2-синф Атрофимиздаги олам

2 ISBN 978-9943-05-819-4 Саволлар Топшириқлар Амалий иш Шартли белгилар: © П. Ғуломов, Ш. Мирзахматова, 2018 © Чўлпон номидаги NMIU, 2016 © Чўлпон номидаги NMIU, 2018 Дарс тугади Òақризчилар И. Сагдуллаев – биология фанлари номзоди, доцент; М. Боситхонова – Тошкент шаҳар 324-мактаб бошланғич синф ўқитувчиси Масъул муҳаррир Ҳ. Ваҳобов – география фанлари доктори, профессор Республика мақсадли китоб жамғармаси маблағлари ҳисобидан чоп этилди. UO‘Ê 372.362(075) KBÊ 20.18ya71 А 87

5 Атрофимиздаги оламни ўрганиш уни куза- тишдан бошланади. Биз атрофимиздаги оламни сезги аъзоларимиз ёрдамида сезамиз ва куза- тамиз. Кўзимиз кўради, қулоғимиз эшитади. Òили- миз таъмни, бурнимиз ҳидни, теримиз иссиқ ва совуқни сезади (2-расм). Баъзи бир ҳодисаларни билиш учун ама- лий ишлар ўтказамиз. Òабиатга сайрга чи- қамиз. Òабиатда кузатган нарса ва ҳодисаларни «Иш дафтари»га ёзиб борасиз. 2-расм. Одамнинг сезги аъзолари: 1 — бурун; 2 — қулоқ; 3 — кўз; 4 — тил; 5 — тери. 1 2 3 4 Òаянч сўзлар: атрофимиздаги олам, сезги аъзолари, ҳодиса, иш дафтари. Саволлар 1. Атрофимиздаги олам нима? 5

6 2. Қандай сезги аъзоларини биласиз? 3. «Иш дафтари»га нималар ёзилади? Òопшириқ «Иш дафтари»ни тутинг. Бу дафтарга топшириқлар жавоби, ҳар кунги об-ҳаво ҳолати ва белгиларини ёзиб борасиз. 2-§. ÒABIAÒDAGI JISM VA MODDALAR Сиз кўриб турган барча нарсалар жисм ва моддалардан иборат: бино, машина, дарахт, китоб, стол, стул. Биз яшайдиган Ер, осмондаги Қуёш, Ой, юлдузлар ҳам жисм. Баъзи бир жисмлар табиий бўлади (3-расм). Баъзи жисмларни одамлар ясашади (4-расм). Жисмлар моддалардан тузилган бўлади. Моддалар табиий ҳолда ҳам учрайди. Улардан ҳар хил шаклдаги жисмларни ясаш мумкин. Темирдан ғилдирак, кетмон, машиналар яса- лади. Бунда ғилдирак, кетмон, машина- лар — …