10/33-mavzu · Yo'l harakati qoidalari
Yo‘lning qatnov qismida transport vositalarining joylashuvi
64. Relssiz transport vositalari harakatlanadigan tasmalar soni chiziqlar va (yoki) 5.8.1, 5.8.2, 5.8.7, 5.8.8 yoʻl belgilari bilan belgilanadi. Bunday chiziqlar yoki yoʻl belgilari boʻlmasa, haydovchilar harakatlanish tasmalari sonini, qatnov qismining kengligini, transport vositalari orasidagi zarur yonlama oraliq masofani va ularning gabarit oʻlchamlarini hisobga olgan holda oʻzlari aniqlaydilar. Bunda harakatlanish ikki tomonlama boʻlgan yoʻl qatnov qismining chap tomondagi yarmi, qatnov qismining …
Bepul boshlash · 49 savolYo‘lning qatnov qismida transport vositalarining joylashuvi
64. Relssiz transport vositalari harakatlanadigan tasmalar soni chiziqlar va (yoki) 5.8.1, 5.8.2, 5.8.7, 5.8.8 yoʻl belgilari bilan belgilanadi. Bunday chiziqlar yoki yoʻl belgilari boʻlmasa, haydovchilar harakatlanish tasmalari sonini, qatnov qismining kengligini, transport vositalari orasidagi zarur yonlama oraliq masofani va ularning gabarit oʻlchamlarini hisobga olgan holda oʻzlari aniqlaydilar. Bunda harakatlanish ikki tomonlama boʻlgan yoʻl qatnov qismining chap tomondagi yarmi, qatnov qismining joylardagi kengayishlari (sekinlashish va tezlashish tasmalari, balandlikka koʻtarilishdagi q
64Relssiz transport vositalari harakatlanadigan tasmalar soni chiziqlar va (yoki) 5.8.1, 5.8.2, 5.8.7, 5.8.8 yoʻl belgilari bilan belgilanadi. Bunday chiziqlar yoki yoʻl belgilari boʻlmasa, haydovchilar harakatlanish tasmalari sonini, qatnov qismining kengligini, transport vositalari orasidagi zarur yonlama oraliq masofani va ularning gabarit oʻlchamlarini hisobga olgan holda oʻzlari aniqlaydilar. Bunda harakatlanish ikki tomonlama boʻlgan yoʻl qatnov qismining chap tomondagi yarmi, qatnov qismining joylardagi kengayishlari (sekinlashish va tezlashish tasmalari, balandlikka koʻtarilishdagi qoʻshimcha tasmalar, yoʻnalishli transport vositalarining toʻxtash joylaridagi kengayishlar)ni hisobga olmagan holda, qarama-qarshi yoʻnalishda harakatlanish uchun moʻljallangan deb hisoblanadi. Tramvay yoʻli, ajratuvchi tasma, uzluksiz 1.1, 1.3 yoʻl chiziqlar yoki uzuq-uzuq tomoni chapda joylashgan 1.11 yoʻl chizigʻi bilan ajratilgan yoʻllarda qarama-qarshi yoʻnalishga chiqish taqiqlanadi.
65Toʻrt va undan ortiq tasmali, harakat ikki tomonlama boʻlgan yoʻllarda qarama-qarshi yoʻnalishda harakatlanish uchun moʻljallangan tasmalarga chiqish taqiqlanadi.
66Harakat ikki tomonlama boʻlgan va chiziqlar bilan belgilangan (1.9 yoʻl chizigʻi bilan belgilanganidan tashqari) uchta tasmali yoʻllarda, ikki yoʻnalishda harakatlanish uchun moʻljallangan oʻrta qatorga faqat quvib oʻtish, aylanib oʻtish, chapga burilish va qayrilib olish uchungina chiqishga ruxsat etiladi. Qarama-qarshi yoʻnalishda harakatlanish uchun moʻljallangan chetki chap qatorni egallash taqiqlanadi.
