"Mualliflik huquqi va turdosh huquqlar"gi qonun
1) huquq egasi
a) asarlarning asl nusxasini yoki nusxalarini yoxud turdosh huquqlar obyektlarini daromad olish maqsadida vaqtinchalik foydalanish uchun berish
2) muallif
b) biron-bir ijroning, boshqa ovozlarning har qanday mutlaqo ovozli yozuvi, audiovizual asarga kiritilgan ovozli yozuv bundan mustasno
3) fonogramma
c) mualliflik huquqiga nisbatan muallif yoki uning merosxoʻrlari, turdosh huquqlarga nisbatan ijrochi yoki uning merosxoʻrlari, fonogrammani tayyorlovchi, efir yoki kabel orqali koʻrsatuv yoxud eshittirish beruvchi tashkilot, shuningdek shartnomada yoki ushbu Qonunda nazarda tutilgan boshqa asos boʻyicha asarlardan yoxud turdosh huquqlar obyektlaridan foydalanish huquqini olgan boshqa yuridik yoki jismoniy shaxslar
4) prokatga berish
d) ijodiy mehnati bilan asar yaratgan jismoniy shaxs
- A) 1-c, 2-d, 3-a, 4-b
- B) 1-c, 2-d, 3-b, 4-a
- C) 1-d, 2-c, 3-b, 4-a
- D) 1-d, 2-c, 3-a, 4-b
Javobni ko'rish
To'g'ri javob: B) 1-c, 2-d, 3-b, 4-a
«Mualliflik huquqi va turdosh huquqlar to'g'risida»gi qonunning 4-moddasi buto'rt tushunchani alohida-alohida ta'riflaydi. MUALLIF — «ijodiy mehnati bilan asar yaratgan jismoniy shaxs», ya'ni eng qisqa ta'rif aynan shunga tegishli. HUQUQ EGASI esa kengroq: mualliflik huquqiga nisbatan muallifning o'zi yoki uning merosxo'rlari, turdosh huquqlarga nisbatan ijrochi, fonogramma tayyorlovchi yoki efir tashkiloti, shuningdek ulardan mutlaq huquqlarni olgan boshqa shaxslar. FONOGRAMMA — ijro yoki boshqa ovozlarning mutlaqo ovozli yozuvi. PROKATGA BERISH — asar nusxasini haq evaziga vaqtinchalik foydalanishga berish. Shunga ko'ra to'g'ri moslik 1-c, 2-d, 3-b, 4-a bo'ladi. Oldingi kalit «muallif» va «huquq egasi» ta'riflarini o'rin almashtirib yuborgan edi.
I. Mualliflik shartnomasi bo'yicha boshqa shaxsga o'tkaziladigan huquqlar, agar shartnomada bevosita boshqacha qoida nazarda tutilgan bo'lmasa, mutlaq bo'lmagan huquqlar hisoblanadi;
II. Mualliflik shartnomasida asardan foydalanish huquqi amal qiladigan hudud doirasi to'g'risidagi shartlar ham ko'rsatilishi mumkin;
III. Mualliflik shartnomasida muallifning kelgusida mazkur mavzuda yoki mazkur sohada asarlar yaratishini cheklash mumkin.
- A) I-to'g'ri; II-to'g'ri; III-noto'g'ri
- B) I-noto'g'ri; II-to'g'ri; III-noto'g'ri
- C) I-to'g'ri; II-noto'g'ri; III-to'g'ri
- D) I-to'g'ri; II-to'g'ri; III-to'g'ri
Javobni ko'rish
To'g'ri javob: A) I-to'g'ri; II-to'g'ri; III-noto'g'ri
I band TO'G'RI: 38-moddaga ko'ra mualliflik shartnomasi bo'yicha o'tkaziladigan huquqlar, agar shartnomada bevosita boshqacha qoida nazarda tutilmagan bo'lsa, MUTLAQ BO'LMAGAN (noeksklyuziv) huquqlar hisoblanadi — ya'ni muallif shu huquqni boshqalarga ham berishi mumkin. II band ham TO'G'RI: 39-modda shartnomada asardan foydalanish huquqi amal qiladigan muddat va HUDUD doirasi ko'rsatilishini nazarda tutadi. III band esa NOTO'G'RI: shu moddaning oxirgi qismiga ko'ra muallifning kelgusida mazkur mavzuda yoki mazkur sohada asar yaratishini cheklovchi shart HAQIQIY EMAS (o'z kuchini yo'qotgan) deb hisoblanadi — bu muallifning ijod erkinligi kafolati. Demak I-to'g'ri; II-to'g'ri; III-noto'g'ri.
