Bolaga qo'l ko'targan o'qituvchi bir yil ishlay olmaydi: yangi qonun
Bolani tarbiyalash va o'qitish majburiyati yuklatilgan odam — tarbiyachi, o'qituvchi, to'garak rahbari — bolaga qo'l ko'tarsa yoki uni kamsitsa, endi buning uchun aniq oqibat bor.
11-sentabrda qabul qilingan 1174-sonli qonun Ma'muriy javobgarlik to'g'risidagi kodeksga shu qo'shimchani kiritdi. Oqibat ikki qismdan iborat: pul jarimasi va ishga qo'yilmaslik muddati.
Qonun kimga qaratilgan
Qonun lavozim nomini sanamaydi. U bolaga javobgarlikni olgan odamni nazarda tutadi — ya'ni bolani tarbiyalash va o'qitish majburiyati kimning zimmasida bo'lsa, o'sha odamni.
Shu ta'rif ostiga bog'cha tarbiyachisi, maktab o'qituvchisi, texnikum ustozi va bolalar to'garagini olib boradigan odam kiradi. Muhimi — lavozimi emas, bola uchun javobgarligi.
Birinchi oqibat: jarima
Tarbiya va ta'lim berish jarayonida bolaga jismoniy zo'ravonlik qilish, uni kamsitish yoki xo'rlash jarima bilan jazolanadi. Miqdor bazaviy hisoblash miqdorining 1 baravaridan 5 baravarigacha.
Bazaviy hisoblash miqdori 1-sentabrdan 440 000 so'm bo'lgani uchun jarima hozir shunday chiqadi:
| Miqdor | Hisob | So'mda |
|---|---|---|
| Eng kami | 1 baravar | 440 000 |
| Eng ko'pi | 5 baravar | 2 200 000 |
Bu chora jinoyat belgilari bo'lmagan holatlar uchun. Og'irroq holatlar boshqa moddalar bo'yicha ko'riladi.
Ikkinchi oqibat: bir yil ishlamaslik
Jarima yolg'iz emas. Bolalarga jismoniy yoki ruhiy zo'ravonlik uchun ma'muriy javobgarlikka tortilgan odamning bir yil davomida pedagogik faoliyat bilan shug'ullanishiga yo'l qo'yilmaydi.
Ya'ni bir joyda javobgarlikka tortilib, ertasiga boshqa joyga ishga kirish yo'li yopiladi.
Ilgari qanday edi
Ilgari ishga qaytishga alohida to'siq yo'q edi. Bir joyda muammo chiqsa, odam boshqa joyda ishlashda davom etardi.
Yangi qonunning farqi shu: javobgarlik faqat pul bilan tugamaydi.
Qaysi joylarni qamraydi
Taqiq to'rt turdagi tashkilotga qo'llanadi:
| Tashkilot | Oddiy tilda |
|---|---|
| Maktabgacha ta'lim | Bog'cha |
| Umumiy o'rta va o'rta maxsus ta'lim | Maktab, akademik litsey |
| Professional ta'lim | Texnikum, kollej |
| Bolalar uchun qo'shimcha ta'lim | To'garak, o'quv markazi |
Oxirgi qatorga alohida e'tibor bering — bolalar to'garaklari va o'quv markazlari ham shu ro'yxatda. Ota-ona uchun bu bog'chadan kengroq qamrov degani.
Bitta misolda
Bog'cha tarbiyachisi bolani boshqa bolalar oldida xo'rlagani uchun javobgarlikka tortildi. U jarima to'laydi — summa 440 000 dan 2 200 000 so'mgacha oralig'ida belgilanadi. Keyin bir yil davomida na maktabga, na to'garakka pedagog bo'lib kira olmaydi. Ilgari bu ikkinchi qismi yo'q edi.
Qonun qachondan ishlaydi
Qonun rasmiy e'lon qilingan kundan kuchga kiradi. Ya'ni kutish muddati yo'q.
Bolaga zo'ravonlik haqida xabar berish uchun 1246 qisqa raqami ishlaydi.
Ota-ona uchun bitta ish qoladi: bolangiz boradigan joy — bog'cha, maktab yoki to'garak — shu qoida ostida ekanini bilib qo'yish. Maktab va bog'chadagi boshqa yangi tartiblar alohida yozilgan, bog'cha to'lovi jadvali esa shu yerda.
