Иккинчи олий таълим: имтиҳонни ва нархни олийгоҳ ўзи белгилайди
Биринчи дипломи бор одам яна бир йўналишда ўқиши мумкин. Буни иккинчи олий таълим деб атайдилар ва унинг ўз тартиби бор.
Асосий фарқи шунда: бу йўлда марказлашган тест йўқ. Яъни июлда ҳамма бир кунда топширадиган имтиҳон бу ерда ишламайди. Тартиб 2026-йил 24-июнда янгиланган ва 1-июлдан кучга кирган.
Имтиҳонни ким белгилайди
Имтиҳон шаклини, баҳолаш мезонларини ва ўтказиш муддатини олийгоҳ кенгаши белгилайди. Олийгоҳ буни ўз хусусиятидан келиб чиқиб ҳал қилади.
Ва муҳим қоида: ҳар йили 1-июлга қадар олийгоҳ бу шартларни ўзининг расмий сайтида эълон қилиши шарт. Яъни маълумотни излаш жойи — ўша олийгоҳнинг сайти, бошқа жой эмас.
Нарх ҳам олийгоҳда
Контракт миқдори ҳам марказдан келмайди. Уни олийгоҳ кенгаши бир талабани ўқитиш харажатидан келиб чиқиб белгилайди.
Шунинг учун битта йўналиш икки олийгоҳда бошқа нархда бўлиши мумкин. Таққослаш керак бўлади.
Қайси ҳужжат топширилади
Асосийси — олий маълумот тўғрисидаги ҳужжатнинг асл нусхаси. Давлат гранти бўйича ўқиб тугатган одам эса дипломдан кўчирманинг асл нусхасини беради.
| Нима | Ким белгилайди |
|---|---|
| Имтиҳон шакли ва мезони | Олийгоҳ кенгаши |
| Имтиҳон муддати | Олийгоҳ кенгаши |
| Контракт нархи | Олийгоҳ кенгаши |
| Эълон муддати | Ҳар йили 1-июлга қадар |
Ариза қаердан берилади
Уч йўл бор: давлат хизматлари портали, давлат хизматлари марказлари ёки Олий таълим, фан ва инновациялар вазирлигининг махсус электрон платформаси.
Битта огоҳлик ҳам ёзиб қўйилган: ҳужжат қалбаки чиқса, аризачи қабул қилинмайди. Агар у аллақачон ўқишга кирган бўлса, талабалар сафидан четлатилади ва бу ҳақда ҳуқуқни муҳофаза қилувчи органлар хабардор қилинади.
Битта мисолда
Санжар иқтисодчи бўлиб ишлайди, энди юриспруденсияда иккинчи диплом олмоқчи. У икки олийгоҳни танлади ва ҳар бирининг сайтини очди. Биринчисида имтиҳон суҳбат шаклида, нархи бир хил; иккинчисида ёзма тест ва нарх бошқача. Санжар шартларни солиштириб танлади — чунки иккаласини ҳам олийгоҳнинг ўзи белгилаган.
Нимадан бошлаш керак
Тартиб оддий: аввал қайси олийгоҳда ўқимоқчи эканингизни аниқлайсиз, кейин унинг сайтидаги эълонни топасиз. Эълон 1-июлгача чиқади, шунинг учун баҳор охирида қараб қўйиш маъқул.
Ўқишни кўчириш эса бутунлай бошқа йўл — у алоҳида ёзилган. Магистратурага кириш шартлари бу ерда.