Аскарликдан қайтганларга қандай имтиёзлар берилади?
Муддатли ҳарбий хизматни ўтаган ёшлар учун бир нечта йўл очилган. Улар битта ҳужжатда тўпланган ва ҳар бири алоҳида мақсад учун ишлайди. Қуйида бештасини тартиб билан кўриб чиқамиз.
Биринчи йўл: хизмат даврида университетга кириш
Аскар хизматда туриб ҳам олий таълимга рўйхатдан ўтиши, кириш имтиҳонларида қатнашиши ва натижасига кўра ўқишга кириши мумкин.
Тўлов-контрактга қабул қилинган аскарга имтиёзли таълим кредити ажратилади. 2026-йил 1-сентабрдан эса бу янада аниқлашди: хизмат даврида контрактга қабул қилинган аскарга ўқишнинг биринчи йили учун таълим кредити Таълим кредитини молиялаштириш жамғармаси ҳисобидан берилади.
Хизмат даврида ўқишга кирган аскар университетларнинг ҳарбий тайёргарлик ўқув марказларида ўқиган талабаларга тенглаштирилади.
Иккинчи йўл: олти ойгача бепул касб курси
Аскарлар орасида сўровнома ўтказилиб, касб эгаллаш ёки ўқишга кириш истагини билдирганлар аниқланади. Улар учун гуруҳлар тузилади ва камида битта касбга ўқитиш бўйича олти ойгача курслар очилади.
Курсни муваффақиятли тугатган аскарга давлат намунасидаги сертификат берилади. Яъни қўлда фақат кўникма эмас, ҳужжат ҳам қолади.
Учинчи йўл: сертификат харажати қопланиши
Хизматдан бўшатилган йилда олий таълимда ўқиш истагини билдирган ёшларга чет тили ва фан сертификати харажатлари қоплаб берилади.
Бу ерда битта шарт бор ва уни аниқ билиб қўйинг: қоплама «Ёшлар дафтари»га киритилган ёшларни қўллаб-қувватлаш жамғармалари ҳисобидан берилади. Яъни дафтарда турмаган одам бу йўлдан фойдалана олмайди.
Тўртинчи йўл: хусусий секторга ваучер ва тадбиркорликка қоплама
Хусусий секторда ишлаш истагини билдирган ёшларга касб-ҳунарга ўқиш харажатлари ваучер билан қопланади — манбаи Бандликка кўмаклашиш давлат жамғармаси.
Тадбиркорлик билан шуғулланмоқчи бўлганларга эса кредит фоизи харажатлари қоплаб берилади.
Бешинчи йўл: давлат хизматида қўшимча балл
2027-йил 1-апрелдан бошлаб муддатли ҳарбий хизматни ўтаган ёшларга давлат органларига ишга киришда имтиёз берилади: тест натижасига кўра тўплаган балнинг 10 фоизи миқдорида қўшимча балл қўшилади.
Бу — баллнинг ўзидан ҳисобланади. Яъни 60 балл тўплаган одам 6 балл, 80 балл тўплаган одам 8 балл қўшимча олади.
Битта мисолда
Хизматни тугатган Бекзод икки йўлни бирга олади. Хизмат даврида контрактга киргани учун биринчи йил тўлови таълим кредити билан ёпилади. Бўшатилган йили чет тили сертификатига тайёрланмоқчи, лекин аввал «Ёшлар дафтари»да турганини текширади — чунки қоплама айнан шунга боғланган. Курсдоши эса дафтарда йўқ, шунинг учун сертификат тўловини ўзи тўлайди.
Муддатларга эътибор беринг
Бу йўллар бир кунда ишга тушмаган, ҳар бири ўз санасига эга. Таълим кредити банди 2026-йил 1-сентабрдан ишлай бошлади — яъни у аллақачон амалда. Давлат хизматидаги қўшимча балл эса 2027-йил 1-апрелдан берилади, ҳозир эмас.
Шунинг учун режани сана бўйича тузинг: бугун фойдаланиш мумкин бўлгани билан келаси йилдан ишлайдиганини аралаштирманг.
Қайси ҳужжатларни олдиндан йиғиб қўйиш керак
Ҳар бир йўлда сўраладиган ҳужжатлар такрорланади. Шунинг учун уларни бир папкага жамлаб қўйган қулай: ҳарбий хизматни ўтаганлик ҳужжати, паспорт ёки шахсни тасдиқловчи карта, таълим ҳужжати ва «Ёшлар дафтари»даги ҳолат ҳақида маълумот.
Таълим кредити учун буларга университет билан тузилган шартнома ва тўлов ҳужжатлари қўшилади.
Қайси биридан бошлаш керак
Кетма-кетлик шундай бўлса қулай: аввал «Ёшлар дафтари»даги ҳолатингизни аниқланг, чунки бир нечта йўл шунга боғланган. Кейин мақсадни танланг — ўқиш, касб ёки тадбиркорлик. Ҳар бирига алоҳида идора жавоб беради, шунинг учун бир жойда ҳаммасини сўраб бўлмайди.
Аскарларга бериладиган таълим кредити бўйича олдинги мақоламиз шу ерда. Ҳарбий хизматни кечиктириш қоидалари эса алоҳида мақолада ёзилган.