Sud va huquqni muhofaza qiluvchi organlar — test savollari javoblari bilan
1) Taqdimnoma
a) maʻmuriy yoki intizomiy javobgarlik toʻgʻrisidagi ishni qoʻzgʻatish haqidagi prokurorning qarori kelib tushgan kundan boshlab 15 kun ichida organ yoki mansabdor shaxs tomonidan koʻrib chiqilishi shart;
2) Ariza
b) qonunga zid boʻlgan hujjatga nisbatan ana shu hujjatni qabul qilgan organga yoki yuqori turuvchi organga keltiriladi;
3) Qaror
c) darhol koʻrib chiqilishi va koʻrilgan chora-tadbirlar toʻgʻrisida bir oylik muddat ichida prokurorga yozma ravishda maʻlum qilinishi lozim;
4) Protest
d) fuqarolar, yuridik shaxslar va davlatning huquqlari hamda qonuniy manfaatlarini himoya qilish uchun sudga qilingan murojaat.
- A) 1-a, 2-b, 3-d, 4-c
- B) 1-d, 2-c, 3-a, 4-b
- C) 1-b, 2-d, 3-c, 4-a
- D) 1-c, 2-d, 3-a, 4-b
Javobni ko'rish
To'g'ri javob: D) 1-c, 2-d, 3-a, 4-b
«Prokuratura to'g'risida»gi qonunga ko'ra: TAQDIMNOMA (40-modda) qonun buzilishini bartaraf etish uchun kiritiladi, u darhol ko'rib chiqilishi va ko'rilgan chora-tadbirlar to'g'risida bir oylik muddat ichida prokurorga yozma ravishda ma'lum qilinishi lozim (1-c). ARIZA (41-modda) — fuqarolar, yuridik shaxslar va davlatning huquqlari hamda qonuniy manfaatlarini himoya qilish uchun sudga qilingan murojaat (2-d). QAROR (39-modda) ma'muriy yoki intizomiy javobgarlik to'g'risidagi ishni qo'zg'atish uchun chiqariladi va u kelib tushgan kundan boshlab 15 kun ichida ko'rib chiqilishi shart (3-a). PROTEST (38-modda) qonunga zid hujjatga nisbatan uni qabul qilgan organga yoki yuqori turuvchi organga keltiriladi (4-b). Demak to'g'ri javob — 1-c, 2-d, 3-a, 4-b.
1) Oʻzbekiston Respublikasi Qurolli Kuchlarida, vazirliklar va idoralarning harbiy tuzilmalarida qonunlarga rioya etilishi ustidan nazorat qilish; 2) ushlab turilganlarni, qamoqqa olinganlarni saqlash joylarida jinoiy jazolarni ijro etish; 3) fuqaroning huquq hamda erkinliklarini taʻminlashga qaratilgan qonunlarni ijro qilish; 4) tezkor-qidiruv faoliyatni, tergovga qadar tekshiruvni, surishtiruvni, dastlabki tergovni amalga oshiradigan organlar tomonidan qonunlarning ijro etilishi ustidan nazorat qilish hamda ularning jinoyatchilikka qarshi kurash borasidagi faoliyatini muvofiqlashtirish.
- A) 1, 3
- B) 1, 4
- C) 2, 3
- D) 2, 4
Javobni ko'rish
To'g'ri javob: C) 2, 3
Toʻgʻri javob: C (2, 3-band notoʻgʻri). 4-moddada prokuraturaning vazifasi jinoiy jazolarni ijro etish emas, ijro etish chogʻida qonunlarga rioya etilishi ustidan NAZORAT QILISH deb belgilangan (2-band xato). Xuddi shunday, fuqaro huquqlarini taʼminlovchi qonunlar ustidan ham prokuratura nazorat qiladi, ijro qilmaydi (3-band xato). 1-band (Qurolli Kuchlarda nazorat) va 4-band (tergov organlari ustidan nazorat va muvofiqlashtirish) 4-moddaga soʻzma-soʻz mos, toʻgʻri.
