7-синф Жаҳон тарихи

Шàртли бåлгилàр: Эслàнг ва ёдда тутинг! Буларни такрорлаб боринг! Ўйлàб кўриб, õулîсà чиқàринг. Мустàқил иш. Сàвîл вà тîпшириқлàр. ISBN 978-9943-07-501-6 © Салимов Т. O‘. ва бошқа., 2009, 2017. © «Ўзбекистон миллий энсиклопедияси» Давлат илмий нашриёти, 2009, 2017. М а с ’ у л м у ҳ а р р и р : Ф. С. Ҳасанов – тарих фанлари номзоди. Т а қ р и з с ҳ и л а р : Қ. К. Ражабов – тарих фанлари доктори, профессор; Р. Р. Назаров – фалсафа фанлари номзоди; А. Т. Замонов – Ўзбекистоннинг энг янги тарихи бўйича мувофиқлаштирувчи методик марказ бўлим бошлиғи; Ш. Сафарова – RTM бош методисти; У. Ҳайдаров – Бухоро вилояти Бухоро тумани 13-IDUM интернати олий тоифали тарих фани ўқи…

3 MUALLIFLARDAN Азиз ўқувчилар! Сиз 6-синфда «Жаҳон тарихи»нинг қадимги даврини ўрган- дингиз. Қадимги даврда одамлар қандай яшагани, Қа­ димги Шарқ, Юнонистон ва Рим давлатларининг равнақи ва инқирозлари ҳақида билиб олдингиз. 7-синфда эса ўрта асрлар даври тарихини ўқиб-ўрганасиз. Бу давр жаҳон тарихининг милодий В аср охиридан – XV асрнинг охиригача бўлган даврини, яъни қадимги замон билан янги замон ўртасидаги 10 асрни қамрайди. Италиялик маърифатпарвар олимлар инсоният тарихини «қа- димги тарих», «ўрта тарих» ва «янги тарих»ларга бўлиб ўр­га­нишни таклиф этишган. «Ўрта тарих» деганда, аввало, ўрта асрлар тарихи тушунилади. Ўртà àсрлàр тàриõини ўргàниш дàвîми…

4 KIRISH Маълумки, ўрта асрлар тарихи қадимги ва янги замон ўртасида ўтган бутун бошли ўн асрни, яъни милодий В асрнинг сўнгги қисмидан то XV асрнинг сўнгига қадар давом этган жуда улкан ва қизиқарли даврни қамраб ола- ди. Унда фео­дал жамиятнинг қандай вужудга келгани, қай тариқа ривож топгани, халқ оммаси қандай яшагани ва меҳнат қилгани, улар ўз озодликлари учун олиб борган урушларда ўз мустақилликларини қандай ҳимоя қилганликлари ҳақида ҳикоя қилинади. Ўрта асрлар жамияти ҳақида. Ўрта асрлар кишилик жами- яти Европада феодал, Осиёда эса ер эгалиги жамияти деб аталади. «Феодал» атамаси лотинча «феод» сўзидан олинган. Маълум хизмат эвазига қирол томонидан берил…