Sud va huquqni muhofaza qiluvchi organlar
«Sud va huquqni muhofaza qiluvchi organlar» — Huquq fanining eng qiyin mavzularidan biri. Bu mavzudagi savollarga o'rtacha 39,1 % to'g'ri javob beriladi, fan bo'yicha o'rtacha ko'rsatkich esa 46,4 %.
Savollarning yarmidan ko'pi xato ketadi. Kichik to'plamdan boshlang: 10 ta savol ishlab, xato qilgan joyingizni izoh bilan o'qing.
1) Taqdimnoma
a) maʻmuriy yoki intizomiy javobgarlik toʻgʻrisidagi ishni qoʻzgʻatish haqidagi prokurorning qarori kelib tushgan kundan boshlab 15 kun ichida organ yoki mansabdor shaxs tomonidan koʻrib chiqilishi shart;
2) Ariza
b) qonunga zid boʻlgan hujjatga nisbatan ana shu hujjatni qabul qilgan organga yoki yuqori turuvchi organga keltiriladi;
3) Qaror
c) darhol koʻrib chiqilishi va koʻrilgan chora-tadbirlar toʻgʻrisida bir oylik muddat ichida prokurorga yozma ravishda maʻlum qilinishi lozim;
4) Protest
d) fuqarolar, yuridik shaxslar va davlatning huquqlari hamda qonuniy manfaatlarini himoya qilish uchun sudga qilingan murojaat.
- A) 1-a, 2-b, 3-d, 4-c
- B) 1-d, 2-c, 3-a, 4-b
- C) 1-b, 2-d, 3-c, 4-a
- D) 1-c, 2-d, 3-a, 4-b
Javobni ko'rish
To'g'ri javob: D) 1-c, 2-d, 3-a, 4-b
«Prokuratura to'g'risida»gi qonunga ko'ra: TAQDIMNOMA (40-modda) qonun buzilishini bartaraf etish uchun kiritiladi, u darhol ko'rib chiqilishi va ko'rilgan chora-tadbirlar to'g'risida bir oylik muddat ichida prokurorga yozma ravishda ma'lum qilinishi lozim (1-c). ARIZA (41-modda) — fuqarolar, yuridik shaxslar va davlatning huquqlari hamda qonuniy manfaatlarini himoya qilish uchun sudga qilingan murojaat (2-d). QAROR (39-modda) ma'muriy yoki intizomiy javobgarlik to'g'risidagi ishni qo'zg'atish uchun chiqariladi va u kelib tushgan kundan boshlab 15 kun ichida ko'rib chiqilishi shart (3-a). PROTEST (38-modda) qonunga zid hujjatga nisbatan uni qabul qilgan organga yoki yuqori turuvchi organga keltiriladi (4-b). Demak to'g'ri javob — 1-c, 2-d, 3-a, 4-b.
1) Oʻzbekiston Respublikasi Qurolli Kuchlarida, vazirliklar va idoralarning harbiy tuzilmalarida qonunlarga rioya etilishi ustidan nazorat qilish; 2) ushlab turilganlarni, qamoqqa olinganlarni saqlash joylarida jinoiy jazolarni ijro etish; 3) fuqaroning huquq hamda erkinliklarini taʻminlashga qaratilgan qonunlarni ijro qilish; 4) tezkor-qidiruv faoliyatni, tergovga qadar tekshiruvni, surishtiruvni, dastlabki tergovni amalga oshiradigan organlar tomonidan qonunlarning ijro etilishi ustidan nazorat qilish hamda ularning jinoyatchilikka qarshi kurash borasidagi faoliyatini muvofiqlashtirish.
- A) 1, 3
- B) 1, 4
- C) 2, 3
- D) 2, 4
Javobni ko'rish
To'g'ri javob: C) 2, 3
Toʻgʻri javob: C (2, 3-band notoʻgʻri). 4-moddada prokuraturaning vazifasi jinoiy jazolarni ijro etish emas, ijro etish chogʻida qonunlarga rioya etilishi ustidan NAZORAT QILISH deb belgilangan (2-band xato). Xuddi shunday, fuqaro huquqlarini taʼminlovchi qonunlar ustidan ham prokuratura nazorat qiladi, ijro qilmaydi (3-band xato). 1-band (Qurolli Kuchlarda nazorat) va 4-band (tergov organlari ustidan nazorat va muvofiqlashtirish) 4-moddaga soʻzma-soʻz mos, toʻgʻri.