- A) Davlat kadastrlari palatasining Qoraqalpogʻiston Respublikasi, viloyatlar va Toshkent shahar boshqarmalari
- B) Oʻzbekiston Respublikasi Prezidenti huzuridagi Ijtimoiy himoya milliy agentligiga va “Inson” ijtimoiy xizmatlar markazlari
- C) davlat soliq xizmati organi
- D) kredit tashkilotlariga
Javobni ko'rish
To'g'ri javob: C) davlat soliq xizmati organi
Toʻgʻri javob: C. 18-moddaga koʻra notarius koʻchmas mulk oldi-sotdi va ijara shartnomalari, ijara haqi hamda meros yoki hadya tartibida fuqarolar mulkiga oʻtayotgan mol-mulk qiymati haqidagi maʼlumotnomalarni davlat soliq xizmati organiga taqdim etishi shart. Nega boshqalari emas: Davlat kadastrlari palatasiga koʻchmas mulk kadastr raqami va oluvchi haqidagi maʼlumot, ijtimoiy himoya organiga umrbod taʼminlash/vasiylik bitimlari haqidagi maʼlumot beriladi; kredit tashkilotlariga esa mazkur modda boʻyicha bunday maʼlumotnoma umuman berilmaydi.
1) sudyalar korpusini shakllantirish sudyalarning ochiqligi prinsipiga qatʻiy rioya qilish Sudyalar oliy kengashi tomonidan amalga oshiriladi; 2) Oʻzbekiston Respublikasi sudlarining tuzilmasi va shtat birligi Oʻzbekiston Respublikasi Prezidenti tomonidan tasdiqlanadi; 3) Qoraqalpogʻiston Respublikasi sudlari, viloyatlar va Toshkent shahar sudlari, Qoraqalpogʻiston Respublikasi maʻmuriy sudi, viloyatlar va Toshkent shahar maʻmuriy sudlari, tumanlararo, tuman, shahar sudlari va harbiy sudlarni moliyalashtirish Sudlar faoliyatini taʻminlash departamenti tomonidan amalga oshiriladi; 4) Oʻzbekiston Respublikasi Oliy sudi huzuridagi Sudlar faoliyatini taʻminlash departamenti vakolatlari va uning faoliyatini tashkil etish Oʻzbekiston Respublikasi Bosh vaziri tomonidan tasdiqlanadigan nizomda belgilanadi.
- A) 2, 3
- B) 2, 4
- C) 1, 4
- D) 1, 3
Javobni ko'rish
To'g'ri javob: C) 1, 4
Toʻgʻri javob: C (1, 4 — notoʻgʻri bandlar). 1-band notoʻgʻri — 5-moddaga koʻra sudyalar korpusini shakllantirish sudyalarning MUSTAQILLIGI prinsipiga (ochiqlik emas) rioya qilib Sudyalar oliy kengashi tomonidan amalga oshiriladi. 4-band notoʻgʻri — 91-moddaga koʻra Sudlar faoliyatini taʼminlash departamenti nizomini OʻR PREZIDENTI tasdiqlaydi, Bosh vazir emas. 2-band 89-moddaga, 3-band 90-moddaga aynan mos, shu sabab toʻgʻri.
1) adliya vaziri; 2) Qonunchilik palatasi Spikeri; 3) Prezident Administratsiyasi boshligʻi; 4) Advokatlar palatasi raisi; 5) sudyalar; 6) Oliy Majlis huzuridagi ilmiy-maslahat kengashi
- A) 1, 4, 5
- B) 1, 3, 5
- C) 2, 3, 6
- D) 2, 3, 5
Javobni ko'rish
To'g'ri javob: C) 2, 3, 6
Oliy sud Plenumi majlislarida ishtirok etishi mumkin bo'lgan shaxslar «Sudlar to'g'risida»gi qonunning 20-moddasi 2-qismida sanab o'tilgan: Konstitutsiyaviy sud raisi, Sudyalar oliy kengashi raisi, Bosh prokuror, adliya vaziri, Advokatlar palatasi raisi, sudyalar, Inson huquqlari bo'yicha vakil (ombudsman), Bolalar ombudsmani, Tadbirkorlik subyektlari huquqlarini himoya qilish bo'yicha vakil hamda Oliy sud huzuridagi ilmiy-maslahat kengashi a'zolari. Demak ishtirok etmaydiganlar — Qonunchilik palatasi Spikeri (2), Prezident Administratsiyasi boshlig'i (3) va «Oliy MAJLIS huzuridagi ilmiy-maslahat kengashi» (6) — bunday kengash yo'q, u Oliy SUD huzuridagi kengash. Demak to'g'ri javob — 2, 3, 6.
