5/33-mavzu · Yo'l harakati qoidalari
Yo‘lovchilarning majburiyatlari
23. Yoʻlovchilar transport vositasiga faqat u toʻliq toʻxtagandan soʻng trotuar yoki yoʻl yoqasi tomondan chiqishga va tushishga majburdirlar. Yoʻlovchilarning transport vositalaridan trotuar yoki yoʻl yoqasi tomondan tushishi yoki ularga chiqishining iloji boʻlmagan hollarda, agar bu harakat xavf tugʻdirmasa yoki boshqa yoʻl harakati ishtirokchilariga xalaqit bermasa, yoʻlning qatnov qismi tomonidan amalga oshirilishi mumkin. Mazkur Qoidalarning 9-bandiga muvofiq xavfsizlik kamarlari bilan jihozlangan …
Bepul boshlash · 5 savolYo‘lovchilarning majburiyatlari
23. Yoʻlovchilar transport vositasiga faqat u toʻliq toʻxtagandan soʻng trotuar yoki yoʻl yoqasi tomondan chiqishga va tushishga majburdirlar. Yoʻlovchilarning transport vositalaridan trotuar yoki yoʻl yoqasi tomondan tushishi yoki ularga chiqishining iloji boʻlmagan hollarda, agar bu harakat xavf tugʻdirmasa yoki boshqa yoʻl harakati ishtirokchilariga xalaqit bermasa, yoʻlning qatnov qismi tomonidan amalga oshirilishi mumkin. Mazkur Qoidalarning 9-bandiga muvofiq xavfsizlik kamarlari bilan jihozlangan transport vositalarida harakatlanishdan oldin ularni taqib olish, mototsikl, elektromototsik
23Yoʻlovchilar transport vositasiga faqat u toʻliq toʻxtagandan soʻng trotuar yoki yoʻl yoqasi tomondan chiqishga va tushishga majburdirlar. Yoʻlovchilarning transport vositalaridan trotuar yoki yoʻl yoqasi tomondan tushishi yoki ularga chiqishining iloji boʻlmagan hollarda, agar bu harakat xavf tugʻdirmasa yoki boshqa yoʻl harakati ishtirokchilariga xalaqit bermasa, yoʻlning qatnov qismi tomonidan amalga oshirilishi mumkin. Mazkur Qoidalarning 9-bandiga muvofiq xavfsizlik kamarlari bilan jihozlangan transport vositalarida harakatlanishdan oldin ularni taqib olish, mototsikl, elektromototsikl, moped yoki skuterlarda harakatlanishidan oldin esa motoshlemni qadab olishi shart.
24Yoʻlovchilarga: transport vositasi harakatlanayotgan vaqtda haydovchini boshqarishdan chalgʻitish (unga xalaqit berish); harakatlanayotgan bortli yuk avtomobillarida tik turish, bortlarda yoki undan yuqoridagi yuk ustida oʻtirish; transport vositasi harakatlanayotgan vaqtda uning eshiklarini ochish; transport vositasi harakatlanayotgan vaqtda salondan tana qismlarini (qoʻldan tashqari) chiqarish taqiqlanadi. Bu talablarning bajarilishini haydovchi nazorat qilishi kerak.
Namuna savollar va tahlil
1-savol · 🟡 O'rta
Ko'rsatilgan vaziyatda qaysi bo'lakdan o'ngga burilish lozim?
- Faqat ikkinchi bo'lakdan
- Faqat «A» chizig'i bilan belgilangan o'ng chekkadagi bo'lakdan
YHQ, 5-bob 132-bandga asosan:
- Yo'nalishli transport vositalarining harakatlanishi uchun 5.9, 5.10.1 — 5.10.3 yo'l belgilari bilan ajratilgan tasmada boshqa transport vositalarining harakatlanishi va to'xtashi taqiqlanadi.
- Agar 5.9 yo'l belgisi bilan belgilangan tasma qatnov qismining boshqa tasmalardan uzuq-uzuq chiziq bilan ajratilgan bo'lsa, burilmoqchi bo'layotgan transport vositalari bu tasmaga qayta tizilishlari kerak.
- Shuningdek, bunday joylarda yo'nalishli transport vositalarining harakatiga xalaqit bermaslik sharti bilan yo'lga chiqish, qatnov qismining chetki o'ng tomonida yo'lovchilarni chiqarish va tushirish uchun bu bo'lakka o'tishga ruxsat etiladi.
---
Izoh:
- Rasmda o'ng chekkada yo'nalishli transport uchun maxsus tasma ko'rsatilgan.
- O'ngga burilish faqat shu tasma orqali amalga oshirilishi kerak.
---
✅ To'g'ri javob:
"Faqat «A» chizig'i bilan belgilangan o'ng chekkadagi bo'lakdan"
- Yo'nalishli transport vositalarining harakatlanishi uchun 5.9, 5.10.1 — 5.10.3 yo'l belgilari bilan ajratilgan tasmada boshqa transport vositalarining harakatlanishi va to'xtashi taqiqlanadi.
