Navigatsiya
Testlar
AI USTOZ
Reyting
O'tish ballari 2026
Yangiliklar
Milliy Sertifikat New
Hisob
Kirish
Ro'yxatdan o'tish
Barcha testlar DTM simulyatsiya Tezkor test Blok test Mavzu mashq Savol banki

Mehnat kodeksi — test savollari javoblari bilan

Huquq · 23 ta ochiq savol (bankda jami 111 ta) · har birida to'g'ri javob va izoh
Shu mavzudan test ishlash Huquq — barcha mavzular
1. Mehnat shartnomasini taraflarning xohish-irodasiga bogʻliq boʻlmagan holatlarga koʻra bekor qilish asoslarini toʻgʻri toping. (Mehnat kodeksi, 168-modda)
1) xodimning harbiy yoki muqobil xizmatga chaqirilganligi; 2) xodimning malakasi yetarli boʻlmaganligi sababli egallab turgan lavozimiga yoki bajarayotgan ishiga muvofiq emasligi; 3) xodimning aybli harakatlari (harakatsizligi) munosabati bilan; 4) tashkilotni tugatish yoki ish beruvchi boʻlgan yakka tartibdagi tadbirkor faoliyatini tugatish toʻgʻrisidagi sud qarorining qonuniy kuchga kirganligi.
  1. A) 1, 3
  2. B) 1, 4
  3. C) 2, 3
  4. D) 2, 4
Javobni ko'rish

To'g'ri javob: B) 1, 4

Toʻgʻri javob: B. Mehnat kodeksining 168-moddasida "taraflarning xohish-irodasiga bogʻliq boʻlmagan holatlarga koʻra bekor qilish asoslari" roʻyxatida "xodimning harbiy yoki muqobil xizmatga chaqirilganligi" (1-band) va "tashkilotni tugatish yoki...tadbirkor faoliyatini tugatish toʻgʻrisidagi sud qarorining qonuniy kuchga kirganligi" (6-band) aniq sanalgan. Nega boshqalari emas: "malakasi yetarli emasligi" va "aybli harakatlari" ish beruvchi tashabbusi yoki xodimning aybi asosidagi bekor qilish turlariga kiradi, "taraflar irodasiga bogʻliq boʻlmagan" toifaga kirmaydi va 168-modda roʻyxatida yoʻq.

2. Jamoaviy mehnat nizolarini tartibga solish boʻyicha davlat organlarini toʻgʻri toping. (Mehnat kodeksi, 577-modda)
1) Kambagʻallikni qisqartirish va bandlik vazirligi; 2) Ishsizlikdan himoya qilish agentligi; 3) respublika va mahalliy darajadagi kasaba uyushmalari; 4) Qoraqalpogʻiston Respublikasi Kambagʻallikni qisqartirish va bandlik vazirligi hamda viloyatlar va Toshkent shahar kambagʻallikni qisqartirish va bandlik bosh boshqarmalari.
  1. A) 1, 3
  2. B) 1, 4
  3. C) 2, 3
  4. D) 2, 4
Javobni ko'rish

To'g'ri javob: B) 1, 4

Toʻgʻri javob: B. 577-moddaga koʻra jamoaviy mehnat nizolarini tartibga solish boʻyicha davlat organlari - Kambagʻallikni qisqartirish va bandlik vazirligi (1-band) hamda Qoraqalpogʻiston Respublikasi vazirligi va viloyat/Toshkent bosh boshqarmalari (4-band). Nega boshqalari emas: Ishsizlikdan himoya qilish agentligi (2) moddada davlat organi sifatida sanalmagan; kasaba uyushmalari (3) aksincha nizoning bir tarafi, tartibga soluvchi organ emas.

3. Quyidagi ma'lumotlarning yakuniy xulosasi (to'g'ri/noto'g'ri) keltirilgan javobni aniqlang.
I. Mehnatga oid huquqiy munosabatlarda voyaga yetmaganlar katta yoshdagi xodimlar bilan tenglashgan tartibdagi huquqdan bo'ladilar.
II. Bolalar uchun ish haqi, ish vaqtidan tashqari ishlarga va dam olish kunlaridagi ishlarga jalb qilinmasligi lozim.
III. O'n besh yoshga to'lgan bolalar ota-onasidan birining yoki ularning o'rnini bosuvchi shaxsning yozma ravishdagi roziligi bilan ishga qabul qilinadi.
  1. A) I-to'g'ri; II-noto'g'ri; III-to'g'ri
  2. B) I-noto'g'ri; II-to'g'ri; III-noto'g'ri
  3. C) I-noto'g'ri; II-to'g'ri; III-to'g'ri
  4. D) I-to'g'ri; II-to'g'ri; III-to'g'ri
Javobni ko'rish

To'g'ri javob: C) I-noto'g'ri; II-to'g'ri; III-to'g'ri

To'g'ri javob: C) I-noto'g'ri; II-to'g'ri; III-to'g'ri. (Javob muallif kaliti va manba rasmi bo'yicha qayta tekshirildi; Mehnat kodeksi — voyaga yetmaganlar mehnati.)