67Aholi punktlaridan tashqaridagi yoʻllarda hamda aholi punktlarida ayrim turdagi transport vositalari uchun ushbu Qoidalarda belgilangandan yuqori tezlikda harakatlanish ruxsat etilgan yoʻl qismlarida haydovchilar transport vositalarini mumkin qadar qatnov qismining oʻng chetiga yaqinroq olib harakatlanishlari kerak. Oʻng tasmalar boʻsh boʻlganda chap tasmalarni egallash taqiqlanadi. Aholi punktlarida ushbu bandning birinchi xatboshi va ushbu Qoidalarning 69, 123 va 161-bandlaridagi talablarni hisobga olgan holda, haydovchilar oʻzlariga qulay boʻlgan harakatlanish boʻlagidan foydalanishlari mumkin. Harakatlanish serqatnovligi sababli boshqa tasmalar band boʻlganda harakatlanish qatorini faqat oʻngga yoki chapga burilish, qayrilib olish, toʻxtash yoki toʻsiqni aylanib oʻtish uchun oʻzgartirishga ruxsat etiladi. Biroq, bir yoʻnalishdagi uch va undan ortiq tasmali har qanday yoʻlda chetki chap qatorni harakat serqatnovligi sababli boshqa boʻlaklar band boʻlgan hollarda, shuningdek, quvib oʻtish, chapga burilish yoki qayrilib olishga, yuk avtomobillariga faqat chapga burilish yoki qayrilib olish uchun chetki chap qatorni egallashga ruxsat etiladi. Boshqa hollarda yuk avtomobillariga yoʻlning chetki chap qatorida harakatlanish taqiqlanadi. Harakat bir tomonlama boʻlgan yoʻlning chap boʻlagida toʻxtash va toʻxtab turish ushbu Qoidalarning 88-bandiga muvofiq amalga oshiriladi.
68Tezligini soatiga 40 kilometrdan oshirishi mumkin boʻlmagan yoki texnik sabablarga koʻra tezligini bundan oshira olmaydigan transport vositalari aylanib oʻtish, quvib oʻtish, chapga burilish yoki qayrilib olish uchun qayta tizilishdan yoki ruxsat etilgan hollarda yoʻlning chap tomonida toʻxtashdan boshqa hollarda faqat chetki oʻng qatorida harakatlanishlari kerak.
69Bir yoʻnalishdagi qatnov qismining chap tomonida u bilan bir sathda joylashgan tramvay yoʻlidan, shu yoʻnalishdagi boshqa tasmalar band boʻlganda harakatlanishga, shuningdek, aylanib oʻtishga, chapga burilish va qayrilib olishga ushbu Qoidalarning 56-bandini hisobga olgan holda ruxsat etiladi. Biroq bu tramvayga xalaqit bermasligi kerak. Qarama-qarshi yoʻnalishdagi tramvay yoʻlidan harakatlanish taqiqlanadi. Agar chorrahadan oldin 5.8.1 yoki 5.8.2 yoʻl belgilari oʻrnatilgan boʻlsa, chorrahadan oʻtishda tramvay yoʻllaridan harakatlanish taqiqlanadi.
70Agar qatnov qismi yoʻl chiziqlari bilan tasmalarga ajratilgan boʻlsa, transport vositalarining harakatlanishi qatʼiy ravishda belgilangan tasmalarda amalga oshirilishi kerak. Faqat qayta tizilishda uzuq-uzuq chiziqlarni bosib oʻtishga ruxsat etiladi.
71Reversiv harakatlanishli yoʻlga burilishda haydovchi transport vositasini shunday boshqarishi kerakki, bunda transport vositasi qatnov qismlari kesishmasidan chiqishda chetki oʻng qatorni egallashi kerak. Shu yoʻnalishdagi boshqa tasmalardan ham harakatlanish ruxsat etilganiga ishonch hosil qilingandan keyingina haydovchiga qayta tizilishga ruxsat etiladi.
72Qoidalarning 88, 166-bandlarida koʻzda tutilganlardan boshqa hollarda transport vositalarining ajratuvchi mintaqalar, yoʻl yoqalari, trotuarlar, piyodalar yoʻlkalarida, velosiped yoʻlkalari, velosipedchilar uchun tasmalar, piyodalar va velosipedchilarning birga va yashil hudud maydonlarida mexanik transport vositalarining harakatlanishi taqiqlanadi. Bu joylarda yoʻldan foydalanish va kommunal xizmat mashinalarining harakatlanishiga, shuningdek, bevosita yoʻl yoqalari, trotuarlar yoki piyodalar yoʻlkalari oldida joylashgan savdo shoxobchalari, korxonalar va boshqa inshootlarga yuk olib kirish uchun boshqa imkoniyati boʻlmagan transport vositalariga yaqin yoʻldan kirishga ruxsat etiladi. Bunda harakatlanish xavfsizligi taʼminlangan boʻlishi shart.
73Haydovchi oʻzidan oldinda harakatlanayotgan transport vositasi keskin tormoz berganda, toʻqnashib ketmaslik kafolatini beradigan darajadagi oraliq masofani, shuningdek, yoʻl harakati xavfsizligini taʼminlaydigan yonlama oraliq masofani saqlashi kerak.