- Agar 5.9 yo'l belgisi bilan belgilangan tasma qatnov qismining boshqa tasmalardan uzuq-uzuq chiziq bilan ajratilgan bo'lsa, burilmoqchi bo'layotgan transport vositalari bu tasmaga qayta tizilishlari kerak.
- Shuningdek, bunday joylarda yo'nalishli transport vositalarining harakatiga xalaqit bermaslik sharti bilan yo'lga chiqish, qatnov qismining chetki o'ng tomonida yo'lovchilarni chiqarish va tushirish uchun bu bo'lakka o'tishga ruxsat etiladi.
---
Izoh:
- Rasmda o'ng chekkada yo'nalishli transport uchun maxsus tasma ko'rsatilgan.
- O'ngga burilish faqat shu tasma orqali amalga oshirilishi kerak.
---
✅ To'g'ri javob:
"Faqat «A» chizig'i bilan belgilangan o'ng chekkadagi bo'lakdan"
2-savol · 🟡 O'rta
Yo'lovchilarga haydovchi transport vositasini boshqarayotganda, uni chalg'itishga ruxsat etiladimi?
- Ruxsat etiladi
- Belgilangan yo'nalishdagi transport vositalarida faqat bir martalik chiptalar sotib olish uchun ruxsat etiladi
- Taqiqlanadi
YHQ 5-bobi, 24-bandiga asosan:
Yo'lovchilarga quyidagilar taqiqlanadi:
transport vositasi harakatlanayotgan vaqtda haydovchini boshqarishdan chalg'itish (unga xalaqit berish).
❗ E'tibor bering:
- Haydovchini chalg'itish yo'l-transport hodisalari xavfini oshiradi.
- Yo'lovchilar haydovchining e'tiborini yo'ldan buradigan har qanday harakatlardan tiyilishlari shart.
- Hatto kichik chalg'itish ham xavfsiz boshqaruvga to'sqinlik qilishi mumkin.
✅ To'g'ri javob:
"Taqiqlanadi"
Yo'lovchilarga quyidagilar taqiqlanadi:
transport vositasi harakatlanayotgan vaqtda haydovchini boshqarishdan chalg'itish (unga xalaqit berish).
❗ E'tibor bering:
- Haydovchini chalg'itish yo'l-transport hodisalari xavfini oshiradi.
- Yo'lovchilar haydovchining e'tiborini yo'ldan buradigan har qanday harakatlardan tiyilishlari shart.
- Hatto kichik chalg'itish ham xavfsiz boshqaruvga to'sqinlik qilishi mumkin.
✅ To'g'ri javob:
"Taqiqlanadi"
3-savol · 🟡 O'rta
Qatnov qismi tomonidan yo'lovchilarning tushishi va chiqishiga qaysi hollarda ruxsat etiladi?
- Transport vositasi majburiy to'xtaganda
- Haydovchining hohishiga ko'ra shu shart bilanki, bu xavf-xatardan xoli bo'lsa va boshqa harakat qatnashchilariga xalaqit bermasa
- Trotuar tomondan yoki yo'l yoqasidan iloji bo'lmasa shu shart bilanki, bu hol xavf-xatarsiz bo'lsa va boshqa harakat qatnashchilariga xalaqit bermasa
YHQ 5-bobi, 23-bandiga asosan:
Yo'lovchilarning transport vositalaridan trotuar yoki yo'l yoqasi tomondan tushishi yoki ularga chiqishi imkoni bo'lmagan hollarda,
agar bu harakat xavf tug'dirmasa va boshqa yo'l harakati ishtirokchilariga xalaqit bermasa,
yo'lning qatnov qismi tomonidan amalga oshirilishi mumkin.
❗ E'tibor bering:
- Asosiy qoida — yo'lovchilar faqat trotuar yoki yo'l yoqasi tomonidan tushishi kerak.
- Qatnov qismi tomonidan tushish yoki chiqish — faqat boshqa imkoniyat bo'lmaganda va xavfsizlik sharoitlari ta'minlanganda ruxsat etiladi.
- Aks holda, bu qoidabuzarlik hisoblanadi va xavf tug'diradi.
✅ To'g'ri javob:
"Trotuar tomondan yoki yo'l yoqasidan iloji bo'lmasa shu shart bilanki, bu hol xavf-xatarsiz bo'lsa va boshqa harakat qatnashchilariga xalaqit bermasa"
Yo'lovchilarning transport vositalaridan trotuar yoki yo'l yoqasi tomondan tushishi yoki ularga chiqishi imkoni bo'lmagan hollarda,
agar bu harakat xavf tug'dirmasa va boshqa yo'l harakati ishtirokchilariga xalaqit bermasa,
yo'lning qatnov qismi tomonidan amalga oshirilishi mumkin.
❗ E'tibor bering:
- Asosiy qoida — yo'lovchilar faqat trotuar yoki yo'l yoqasi tomonidan tushishi kerak.
- Qatnov qismi tomonidan tushish yoki chiqish — faqat boshqa imkoniyat bo'lmaganda va xavfsizlik sharoitlari ta'minlanganda ruxsat etiladi.