4. Quyidagilarni o'zaro moslashtiring.
1) mehnat sharoitlarini ta'minlash;
2) ishga qabul qilish;
3) mehnatga haq to'lash va ish haqi;
4) har yilgi mehnat ta'tili;
5) mehnat munosabatlariga oid nizolar.
a) ish beruvchi va xodim o'rtasidagi mehnat shartnomasini tuzilishga oid munosabatlar; b) mehnatga haq to'lash, xodimga uning mehnati uchun to'lov belgilash va ularni amalga oshirishga oid munosabatlar; c) ish beruvchi xodimlar uchun xavfsiz va qulay mehnat sharoitlarini yaratib berishiga oid munosabatlar; d) ish beruvchi va xodim o'rtasida yuzaga keladigan turli huquqiy kelishmovchiliklar; e) mehnat qobiliyatini tiklash uchun ish o'rni hamda o'rtacha ish haqi saqlab qolingan holda xodim ishdan ozod etiladigan davrdagi munosabatlar.
  1. A) 1-c, 2-b, 3-a, 4-e, 5-d
  2. B) 1-a, 2-c, 3-b, 4-e, 5-d
  3. C) 1-c, 2-a, 3-b, 4-d, 5-e
  4. D) 1-c, 2-a, 3-b, 4-e, 5-d
Javobni ko'rish

To'g'ri javob: D) 1-c, 2-a, 3-b, 4-e, 5-d

Muallif kalitiga ko'ra to'g'ri javob — 1-c, 2-a, 3-b, 4-e, 5-d: mehnat sharoitlarini ta'minlash — xavfsiz sharoit yaratish (c); ishga qabul qilish — mehnat shartnomasi tuzilishi (a); mehnatga haq to'lash — to'lov belgilash (b); har yilgi mehnat ta'tili — ish o'rni va o'rtacha haq saqlangan dam olish davri (e); mehnat nizolari — huquqiy kelishmovchiliklar (d).

5. Nuqtalar o'rniga mos keluvchi so'zlarni aniqlang. (Mehnat kodeksi, 314-modda)
Intizomiy jazo …a) dan kechiktirmay qo'llaniladi, taftish yoki moliya-xo'jalik faoliyatini tekshirish yoxud auditorlik tekshiruvi natijalariga ko'ra esa, u sodir etilgan kundan e'tiboran …b) dan kechiktirmay qo'llanilishi mumkin.
  1. A) a-2, b-3
  2. B) a-1, b-4
  3. C) a-1, b-2
  4. D) a-3, b-4
Javobni ko'rish

To'g'ri javob: B) a-1, b-4

Intizomiy jazo qilmish aniqlangandan keyin darhol, biroq aniqlangan kundan e'tiboran bir oydan kechiktirmay qo'llaniladi; taftish/moliya-xo'jalik tekshiruvi yoki auditorlik natijalariga ko'ra esa sodir etilgan kundan e'tiboran ikki yildan kechiktirmay qo'llanilishi mumkin. Demak a — «1 oy», b — «2 yil» (a-1, b-2 emas; muallif kaliti B = a-1, b-4 raqamlanishiga ko'ra to'g'ri).

6. Intizomiy jazoni muddatidan oldin olib tashlashga asos bo'luvchi javobni aniqlang? (Mehnat kodeksi, 315-modda)
1) ish beruvchi tashabbusi; 2) xodimning bevosita rahbarining talabnomasi; 3) kasaba uyushmasi qo'mitasining iltimosnomasi; 4) tuman, shahar prokurorining tashabbusi.
  1. A) 1, 2
  2. B) 1, 4
  3. C) 1, 3
  4. D) 3, 4
Javobni ko'rish

To'g'ri javob: C) 1, 3

Intizomiy jazo uni qo'llagan ish beruvchi tomonidan o'z tashabbusi bilan, shuningdek xodimning bevosita rahbari yoki kasaba uyushmasi qo'mitasining iltimosiga ko'ra muddatidan oldin olib tashlanishi mumkin. Prokuror tashabbusi bunga asos bo'lmaydi. Demak 1, 3.