74Aholi yashash joylaridan tashqaridagi ikki tomonlama harakat tashkil etilgan ikki tasmali yoʻllarda tezligini soatiga 50 kilometrdan oshirishi mumkin boʻlmagan, shuningdek, uzunligi 7 metrdan ortiq boʻlgan transport vositalarining (transport vositalarining tarkibi) haydovchilari oʻzi va oldida harakatlanayotgan transport vositasi orasida, ularni quvib oʻtayotgan transport vositalari oldin egallagan qatoriga bemalol qayta tizilishi uchun imkon beradigan masofani saqlashlari kerak. Quvib oʻtish taqiqlangan yoʻllarda, shuningdek, transport vositalarining tashkiliy jamlanmasi tarkibida va serqatnov boʻlgan yoʻllarda harakatlanayotganda ushbu talabga amal qilinmaydi.
75Agar biror toʻsiq sababli qarama-qarshi yoʻnalishlarda harakatlanish qiyin boʻlsa, toʻsiq oʻz tomonida boʻlgan haydovchi yoʻl berishi kerak.
76Agar yoʻl belgilari va chiziqlari boshqa yoʻnalishni koʻrsatmagan boʻlsa, haydovchilar ajratuvchi boʻlagi boʻlmagan ikki tomonlama harakat tashkil etilgan yoʻllardagi xavfsizlik orolchalari, ustunchalar va yoʻl inshooti qismlari (koʻprik, yoʻl oʻtkazgich ustunlari va shunga oʻxshashlar)ni oʻng tomondan aylanib oʻtishlari kerak.
Namuna savollar va tahlil
1-savol · 🟡 O'rta
Yo'lning qarama-qarshi harakat yo'nalishi tomoniga chiqish qachon taqiqlanadi?
- Ikki tomonlama harakatli, 4 ta yoki undan ko'p bo'lakli yo'llarda
- Ikki tomonlama harakatli, qarama-qarshi yo'nalishdagi transport vositalari oqimlari ikkita uzluksiz chiziqlar bilan ajratilgan 4 ta bo'lakli yo'llarda
- Yuqoridagi barcha hollarda
YHQ tegishli bo'lim, 65-bandiga hamda 2-ilova 1-bo'limiga asosan:
To'rt va undan ortiq tasmali, ikki tomonlama harakat tashkil etilgan yo'llarda qarama-qarshi yo'nalishda harakatlanish uchun mo'ljallangan tasmalarga chiqish taqiqlanadi.
Shuningdek, 1.3 chizig'i — to'rt va undan ortiq harakat bo'lagi bo'lgan yo'llarda qarama-qarshi yo'nalishdagi transport vositalari oqimini ajratadi va uni bosib o'tish qat'iyan man etiladi.
❗ E'tibor bering:
- Agar yo'l ikki tomonlama bo'lib, 4 yoki undan ortiq bo'lakka ega bo'lsa — qarama-qarshi yo'nalishga chiqish mumkin emas.
- Qarama-qarshi yo'nalish ikki uzluksiz chiziq bilan ajratilgan hollarda ham chiqish taqiqlanadi.
- Demak, ikkala holat ham umumiy taqiqqa kiradi.
✅ To'g'ri javob:
"Yuqoridagi barcha hollarda"
To'rt va undan ortiq tasmali, ikki tomonlama harakat tashkil etilgan yo'llarda qarama-qarshi yo'nalishda harakatlanish uchun mo'ljallangan tasmalarga chiqish taqiqlanadi.
Shuningdek, 1.3 chizig'i — to'rt va undan ortiq harakat bo'lagi bo'lgan yo'llarda qarama-qarshi yo'nalishdagi transport vositalari oqimini ajratadi va uni bosib o'tish qat'iyan man etiladi.
❗ E'tibor bering:
- Agar yo'l ikki tomonlama bo'lib, 4 yoki undan ortiq bo'lakka ega bo'lsa — qarama-qarshi yo'nalishga chiqish mumkin emas.
- Qarama-qarshi yo'nalish ikki uzluksiz chiziq bilan ajratilgan hollarda ham chiqish taqiqlanadi.
- Demak, ikkala holat ham umumiy taqiqqa kiradi.
✅ To'g'ri javob:
"Yuqoridagi barcha hollarda"
2-savol · 🟡 O'rta
Harakat ikki tomonlama bo'lgan, uch bo'lakli yo'lda Siz o'ngga burilishingiz zarur. Ushbu harakatni qaysi bo'lakdan amalga oshirasiz?