- A) Davlat kadastrlari palatasining Qoraqalpogʻiston Respublikasi, viloyatlar va Toshkent shahar boshqarmalari
- B) Oʻzbekiston Respublikasi Prezidenti huzuridagi Ijtimoiy himoya milliy agentligiga va “Inson” ijtimoiy xizmatlar markazlari
- C) davlat soliq xizmati organi
- D) kredit tashkilotlariga
Javobni ko'rish
To'g'ri javob: C) davlat soliq xizmati organi
Toʻgʻri javob: C. 18-moddaga koʻra notarius koʻchmas mulk oldi-sotdi va ijara shartnomalari, ijara haqi hamda meros yoki hadya tartibida fuqarolar mulkiga oʻtayotgan mol-mulk qiymati haqidagi maʼlumotnomalarni davlat soliq xizmati organiga taqdim etishi shart. Nega boshqalari emas: Davlat kadastrlari palatasiga koʻchmas mulk kadastr raqami va oluvchi haqidagi maʼlumot, ijtimoiy himoya organiga umrbod taʼminlash/vasiylik bitimlari haqidagi maʼlumot beriladi; kredit tashkilotlariga esa mazkur modda boʻyicha bunday maʼlumotnoma umuman berilmaydi.
1) sudyalar korpusini shakllantirish sudyalarning ochiqligi prinsipiga qatʻiy rioya qilish Sudyalar oliy kengashi tomonidan amalga oshiriladi; 2) Oʻzbekiston Respublikasi sudlarining tuzilmasi va shtat birligi Oʻzbekiston Respublikasi Prezidenti tomonidan tasdiqlanadi; 3) Qoraqalpogʻiston Respublikasi sudlari, viloyatlar va Toshkent shahar sudlari, Qoraqalpogʻiston Respublikasi maʻmuriy sudi, viloyatlar va Toshkent shahar maʻmuriy sudlari, tumanlararo, tuman, shahar sudlari va harbiy sudlarni moliyalashtirish Sudlar faoliyatini taʻminlash departamenti tomonidan amalga oshiriladi; 4) Oʻzbekiston Respublikasi Oliy sudi huzuridagi Sudlar faoliyatini taʻminlash departamenti vakolatlari va uning faoliyatini tashkil etish Oʻzbekiston Respublikasi Bosh vaziri tomonidan tasdiqlanadigan nizomda belgilanadi.
- A) 2, 3
- B) 2, 4
- C) 1, 4
- D) 1, 3
Javobni ko'rish
To'g'ri javob: C) 1, 4
Toʻgʻri javob: C (1, 4 — notoʻgʻri bandlar). 1-band notoʻgʻri — 5-moddaga koʻra sudyalar korpusini shakllantirish sudyalarning MUSTAQILLIGI prinsipiga (ochiqlik emas) rioya qilib Sudyalar oliy kengashi tomonidan amalga oshiriladi. 4-band notoʻgʻri — 91-moddaga koʻra Sudlar faoliyatini taʼminlash departamenti nizomini OʻR PREZIDENTI tasdiqlaydi, Bosh vazir emas. 2-band 89-moddaga, 3-band 90-moddaga aynan mos, shu sabab toʻgʻri.
1) adliya vaziri; 2) Qonunchilik palatasi Spikeri; 3) Prezident Administratsiyasi boshligʻi; 4) Advokatlar palatasi raisi; 5) sudyalar; 6) Oliy Majlis huzuridagi ilmiy-maslahat kengashi
- A) 1, 4, 5
- B) 1, 3, 5
- C) 2, 3, 6
- D) 2, 3, 5
Javobni ko'rish
To'g'ri javob: C) 2, 3, 6
Oliy sud Plenumi majlislarida ishtirok etishi mumkin bo'lgan shaxslar «Sudlar to'g'risida»gi qonunning 20-moddasi 2-qismida sanab o'tilgan: Konstitutsiyaviy sud raisi, Sudyalar oliy kengashi raisi, Bosh prokuror, adliya vaziri, Advokatlar palatasi raisi, sudyalar, Inson huquqlari bo'yicha vakil (ombudsman), Bolalar ombudsmani, Tadbirkorlik subyektlari huquqlarini himoya qilish bo'yicha vakil hamda Oliy sud huzuridagi ilmiy-maslahat kengashi a'zolari. Demak ishtirok etmaydiganlar — Qonunchilik palatasi Spikeri (2), Prezident Administratsiyasi boshlig'i (3) va «Oliy MAJLIS huzuridagi ilmiy-maslahat kengashi» (6) — bunday kengash yo'q, u Oliy SUD huzuridagi kengash. Demak to'g'ri javob — 2, 3, 6.
Sud va huquqni muhofaza qiluvchi organlar mavzusi qiyinmi?
O'lchovimizga ko'ra bu mavzu qiyin: savollarning 39,1 % i to'g'ri yechiladi, Huquq fani bo'yicha o'rtacha ko'rsatkich 46,4 %.
Sud va huquqni muhofaza qiluvchi organlar bo'yicha nechta savol bor?
Huquq fanining «Sud va huquqni muhofaza qiluvchi organlar» mavzusida 145 ta savol to'plangan. Har biri javobi va izohi bilan.
Sud va huquqni muhofaza qiluvchi organlar testini bepul ishlash mumkinmi?
Ha. Mavzu bo'yicha mashq qilish bepul, to'lov ham, ro'yxatdan o'tish ham talab qilinmaydi — namuna savollar shu sahifaning o'zida ochiq.
Avval oson savollardan boshlang, keyin qiyinroqlariga o'ting. Har kuni kamida 20 ta savol yeching.