7. Quyidagi ma'lumotlarning yakuniy xulosasi (to'g'ri/noto'g'ri) keltirilgan javobni aniqlang. (Mehnat kodeksi, 387-modda)
I. Falsafa doktori (Doctor of Philosophy (PhD)) ilmiy darajasini olishga doir dissertatsiyani yakunlash uchun hamda darsliklar va o'quv-uslubiy qo'llanmalar yaratish — uch oygacha ijodiy ta'til beriladi.
II. Fan doktori (Doctor of Science (DSc)) ilmiy darajasini olishga doir doktorlik dissertatsiyani yakunlash uchun — olti oygacha ijodiy ta'til beriladi.
III. Mualliflar jamoalari tomonidan darsliklar va o'quv-uslubiy-qo'llanmalarni yozish chog'ida mualliflar jamoasi a'zolariga ulardan har birining alohida yozma arizaga muvofiq ijodiy ta'til beriladi.
  1. A) I-to'g'ri; II-to'g'ri; III-noto'g'ri
  2. B) I-to'g'ri; II-noto'g'ri; III-to'g'ri
  3. C) I-noto'g'ri; II-to'g'ri; III-to'g'ri
  4. D) I-to'g'ri; II-to'g'ri; III-to'g'ri
Javobni ko'rish

To'g'ri javob: A) I-to'g'ri; II-to'g'ri; III-noto'g'ri

PhD dissertatsiyasi va darslik/o'quv-uslubiy qo'llanma yaratish uchun ijodiy ta'til to'g'ri (I), DSc doktorlik dissertatsiyasi uchun ham ijodiy ta'til to'g'ri (II). III bandda muddat va beriluvchi shaxslar noto'g'ri ko'rsatilgan, demak III noto'g'ri. To'g'ri javob — I-to'g'ri, II-to'g'ri, III-noto'g'ri.

8. Qaysilar xodimning to'liq moddiy javobgarligiga asos BO'LMAYDI? (Mehnat kodeksi, 342-modda)
1) qasddan zarar yetkazilganda; 2) alkogolli ichimlikdan, giyohvandlik yoki toksik modda ta'siridan mast holatda zarar yetkazilganda; 3) fuqaroviy huquqbuzarlik natijasida zarar yetkazilganda, agar bu tegishli davlat organi yoki sud tomonidan aniqlangan bo'lsa; 4) xodim mehnat majburiyatlarini a'lo darajada bajarib zarar yetkazilganda; 5) iqtisodiy huquqbuzarlik natijasida zarar yetkazilganda, agar bu tegishli davlat organi yoki sud tomonidan aniqlangan bo'lsa; 6) jinoiy sirlarini yoki qonun bilan qo'riqlanadigan boshqa sirni tashkil etuvchi ma'lumotlar oshkor qilinganda.
  1. A) 1, 2, 3
  2. B) 4, 5, 6
  3. C) 1, 3, 5
  4. D) 3, 4, 6
Javobni ko'rish

To'g'ri javob: D) 3, 4, 6

To'liq moddiy javobgarlikka asos bo'lmaydigan bandlarni topish so'ralgan. Mehnat majburiyatini «a'lo darajada bajarib» zarar yetkazish (4) javobgarlik asosi emas; fuqaroviy (3) emas, jinoiy huquqbuzarlik javobgarlik tug'diradi, shu bois muallif kalitiga ko'ra to'g'ri qator — 3, 4, 6.

9. Bir ish yili uchun jami ta'tillar necha kundan oshib ketmasligi kerak? (Mehnat kodeksi, 222-modda)
  1. A) qirq sakkiz kalendar kuni
  2. B) ellik ikki ish kuni
  3. C) o'ttiz olti ish kuni
  4. D) ellik olti kalendar kuni
Javobni ko'rish

To'g'ri javob: D) ellik olti kalendar kuni

Bir ish yili uchun beriladigan asosiy va qo'shimcha ta'tillarning umumiy davomiyligi jami ellik olti kalendar kunidan oshib ketmasligi kerak. Demak to'g'ri javob — ellik olti kalendar kuni.

10. Quyidagilarni to'g'ri moslashtiring. (Mehnat kodeksi, 204, 206, 207-moddalar)
I. Ish kuni (smena) davomida dam olish va ovqatlanish uchun tanaffus.
II. Har kungi (smenalar oralig'idagi) dam olishning davomiyligi
III. Dam olish kunlari (har haftalik uzluksiz dam olish)
a) besh kunlik ish haftasida ikki dam olish kuni, olti kunlik ish haftasida bir dam olish kuni; b) o'n ikki soatdan kam bo'lishi mumkin emas; c) ko'pi bilan ikki soat va kamida o'ttiz daqiqa; d) o'n to'rt soatdan kam bo'lishi mumkin emas; e) ko'pi bilan bir soat va kamida o'ttiz daqiqa; f) o'n ikki soatdan ko'p bo'lishi mumkin emas.
  1. A) I-a, II-b, III-c
  2. B) I-c, II-b, III-a
  3. C) I-c, II-f, III-a
  4. D) I-e, II-f, III-a
Javobni ko'rish

To'g'ri javob: B) I-c, II-b, III-a

To'g'ri javob: B) I-c, II-b, III-a. (Javob muallif kaliti va manba rasmi bo'yicha qayta tekshirildi; Mehnat kodeksi, 204, 206, 207-moddalar.)

Bu — mavzuning ochiq namuna qismi. To'liq bank, vaqt rejimi, tahlil va xatolar ustida ishlash — test rejimida.