- O'ng bo'lakdan
- O'rta bo'lakdan
- O'ng yoki o'rta bo'lakdan
- O'rta bo'lakdan, lekin faqat o'ng bo'lak band bo'lganda
YHQ tegishli bo'lim 56-57-bandlari hamda tegishli bo'lim 66-bandiga asosan:
- Burilishdan oldin haydovchi o'sha yo'nalishda harakatlanish uchun mo'ljallangan qatnov qismining eng chetki qatorini egallashi shart.
- O'ngga burilishda transport vositasi iloji boricha qatnov qismining o'ng chetiga yaqin joylashgan bo'lishi kerak.
- Uch bo'lakli ikki tomonlama yo'lda o'rta bo'lak faqat quvib o'tish, aylanib o'tish, chapga burilish va qayrilib olish uchun ruxsat etiladi.
❗ E'tibor bering:
- O'ngga burilishda faqat o'ng bo'lakdan foydalanish mumkin.
- O'rta bo'lakdan o'ngga burilish qoidabuzarlik hisoblanadi.
- Bu qoida xavfsiz burilish va qarama-qarshi yo'nalishga chiqib ketmaslik uchun belgilangan.
✅ To'g'ri javob:
"O'ng bo'lakdan"
- Burilishdan oldin haydovchi o'sha yo'nalishda harakatlanish uchun mo'ljallangan qatnov qismining eng chetki qatorini egallashi shart.
- O'ngga burilishda transport vositasi iloji boricha qatnov qismining o'ng chetiga yaqin joylashgan bo'lishi kerak.
- Uch bo'lakli ikki tomonlama yo'lda o'rta bo'lak faqat quvib o'tish, aylanib o'tish, chapga burilish va qayrilib olish uchun ruxsat etiladi.
❗ E'tibor bering:
- O'ngga burilishda faqat o'ng bo'lakdan foydalanish mumkin.
- O'rta bo'lakdan o'ngga burilish qoidabuzarlik hisoblanadi.
- Bu qoida xavfsiz burilish va qarama-qarshi yo'nalishga chiqib ketmaslik uchun belgilangan.
✅ To'g'ri javob:
"O'ng bo'lakdan"
3-savol · 🟡 O'rta
Avtomobillarga qaysi yo'nalishda harakatlanishga ruxsat etiladi?
- Qizil avtomobilga - to'g'riga, ko'k avtomobilga - to'g'riga va chapga
- Qizil va ko'k avtomobilga - to'g'riga
- Qizil avtomobilga – to'g'riga, ko'kka - chapga va qayrilishga
YHQ, tegishli bo'lim 67-bandiga asosan:
"Bir yo'nalishda uch va undan ortiq tasmali har qanday yo'lda chetki chap qator faqat harakat serqatnovligi sababli boshqa bo'laklar band bo'lsa, quvib o'tish, chapga burilish yoki qayrilib olish uchun, yuk avtomobillariga esa faqat chapga burilish yoki qayrilib olish uchun mo'ljallangan."
❗ Izoh:
- Yo'l belgisiga ko'ra: chetki chap qatordan harakatlanayotgan yuk avtomobili (ko'k, 5t) faqat chapga yoki qayrilishga burilishi mumkin.
- Qizil avtomobil o'z tasmasidan faqat to'g'ri harakatlanishi mumkin.
✅ To'g'ri javob:
"Qizil avtomobilga – to'g'riga, ko'kka - chapga va qayrilishga"
"Bir yo'nalishda uch va undan ortiq tasmali har qanday yo'lda chetki chap qator faqat harakat serqatnovligi sababli boshqa bo'laklar band bo'lsa, quvib o'tish, chapga burilish yoki qayrilib olish uchun, yuk avtomobillariga esa faqat chapga burilish yoki qayrilib olish uchun mo'ljallangan."
❗ Izoh:
- Yo'l belgisiga ko'ra: chetki chap qatordan harakatlanayotgan yuk avtomobili (ko'k, 5t) faqat chapga yoki qayrilishga burilishi mumkin.
- Qizil avtomobil o'z tasmasidan faqat to'g'ri harakatlanishi mumkin.
✅ To'g'ri javob:
"Qizil avtomobilga – to'g'riga, ko'kka - chapga va qayrilishga"
4-savol · 🟡 O'rta
Transport vositasi qachon faqat o'ng chetki bo'lakdan harakatlanishi kerak?
