Европада бепул магистратура: Эрасмус Мундус аризаси октабрда очилади
Европада магистратура ўқишнинг энг катта бепул йўли Эрасмус Мундус деб аталади. Бу Европа Иттифоқининг дастури: сиз камида учта давлатнинг учта университетида ўқийсиз, ўқиш пулини тўламайсиз ва ҳар ой 1 400 евро стипендия оласиз. Ариза октабрдан январгача берилади, ўқиш кейинги йил сентабрда бошланади. 2004-йилдан бери 50 мингга яқин талаба шу йўлдан ўтган. Ўзбекистон фуқаролари ҳам ариза бера олади, чегара йўқ.
Эрасмус Мундус нима: учта университет, битта диплом
Оддий магистратурадан фарқи тузилишида. Дастурни битта университет эмас, консорсиум олиб боради: камида учта олий таълим муассасаси, камида учта давлатдан, шундан камида иккитаси Европа Иттифоқи ёки унга қўшилган давлатлардан. Сиз семестрларни турли шаҳарларда ўқийсиз: масалан, биринчи йил Португалияда, иккинчи йил Германияда, амалиёт Норвегияда. Охирида ё қўшма диплом (бир ҳужжат, икки-уч университет номидан) ёки бир нечта диплом (ҳар университетдан алоҳида) оласиз. Қайси бири экани ўқиш бошида имзоланадиган келишувда ёзилади.
Дастур ҳажми Европа кредит тизимида (ECTS) ўлчанади: 60 кредит бир йил, 90 кредит бир ярим, 120 кредит икки йил. Ичида ўқиш, тадқиқот, амалиёт, диссертация ёзиш ва ҳимоя бор.
Стипендия нимани қоплайди
| Нима | Стипендия қоплайдими | Қанча |
|---|---|---|
| Ўқиш пули (партисипатион сосц) | ҳа, тўлиқ | дастур белгилаган сумма, сиз тўламайсиз |
| Йўл ва виза | ҳа, ҳисса қўшади | дастур бюджетидан |
| Яшаш (ойлик стипендия) | ҳа | 1 400 евро ҳар ой, бутун дастур давомида |
| 12 ойлик дастур | ҳа | 16 800 евро |
| 18 ойлик дастур | ҳа | 25 200 евро |
| 24 ойлик дастур | ҳа | 33 600 евро |
| Ногиронлик ёки махсус эҳтиёж | ҳа, қўшимча | 3 000 дан 60 000 еврогача |
Ҳисоб қоидаси расмий: 1 400 евро кўпайтирилган дастур ойлари. Яъни 24 ойлик дастурда 33 600 евро қўлингизга келади, бу ўқиш пули ва йўл харажатидан ташқари. Стипендия фақат энг яхши рейтингдаги номзодларга берилади, битта дастур бутун грант муддатига кўпи билан 50 та стипендия олади. Стипендиясиз ҳам дастурга кириш мумкин, унда ўқиш пулини ўзингиз тўлайсиз.
Кўп ҳолларда аризани кейинги ўқув йилида бошланадиган курслар учун октабрдан январгача топширишингиз керак. Ҳар бир магистратура дастурининг сайти ўқиш курси, иштирокчи университетлар рўйхати, қабул талаблари ва ариза беришнинг барча қадамлари ҳақида тўлиқ маълумот беради.Европа комиссияси, Эрасмус+ расмий сайти (таржима)
Ким ариза бера олади
- Бакалавр дипломи бор одам, ёки бакалавриатнинг охирги курсида ўқиётган ва дастур бошлангунча битирадиган талаба.
- Дипломга тенг деб тан олинган таълим ҳам қабул қилинади, лекин буни диплом берган давлат қонуни бўйича расмий тасдиқлаш керак.
- Фуқаролик чеклови йўқ, дунёнинг исталган давлатидан. Ўзбекистон «дастурга қўшилмаган учинчи давлат» тоифасида, бу ариза беришга тўсқинлик қилмайди.
- Ёш чегараси расмий қоидада йўқ.
- Иш тажрибаси шарт эмас, лекин айрим дастурлар (масалан, менежмент ёки жамоат саломатлиги) уни афзал кўради. Буни дастур сайтидаги қабул талабларидан ўқийсиз.
10 фоиз қоидаси. Битта дастур стипендияларининг 10 фоизидан кўпи бир хил фуқароликдаги номзодларга берилмайди. Яъни 50 стипендияли дастурда ўзбекистонликларга кўпи билан 5 та. Рақобат дунё билан эмас, аввало ўз ватандошларингиз билан. Кам ариза тушадиган дастурни танлаш имкониятни оширади.
