Имтиёзли диплом билан битирсангиз — катта ўқитувчи лавозими

Вазирлик 27-август куни эълон қилди: 2026-йилдан бошлаб бакалавриатни имтиёзли диплом билан тугатиб, биринчи бор таълим ташкилотига ишга кирадиган битирувчига иккинчи малака тоифаси — катта ўқитувчи лавозими — тўғридан-тўғри, аттестациядан ўтказилмасдан берилади.

Бу ўзгариш педагогика йўналишида ўқиётганлар учун бевосита пул масаласи: малака тоифаси лавозим ва маошни белгилайди. Илгари уни олиш учун ишга киргач аттестация кутиш керак эди.

Аввал қандай эди, энди қандай

Жадвалдаги учинчи қатор муҳим: магистратура бўйича имтиёз — барча фанлардан ва аттестациядан «5» (90–100 балл) олганларга биринчи малака тоифаси (етакчи ўқитувчи) бериш — ҳозирча жорий қилинмаган. Вазирлик уни Олий таълим, фан ва инновациялар вазирлиги билан ҳамкорликда ишлаб чиқмоқда. Яъни бугунги кунда ишлайдиган қисм — фақат бакалавриат.

Ким ютади

Ютадиган аниқ тоифа: педагогика йўналиши талабалари. Бу энг катта соҳа — 2026-йилги қабулда педагогикага 21 925 та ўрин ажратилган, грант чегараси 68 баллдан бошланган. Яъни бу имтиёз ўн минглаб талабага тегишли.

Ютқазадиган йўқ — ҳеч кимнинг ҳуқуқи қисқармади. Лекин фойдаланмай қоладиганлар бор: имтиёзли диплом олган, аммо ариза бермаган битирувчи. Тоифа автоматик берилмайди — уни ўзингиз сўрашингиз керак.

Имтиёзли диплом нима ва уни қандай оласиз

Имтиёзли (баъзан «қизил» деб аталадиган) диплом — ўқиш давомида баҳоларнинг аксарияти энг юқори бўлган ва якуний давлат аттестацияси аъло топширилган битирувчига берилади. Аниқ мезонларни ҳар бир университет ўз низомида белгилайди, шунинг учун 1-курсдаёқ деканатдан сўраб қўйинг.

Амалий хулоса 1-курс талабаси учун: биринчи семестрдан бошлаб баҳо йиғиш энди фақат стипендия масаласи эмас. У ишга кирган куннинг ўзидаёқ лавозим ва маош фарқини беради.

Ариза қандай берилади: олти қадам

Вазирлик тартибни аниқ кўрсатди. Ҳамма нарса pedagog.uzedu.uz платформасида бажарилади:

1. Pedagog.uzedu.uz да профилингизга киринг.
2. «Мурожаатларим» бўлимини очинг.
3. Мурожаат тури сифатида «Тўғридан-тўғри» ни танланг.
4. Керакли формаларни тўлдиринг.
5. Охирги формада имтиёз танлаш қисмида «Имтиёзли бакалавр дипломи» ни белгиланг.
6. «Юбориш» тугмасини босинг.

Диққат: 3-қадамдаги тур нотўғри танланса ариза аттестация йўлига тушиб кетади ва имтиёз қўлланмайди. Айнан «Тўғридан-тўғри» ни танланг.

Учта шарт бир вақтда бажарилиши керак

1. Бакалавриат босқичини тугатган бўлиш (магистратура ҳозирча кирмайди).
2. Диплом имтиёзли бўлиши.
3. Таълим ташкилотига биринчи бор ишга кириш.

Учинчи шарт энг кўп эътибордан четда қолади. Агар сиз илгари бошқа таълим ташкилотида ишлаган бўлсангиз, «биринчи бор» шарти бажарилмайди.

Бу қанча пул дегани

Малака тоифаси ўқитувчининг тариф разрядини ва шу орқали ойлик маошини белгилайди. Аниқ сумма ҳар йили тасдиқланадиган иш ҳақи жадвалига боғлиқ, шунинг учун бу ерда тахминий рақам берилмайди — уни ишга кираётган ташкилотингиз бухгалтериясидан аниқлаштиринг.

Муҳими бошқа нарсада: тоифани аттестациясиз олиш вақтни тежайди. Аттестация одатда иш стажига боғлиқ бўлади — яъни оддий йўлда катта ўқитувчи лавозимини бир неча йилдан кейин олардингиз. Энди у ишга кирган кундан берилади.

Эслатма: 1-сентабрдан бюджет ташкилотлари ходимларининг иш ҳақи ва стипендиялари оширилиши ҳам эълон қилинган — иккала ўзгариш бир вақтга тўғри келади.

Нима қилиш керак

• Битирувчи бўлсангиз: дипломингиз имтиёзли бўлса, ишга киргач дарҳол pedagog.uzedu.uz да ариза беринг.
• Ҳали ўқиётган бўлсангиз: имтиёзли диплом мезонларини деканатдан аниқланг ва баҳоларингизни шунга қараб йиғинг.
• Абитуриент бўлсангиз: педагогика йўналишини танлаётганда бу имтиёзни ҳисобга олинг — у касб бошланишидаги маошга таъсир қилади.

Боғлиқ материаллар

• Педагогикага кириш 2026: 21 925 ўрин, чегара 68 баллдан
• Бакалавриат талабаси қанча стипендия олади
• 1-курс талабаси учун қўлланма

Манба: Мактабгача ва мактаб таълими вазирлигининг расмий эълони (2026-йил 27-август). Ариза платформаси — pedagog.uzedu.uz. Текширилган сана: 2026-йил 28-август.