- Og'ir vaznli va yirik o'lchamli yuklarni tashishda
- Agar haydovchi o'zini betob his qilsa
- Agar harakatlanish vaqtida mahkamlangan yuk bo'shashib ketsa
- Transport vositasi texnikaviy sabablarga ko'ra 40 km/s.dan ortiq tezlikda yura olmasa
YHQ tegishli bo'lim, 68-bandiga asosan:
Tezligini soatiga 40 km/soatdan oshira olmaydigan yoki texnik sabablarga ko'ra bundan tezroq harakatlana olmaydigan transport vositalari:
- Aylanib o'tish, quvib o'tish, chapga burilish yoki qayrilib olish uchun qayta tizilish hollari bundan mustasno,
- Faqat chetki o'ng bo'lakda harakatlanishi shart.
❗ E'tibor bering:
- Bu qoida sekin harakatlanadigan transport vositalariga tegishli.
- Asosiy maqsad — tezroq harakatlanayotgan transport vositalariga xalaqit bermaslik va xavfsizlikni ta'minlash.
✅ To'g'ri javob:
"Transport vositasi texnikaviy sabablarga ko'ra 40 km/s.dan ortiq tezlikda yura olmasa"
Tezligini soatiga 40 km/soatdan oshira olmaydigan yoki texnik sabablarga ko'ra bundan tezroq harakatlana olmaydigan transport vositalari:
- Aylanib o'tish, quvib o'tish, chapga burilish yoki qayrilib olish uchun qayta tizilish hollari bundan mustasno,
- Faqat chetki o'ng bo'lakda harakatlanishi shart.
❗ E'tibor bering:
- Bu qoida sekin harakatlanadigan transport vositalariga tegishli.
- Asosiy maqsad — tezroq harakatlanayotgan transport vositalariga xalaqit bermaslik va xavfsizlikni ta'minlash.
✅ To'g'ri javob:
"Transport vositasi texnikaviy sabablarga ko'ra 40 km/s.dan ortiq tezlikda yura olmasa"
5-savol · 🟡 O'rta
Hamma bo'laklar band bo'lgan serqatnov harakatlanish vaqtida qayrilib olishga ruxsat etiladimi?
- Istalgan paytda ruxsat etiladi
- Faqat harakatlanish uchun bo'laklari uchtadan kam bo'lmagan yo'llarda ruxsat etiladi
- Taqiqlanadi
- Faqat chorrahalarda ruxsat etiladi
YHQ tegishli bo'lim, 67-bandining uchinchi xatboshisiga asosan:
Bir yo'nalishdagi uch va undan ortiq tasmali har qanday yo'lda chetki chap qatorni harakat serqatnovligi sababli boshqa bo'laklar band bo'lgan hollarda, shuningdek, quvib o'tish, chapga burilish yoki qayrilib olishga, yuk avtomobillariga faqat chapga burilish yoki qayrilib olish uchun chetki chap qatorni egallashga ruxsat etiladi.
❗ E'tibor bering:
- Qayrilib olish hamma bo'laklar band bo'lganda ham amalga oshirilishi mumkin.
- Bunda haydovchi chap bo'lakdan foydalanishi mumkin, lekin boshqa qatnashchilarga halaqit bermaslik sharti bilan.
- Ushbu qoida serqatnov yo'llarda harakatni to'g'ri tashkil qilish uchun qo'yilgan.
✅ To'g'ri javob:
"Istalgan paytda ruxsat etiladi"
Bir yo'nalishdagi uch va undan ortiq tasmali har qanday yo'lda chetki chap qatorni harakat serqatnovligi sababli boshqa bo'laklar band bo'lgan hollarda, shuningdek, quvib o'tish, chapga burilish yoki qayrilib olishga, yuk avtomobillariga faqat chapga burilish yoki qayrilib olish uchun chetki chap qatorni egallashga ruxsat etiladi.
❗ E'tibor bering:
- Qayrilib olish hamma bo'laklar band bo'lganda ham amalga oshirilishi mumkin.
- Bunda haydovchi chap bo'lakdan foydalanishi mumkin, lekin boshqa qatnashchilarga halaqit bermaslik sharti bilan.
- Ushbu qoida serqatnov yo'llarda harakatni to'g'ri tashkil qilish uchun qo'yilgan.
✅ To'g'ri javob:
"Istalgan paytda ruxsat etiladi"
Bu mavzuda yana 44 ta savol bor — mashq rejimida har biriga tahlil va qonuniy asos beriladi.
Bepul boshlash