1) “Intellektual mulk markazi” davlat muassasasi; 2) X.Sulaymonova nomidagi akademik litseylar; 3) “Adliya organlari” milliy huquqiy axborot markazi” davlat muassasasi; 4) Oʻzbekiston Milliy arxivi, Oʻzbekiston Kinofotofono hujjatlari milliy arxivi.
- A) 1, 3
- B) 1, 4
- C) 2, 3
- D) 2, 4
Javobni ko'rish
To'g'ri javob: B) 1, 4
Adliya vazirligi to'g'risidagi nizomga ko'ra vazirlik tizimiga «Intellektual mulk markazi» davlat muassasasi (1) hamda O'zbekiston Milliy arxivi va O'zbekiston Kinofotofono hujjatlari milliy arxivi (4) kiradi — arxiv ishi va intellektual mulk sohasi adliya organlari zimmasida. 3-band xato: vazirlik tizimidagi huquqiy axborot markazi «ADOLAT» milliy huquqiy axborot markazi deb ataladi, «Adliya organlari milliy huquqiy axborot markazi» degan muassasa yo'q. 2-band ham xato: akademik litseylar Adliya vazirligining emas, ta'lim tashkilotlarining tarkibiy bo'linmasidir. Demak to'g'ri javob — 1 va 4.
- A) Advokatlik byurolari, advokatlik firmalari va advokatlar hayʻatlarini roʻyxatdan oʻtkazish, shuningdek yuridik maslahatxonalarni hisobga olish Adliya vazirligi belgilaydigan tartibda davlat xizmatlari markazlari tomonidan amalga oshiriladi.
- B) Advokatlik tuzilmalarining tashkil etilishi, faoliyati, qayta tashkil etilishi va tugatilishi, tuzilmasi, shtatlari, vazifalari, mablagʻlarni sarflash tartibi, rahbar organlarining vakolatlari, ularni saylash tartibi hamda advokatlik tuzilmalari faoliyatiga taalluqli boshqa masalalari ulardan yuqori turuvchi adliya organlari bilan tartibga solinadi.
- C) Advokatlik byurolari, advokatlik firmalari va advokatlar hayʻatlari ular roʻyxatdan oʻtkazilgan kundan eʻtiboran yuridik shaxs maqomini olmaydi.
- D) Advokatlar advokatlarning jamoat birlashmalarini tuzishi mumkin.
Javobni ko'rish
To'g'ri javob: D) Advokatlar advokatlarning jamoat birlashmalarini tuzishi mumkin.
Toʻgʻri javob: D. Advokatura toʻgʻrisidagi qonun 4-moddasida aynan "advokatlar advokatlarning jamoat birlashmalarini tuzishi mumkin" deyilgan, soʻzma-soʻz mos. A notoʻgʻri: roʻyxatga olish Adliya vazirligi emas, Vazirlar Mahkamasi belgilagan tartibda amalga oshiriladi. B notoʻgʻri: advokatlik tuzilmalari "yuqori turuvchi adliya organlari" bilan emas, oʻz ustav va taʼsis shartnomalari bilan tartibga solinadi. C notoʻgʻri: roʻyxatdan oʻtgan kundan eʼtiboran yuridik shaxs maqomini OLADI, olmaydi emas.