Қандай топширилади: консорсиумга тўғридан-тўғри
Эрасмус Мундусъда марказий ариза портали йўқ. Сиз дастурни расмий каталогдан танлайсиз ва аризани ўша дастурнинг сайтига юборасиз. Ҳар йили каталогга янги дастурлар қўшилади. Бир нечта дастурга бир вақтда ариза бериш мумкин, лекин ҳар бирининг ўз муддати ва ўз ҳужжат рўйхати бор.
| Ҳужжат | Нимага эътибор берасиз |
|---|---|
| Бакалавр дипломи ва иловаси | инглиз тилига таржима, нотариал тасдиқ; охирги курс бўлсангиз — ўқиётганингиз ҳақида маълумотнома |
| Тил сертификати | ҳар дастур ўз даражасини ёзади; кўпи инглиз тили сертификатини сўрайди |
| Мотивация хати | нега айнан шу дастур ва шу 3 университет — умумий гап эмас |
| Тавсияномалар | одатда 2 та, ўқитувчи ёки иш берувчидан, муҳр ва имзо билан |
| CV | Эуропасс шакли кўп дастурларда сўралади |
| Паспорт нусхаси | амал қилиш муддати ўқиш тугашидан кейин ҳам ецин |
Ўзбекистондаги Миллий Эрасмус+ офисининг Эрасмус Мундус бўйича ахборот сессияси (расмий канал).
Вақт чизиғи: сентабрдан сентабргача
| Ой | Нима қиласиз |
|---|---|
| Сентабр — октабр | каталогдан 3–5 та дастур танлайсиз, ҳар бирининг сайтини ўқийсиз |
| Октабр — январ | ариза: ҳужжатлар дастур сайтига юкланади (ҳар дастурда ўз муддати) |
| Феврал — апрел | натижа: консорсиум рейтинги, стипендия ёки кутиш рўйхати |
| Май — июл | қабул хати, виза, уй-жой |
| Сентабр | биринчи университетда ўқиш бошланади |
Нима хато кетади: бешта ҳолат
- Муддатни умумий деб ўйлаш. «Октабр–январ» умумий оралиғи, аниқ сана ҳар дастурда бошқа. Битта дастур 15-декабрда ёпилса, бошқаси 10-январда. Ҳар дастурнинг санасини алоҳида ёзиб қўйинг.
- Битта дастурга қўйиш. 10 фоиз қоидаси туфайли битта дастурдаги имконият тор. Камида 3 та дастурга топширинг.
- Мотивация хатини нусхалаш. Консорсиум нега айнан шу учта университет кераклигини сўрайди. Умумий «Европада ўқимоқчиман» хати рейтингда пастга тушади.
- Диплом таржимасиз. Ўзбек тилидаги диплом ва илова инглиз тилига таржима қилиниб, тасдиқланган бўлиши керак. Бу бир ҳафтадан кўп вақт олади, декабрда бошласангиз кеч.
- Қайтгач дипломни тан олдирмаслик. Хорижий диплом Ўзбекистонда ишлаш учун тан олинади, бу алоҳида тартиб. Хориждаги университетда ўқишнинг бошқа йўллари олти давлат гранти мақоласида.
Мисол: 24 ойлик дастур, Тошкентлик битирувчи
Бакалавриатни 2026-йил июнда тугатган талаба октабрда учта дастурга ариза беради: бири Испания-Италия-Франсия, бири Германия-Нидерландия-Португалия, бири Белгия-Испания-Полша. Мартда иккинчисидан стипендия келади. Дастур 24 ой: стипендия 33 600 евро, ўқиш пули консорсиум ҳисобидан, йўл учун алоҳида ҳисса. Сентабр 2027 да Германияда бошлайди, 2028 да Нидерландияга ўтади, амалиёт Португалияда. 2029 ёзида икки университет номидан қўшма диплом олади. Харажат: фақат таржима, виза йиғими ва биринчи ой ижара депозити.
Бошлаш учун бугун: каталогни очинг, ўз соҳангиз бўйича 5 та дастур ёзинг, ҳар бирининг ариза санасини топинг, диплом таржимасини буюртма қилинг. Тил сертификати бўлмаса, имтиҳон санасини ҳозир банд қилинг.
Боғлиқ мақолалар: Ўзбекистонда хорижий диплом берадиган 2+2 дастурлар, хорижда ПҳД олганларга уй кредити ва Ўзбекистонда магистратурага қабул.
Манба: Европа комиссияси, Эрасмус+ расмий сайти: талабалар учун саҳифа (26.06.2025 янгиланган) ва Дастур қўлланмаси, Эрасмус Мундус бўлими (1 400 евро/ой, 10 фоиз қоидаси, 50 стипендия, махсус эҳтиёж суммалари); Ўзбекистондаги Миллий Эрасмус+ офиси видеосессияси. Текширилган сана: 5-сентабр 2026.