- Aks holda, bu qoidabuzarlik hisoblanadi va xavf tug'diradi.
✅ To'g'ri javob:
"Trotuar tomondan yoki yo'l yoqasidan iloji bo'lmasa shu shart bilanki, bu hol xavf-xatarsiz bo'lsa va boshqa harakat qatnashchilariga xalaqit bermasa"
4-savol · 🟡 O'rta
Yo'lovchilarga taqiqlanadi:
- Transport vositasi harakatlanayotgan vaqtda uning eshiklarini ochish
- Harakatlanayotgan bortli yuk avtomobillarida tik turish, bortlarda yoki undan yuqoridagi yuk ustida o'tirish
- Barcha ko'rsatilgan javoblar to'g'ri
- Transport vositasi harakatlanayotgan vaqtda haydovchini boshqarishdan chalg'itish va unga xalaqit berish
YHQ 5-bobi, 24-bandiga asosan:
Yo'lovchilarga:
- transport vositasi harakatlanayotgan vaqtda haydovchini boshqarishdan chalg'itish (unga xalaqit berish);
- harakatlanayotgan bortli yuk avtomobillarida tik turish, bortlarda yoki undan yuqoridagi yuk ustida o'tirish;
- transport vositasi harakatlanayotgan vaqtda uning eshiklarini ochish;
- transport vositasi harakatlanayotgan vaqtda salondan tana qismlarini (qo'ldan tashqari) chiqarish taqiqlanadi.
Ushbu talablarning bajarilishini haydovchi nazorat qilishi kerak.
❗ E'tibor bering:
- Barcha sanab o'tilgan holatlar yo'lovchilar uchun qat'iy taqiqlangan.
- Bu talablar xavfsizlikni ta'minlash va avariya xavfini kamaytirishga qaratilgan.
✅ To'g'ri javob:
"Barcha ko'rsatilgan javoblar to'g'ri"
Yo'lovchilarga:
- transport vositasi harakatlanayotgan vaqtda haydovchini boshqarishdan chalg'itish (unga xalaqit berish);
- harakatlanayotgan bortli yuk avtomobillarida tik turish, bortlarda yoki undan yuqoridagi yuk ustida o'tirish;
- transport vositasi harakatlanayotgan vaqtda uning eshiklarini ochish;
- transport vositasi harakatlanayotgan vaqtda salondan tana qismlarini (qo'ldan tashqari) chiqarish taqiqlanadi.
Ushbu talablarning bajarilishini haydovchi nazorat qilishi kerak.
❗ E'tibor bering:
- Barcha sanab o'tilgan holatlar yo'lovchilar uchun qat'iy taqiqlangan.
- Bu talablar xavfsizlikni ta'minlash va avariya xavfini kamaytirishga qaratilgan.
✅ To'g'ri javob:
"Barcha ko'rsatilgan javoblar to'g'ri"
5-savol · 🟡 O'rta
Haydovchi yo'lovchilarga qanday ogohlantirish berishi shart?
- Orqa oynalarni ochmaslik haqida
- Haydovchi bilan gaplashmaslik haqida
- Avtomobil salonidan tana qismlarini (qo'ldan tashqari) chiqarish taqiqlanganligi haqida
YHQ 5-bobi, 24-bandiga asosan:
Yo'lovchilarga transport vositasi harakatlanayotgan paytda bir qator harakatlar taqiqlanadi, jumladan:
- haydovchini boshqarishdan chalg'itish;
- bortli yuk avtomobillarida tik turish yoki yuk ustida o'tirish;
- harakatlanayotgan paytda eshiklarni ochish;
- salondan tana qismlarini (qo'ldan tashqari) chiqarish.
❗ E'tibor bering:
- Haydovchi yo'lovchilar xavfsizligi uchun mas'ul.
- Shuning uchun haydovchi barcha yo'lovchilarga tana qismlarini (qo'ldan tashqari) chiqarish taqiqlanganligini ogohlantirishi shart.
- Bu qoidaning buzilishi og'ir jarohatlar va YTH xavfini oshiradi.
✅ To'g'ri javob:
"Avtomobil salonidan tana qismlarini (qo'ldan tashqari) chiqarish taqiqlanganligi haqida"
Yo'lovchilarga transport vositasi harakatlanayotgan paytda bir qator harakatlar taqiqlanadi, jumladan:
- haydovchini boshqarishdan chalg'itish;
- bortli yuk avtomobillarida tik turish yoki yuk ustida o'tirish;
- harakatlanayotgan paytda eshiklarni ochish;
- salondan tana qismlarini (qo'ldan tashqari) chiqarish.
❗ E'tibor bering:
- Haydovchi yo'lovchilar xavfsizligi uchun mas'ul.
- Shuning uchun haydovchi barcha yo'lovchilarga tana qismlarini (qo'ldan tashqari) chiqarish taqiqlanganligini ogohlantirishi shart.
- Bu qoidaning buzilishi og'ir jarohatlar va YTH xavfini oshiradi.
✅ To'g'ri javob:
"Avtomobil salonidan tana qismlarini (qo'ldan tashqari) chiqarish taqiqlanganligi haqida"