Ўқишни ташласангиз, контракт пули қайтариладими
Сентабр — контракт тўлови ойи. Минглаб оила шу ҳафтада биринчи тўловни қилади, бир қисми эса кейинроқ фикридан қайтади: бошқа йўналиш, бошқа шаҳар, ёки умуман бошқа режа.
Шунда битта савол пайдо бўлади ва жавобини кам киши билади: тўланган пул қайтадими? Қайтади — лекин ўзидан ўзи эмас.
Қонун нима дейди
Таълим шартномаси — ҳақ эвазига хизмат кўрсатиш шартномаси. Фуқаролик кодексига кўра буюртмачи, яъни сиз, бундай шартномани бекор қилишга ҳақлисиз. Университет эса фақат ҳақиқатда сарфланган харажатини ушлаб қолиши мумкин, қолган пулни қайтариши керак.
Яъни «тўланган пул қайтарилмайди» деган оғзаки жавоб қонунга таянмайди. Агар шундай дейишса, асосни ёзма сўранг.
Гап қанча пул ҳақида кетяпти
Биринчи тўлов одатда шартнома суммасининг камида 25 фоизи бўлади. Контракт нархига қараб бу 1,8 миллиондан 3,6 миллион сўмгача чиқади. Сентабрда бир неча кун ўқиб, кейин ҳужжатини олиб кетган одам учун бу сезиларли сумма.
Амалда нима қиласиз
- Ректор номига ёзма ариза ёзасиз: шартномани бекор қилиш ва тўланган пулни қайтариш сўралади.
- Аризани икки нусхада топширинг ва биттасига қабул қилингани ҳақидаги белги қўйдиринг. Бу кейин энг керакли қоғоз бўлади.
- Тўлов квитансияси ва шартнома нусхасини илова қилинг.
- Жавобни ёзма сўранг. Оғзаки рад жавоби билан кейинги қадамга ўтиб бўлмайди.
Рад жавоби келса
Аввал ёзма рад жавобини олинг. Ундан кейин икки йўл бор: истеъмолчилар ҳуқуқларини ҳимоя қиладиган қўмитанинг 1159 ишонч рақамига мурожаат қилиш ёки фуқаролик судига ариза бериш.
Амалда кўп иш судгача етмайди — ёзма ариза ва қонун моддасига ҳавола кўпинча етарли бўлади.
Нимани кутмаслик керак
Пулнинг ҳаммаси қайтишини кутманг. Университет ўқиган кунларингизга тўғри келадиган харажатни ҳисоблаб, ушлаб қолиши мумкин — бу қонуний. Баҳс одатда сумманинг ўзи устида эмас, «умуман қайтарилмайди» деган жавоб устида чиқади.
Битта мисолда
Наманганлик Азиза августда контрактга тавсия олиб, 12 миллион сўмлик шартноманинг 3 миллионини тўлади. Сентабр ўртасида бошқа университетнинг қўшимча танловидан ўтди ва биринчи жойдан кетишга қарор қилди. Азиза ректор номига ариза ёзди, квитансия ва шартномани илова қилди. Университет ўн кунлик харажатни ушлаб қолиб, қолганини қайтарди. Агар у фақат оғзаки сўраб, «қайтмайди» деган жавоб билан кетганида, пул ўша ерда қоларди.
Яқин мавзулар
Тўлов муддатлари ва қандай қисмларга бўлиниши алоҳида мақолада ёзилган. Тўлаган контрактингиздан солиқ қайтариб олиш эса бутунлай бошқа механизм — иккаласини аралаштирманг.