1) retranslyatsiya qiluvchilar;
2) fonogrammalar;
3) eshittirish beruvchi tashkilotlar;
4) ijrochilar;
5) efir orqali ko'rsatuvlar;
6) kabel orqali eshittirishlar.
- A) 1, 3, 5
- B) 2, 4, 6
- C) 2, 3, 5
- D) 2, 5, 6
Javobni ko'rish
To'g'ri javob: D) 2, 5, 6
Turdosh huquqlar obyektlari — ijrolar/ijrochilar faoliyati natijalari, fonogrammalar (2), efir orqali ko'rsatuvlar (5) va kabel orqali eshittirishlar (6). Retranslyatsiya qiluvchilar va eshittirish tashkilotlarining o'zi obyekt emas, balki huquq egasi. Demak to'g'ri qator — 2, 5, 6.
- A) Mualliflik huquqi g'oyalar, prinsiplar, izlanish, jarayonlar, tizimlar, usullar yoki konsepsiyalarga emas, balki ijoda shakliga nisbatan tatbiq etiladi.
- B) Mualliflik xizmat asaridan topshiriq maqsadi taqozo etmaydigan usulda foydalanish huquqi cheklanmaydi.
- C) Intervyudan foydalanishga faqat intervyu olgan shaxsning roziligi bilan yo'l qo'yiladi.
- D) Mualliflik roziligisiz uning asarini bezaklar, sharhlar, so'zboshi, xotima, sharhlar yoki biron-bir tushuntirishlar bilan nashr etish taqiqlanadi.
Javobni ko'rish
To'g'ri javob: C) Intervyudan foydalanishga faqat intervyu olgan shaxsning roziligi bilan yo'l qo'yiladi.
A, B va D bandlari qonunga mos. A: mualliflik huquqi g'oyalar, prinsiplar, izlanishlar, jarayonlar, tizimlar, usullar yoki konsepsiyalarga emas, balki asarning IJODIY SHAKLIGA nisbatan tatbiq etiladi (6-modda). B: xizmat vazifasini bajarish tartibida yaratilgan asardan topshiriq maqsadi taqozo etmaydigan usulda foydalanish muallif huquqi sifatida cheklanmaydi (33-modda). D: muallifning roziligisiz uning asarini bezaklar, so'zboshi, xotima, sharhlar yoki tushuntirishlar bilan nashr etish taqiqlanadi — bu asar daxlsizligi huquqi. C bandi esa XATO, chunki 16-modda aniq yozadi: «Intervyudan foydalanishga faqat intervyu BERGAN shaxsning roziligi bilan yo'l qo'yiladi», savolda esa «intervyu OLGAN shaxsning roziligi» deb noto'g'ri berilgan.
Asarlarga bo'lgan mualliflik huquqining amal qilish muddatining tugashi ularning … (a) aylanishini bildiradi.
Bunda asarlardan har qanday shaxs mualliflik haqini to'lamagan holda erkin foydalanishi mumkin. Bunda muallifning shaxsiy … (b) huquqlariga rioya etilishi kerak.
1) jamoat mulkiga; 2) faqat asardan foydalanuvchi shaxslar; 3) ijtimoiy mulkka; 4) mulkiy; 5) nomulkiy; 6) ommaviy mulkka.
- A) a-1, b-3
- B) a-3, b-4
- C) a-3, b-5
- D) a-6, b-5
Javobni ko'rish
To'g'ri javob: C) a-3, b-5
«Mualliflik huquqi va turdosh huquqlar to'g'risida»gi qonunning 37-moddasi «Asarning ijtimoiy mulkka aylanishi» deb nomlanadi va shunday belgilaydi: mualliflik huquqining amal qilish muddati tugagan asarlar IJTIMOIY MULKKA aylanadi, ya'ni ulardan har qanday shaxs mualliflik haqini to'lamagan holda erkin foydalanishi mumkin. Biroq bunda muallifning shaxsiy NOMULKIY huquqlariga — mualliflik huquqiga, ismga bo'lgan huquqqa va asarning daxlsizligi huquqiga — rioya etilishi shart, chunki bu huquqlar muddatsiz amal qiladi. 'Jamoat mulki' va 'ommaviy mulk' iboralari qonunda ishlatilmaydi. Demak a-3, b-5.
Avval oson savollardan boshlang, keyin qiyinroqlariga o'ting. Har kuni kamida 20 ta savol yeching.
