq "federatsiya") — federal tuzilishga ega davlatlar. Nega boshqalari emas: qolgan variantlarda kamida bitta davlat notoʻgʻri guruhga joylashtirilgan.
1) Maʻmuriyat
a) huquqiy masalalar boʻyicha maslahatlar beruvchi yurist;
2) Muammo
b) “adolat, toʻgʻrilik, haqqoniylik”;
3) Adliya
c) kishilar obod qilgan, qoʻnim topgan, tabiatdan oʻzlash tirgan maskanlar, mamlakatlarning mushtarak nomi;
4) Advokat
d) kishi nomi yashiringan mumtoz sheʻriyat janri.
- A) 1-c, 2-b, 3-d, 4-a
- B) 1-d, 2-c, 3-b, 4-a
- C) 1-d, 2-a, 3-c, 4-b
- D) 1-c, 2-d, 3-b, 4-a
Javobni ko'rish
To'g'ri javob: D) 1-c, 2-d, 3-b, 4-a
Toʻgʻri javob: D. Darslikning "Ayrim yuridik atamalarning izohli lugʻati"da "Adliya (arabcha adolat, toʻgʻrilik, xolislik, haqqoniylik) — huquqni muhofaza qiluvchi organlar" va "Advokat (lotincha yordamga chaqirish) — yuridik va jismoniy shaxslarga malakali huquqiy yordam koʻrsatuvchi shaxs" aniq yozilgan, yaʻni 3-b va 4-a toʻgʻri. Qolgan ikki juftlik (1-Maʻmuriyat-c, 2-Muammo-d) shu ikkitasi orqali qoladi — "Muammo" mumtoz sheʻriyatda kishi nomi yashiringan janr maʼnosida ham ishlatiladi (zamonaviy "muammo"=masala emas). Nega boshqalari emas: qolgan variantlarda Adliya yoki Advokat notoʻgʻri taʼrifga bogʻlangan, bu darslik matniga zid.
Avval oson savollardan boshlang, keyin qiyinroqlariga o'ting. Har kuni kamida 20 ta savol yeching.