- A) Vazirlar Mahkamasi
- B) Oliy Majlis
- C) Adliya vazirligi
- D) Prezident huzuridagi maslahat-kengashi
Javobni ko'rish
To'g'ri javob: C) Adliya vazirligi
"Huquqiy targ'ibot ishlari a'lochisi" ko'krak nishoni aholi o'rtasida huquqiy targ'ibotni tashkil etuvchi Adliya vazirligi taklifi asosida ta'sis etilgan.
1) Prokuratura va prokuratura organlari; 2) Adliya vazirligi va adliya organlari; 3) Davlat xavfsizlik xizmati; 4) Davlat soliq qo'mitasi va soliq organlari;
a) mamlakat davlat xavfsizligi va manfaatlarini tashqi va ichki tahdidlardan himoya qilish; b) soliq solish obyektlari va subyektlarining to'liq va aniq hisobini yuritish; c) "respublika – viloyat – tuman – mahalla" prinsipi bo'yicha huquqni muhofaza qiluvchi va sud organlari bilan birgalikda huquqiy targ'ibotni amalga oshirish va aholining huquqiy savodsizligiga barham berish; d) qonun ustuvorligini qaror toptirish;
- A) 1-c, 2-d, 3-a, 4-b
- B) 1-d, 2-a, 3-c, 4-b
- C) 1-d, 2-b, 3-a, 4-c
- D) 1-d, 2-c, 3-a, 4-b
Javobni ko'rish
To'g'ri javob: D) 1-d, 2-c, 3-a, 4-b
Prokuratura — qonun ustuvorligini qaror toptirish (d); Adliya organlari — huquqiy targ'ibot (c); Davlat xavfsizlik xizmati — xavfsizlikni tahdidlardan himoya (a); Soliq organlari — soliqlar hisobini yuritish (b).
1) huquqiy masalalar bo'yicha maslahatlar va tushuntirishlar, qonunchilik yuzasidan og'zaki va yozma ma'lumotnomalar beradi; 2) jinoyat ishlari bo'yicha surishtiruv, dastlabki tergov bosqichida va sudda himoyachi, jabrlanuvchining vakili, fuqaroviy da'vogar, fuqaroviy javobgar sifatida ishtirok etadi; 3) tadbirkorlik faoliyatiga yuridik xizmat ko'rsatadi; 4) hakamlik sudida va xalqaro tijorat arbitrajida (sudida) vakillikni amalga oshiradi; 5) yigirma besh yoshdan kichik bo'lmagan O'zbekiston Respublikasining fuqarosi advokat bo'lishi mumkin; 6) ilmiy va pedagogik faoliyat bilan shug'illanishi mumkin.
- A) faqat 5
- B) 4 va 5
- C) 1, 2, 3
- D) faqat 3
Javobni ko'rish
To'g'ri javob: A) faqat 5
NOTO'G'RI band — faqat 5. «Advokatura to'g'risida»gi qonunning 3-moddasiga ko'ra advokat bo'lish uchun O'zbekiston Respublikasi fuqarosi bo'lish, oliy yuridik ma'lumotga va advokatlik faoliyati bilan shug'ullanish uchun litsenziyaga ega bo'lish talab qilinadi — yosh chegarasi umuman belgilanmagan, shuning uchun «yigirma besh yoshdan kichik bo'lmagan» degan shart qonunda yo'q. Qolgan bandlar to'g'ri: 5-moddaga ko'ra advokat huquqiy masalalar bo'yicha maslahat va tushuntirishlar beradi, jinoyat ishlarida surishtiruv, dastlabki tergov va sud bosqichlarida ishtirok etadi, tadbirkorlik faoliyatiga yuridik xizmat ko'rsatadi, hakamlik sudida va xalqaro tijorat arbitrajida vakillik qiladi; 3-moddaga ko'ra esa advokat ilmiy va pedagogik faoliyat bilan shug'ullanishi mumkin.
Bu — mavzuning ochiq namuna qismi. To'liq bank, vaqt rejimi, tahlil va xatolar ustida ishlash — test rejimida.