8/33-mavzu · Yo'l harakati qoidalari
Ogohlantiruvchi va avariya (xavf-xatar) ishoralari
44. Quyidagilar ogohlantiruvchi ishoralar hisoblanadi: burilishni koʻrsatadigan miltillovchi chiroq yoki qoʻl bilan beriladigan ishoralar; toʻxtash fara chirogʻi; tovushli ishoralar; fara chiroqlarining yoqib oʻchirilishi; sutkaning yorugʻ vaqtida yaqinni yorituvchi fara chiroqlarini yoqilishi. 45. Haydovchi harakatlanishni boshlashdan, qayta tizilishdan, burilish (qayrilib olish)dan va toʻxtashdan oldin tegishli yoʻnalishni koʻrsatuvchi yorugʻlik ishoralarini yoqishi, ular boʻlmaganda yoki ishlamaganda qoʻl bilan ishoralar berishi shart. Chapga burilish …
Bepul boshlash · 30 savolOgohlantiruvchi va avariya (xavf-xatar) ishoralari
44. Quyidagilar ogohlantiruvchi ishoralar hisoblanadi: burilishni koʻrsatadigan miltillovchi chiroq yoki qoʻl bilan beriladigan ishoralar; toʻxtash fara chirogʻi; tovushli ishoralar; fara chiroqlarining yoqib oʻchirilishi; sutkaning yorugʻ vaqtida yaqinni yorituvchi fara chiroqlarini yoqilishi. 45. Haydovchi harakatlanishni boshlashdan, qayta tizilishdan, burilish (qayrilib olish)dan va toʻxtashdan oldin tegishli yoʻnalishni koʻrsatuvchi yorugʻlik ishoralarini yoqishi, ular boʻlmaganda yoki ishlamaganda qoʻl bilan ishoralar berishi shart. Chapga burilish (qayrilib olish)ni bildiruvchi ishoraga
44Quyidagilar ogohlantiruvchi ishoralar hisoblanadi: burilishni koʻrsatadigan miltillovchi chiroq yoki qoʻl bilan beriladigan ishoralar; toʻxtash fara chirogʻi; tovushli ishoralar; fara chiroqlarining yoqib oʻchirilishi; sutkaning yorugʻ vaqtida yaqinni yorituvchi fara chiroqlarini yoqilishi.
45Haydovchi harakatlanishni boshlashdan, qayta tizilishdan, burilish (qayrilib olish)dan va toʻxtashdan oldin tegishli yoʻnalishni koʻrsatuvchi yorugʻlik ishoralarini yoqishi, ular boʻlmaganda yoki ishlamaganda qoʻl bilan ishoralar berishi shart. Chapga burilish (qayrilib olish)ni bildiruvchi ishoraga chap qoʻlni yonga uzatish yoki oʻng qoʻlni tirsakdan toʻgʻri burchak ostida bukib, yuqoriga koʻtarish mos keladi. Oʻngga burilish (qayrilib olish)ni bildiruvchi ishoraga oʻng qoʻlni yonga uzatish yoki chap qoʻlni tirsakdan toʻgʻri burchak ostida bukib, yuqoriga koʻtarish mos keladi. Toʻxtash ishorasi chap yoki oʻng qoʻlni yuqoriga koʻtarib beriladi.
46Burilish koʻrsatkichi yoki qoʻl bilan berilayotgan ishora manyovrni bajarishdan oldinroq berilishi va uni tugallagach, darhol toʻxtatilishi kerak (qoʻl bilan berilayotgan ishorani manyovrni bevosita bajarishdan oldin tugallash mumkin). Beriladigan ishoralar yoʻl harakatining boshqa ishtirokchilarini chalgʻitmasligi kerak. Ogohlantiruvchi ishora berish haydovchiga oldin oʻtish huquqini bermaydi va uni zaruriy ehtiyot choralarini koʻrish masʼuliyatidan ozod etmaydi.
47Haydovchi harakat yoʻnalishini oʻzgartirish haqidagi ogohlantiruvchi ishorani berishdan oldin orqadan kelayotgan, uni quvib oʻtishni yoki oʻzib ketishni boshlagan va boshqa harakat ishtirokchilariga xalaqit bermayotganligiga ishonch hosil qilishi kerak.
48Tovushli ishoralar faqat quyidagi hollarda qoʻllanilishi mumkin: aholi punktlaridan tashqarida boshqa haydovchilarni quvib oʻtish haqida ogohlantirish uchun; zarur boʻlgan hollarda yoʻl-transport hodisasining oldini olish uchun. Yuqorida koʻrsatilgan hollardan tashqari tovushli ishoralardan foydalanish taqiqlanadi.
49Quvib oʻtish haqida tovushli ishora oʻrniga yoki u bilan birga fara chiroqlarini yoqib-oʻchirib, ogohlantirish ishorasini ham berish mumkin.
50Burilishni koʻrsatuvchi barcha yorugʻlik ishoralarining bir vaqtda miltillashi avariya (xavf-xatar) ishorasi hisoblanadi. Avariya ishorasi quyidagi hollarda yoqilishi kerak: yoʻl-transport hodisasi sodir boʻlganda; toʻxtash taqiqlangan joylarda majburiy toʻxtaganda; fara chiroqlari yorugʻligi haydovchining koʻzini qamashtirganda; shatakka olishda (shatakka olingan mexanik transport vositasida); "Bolalarni tashish" taniqlik belgilariga ega boʻlgan transport vositasiga bolalar chiqayotganda va undan tushayotganda. Transport vositasi xavf tugʻdirishi mumkin boʻlgan boshqa hollarda ham haydovchi yoʻl harakati ishtirokchilarini ogohlantirish maqsadida avariya ishorasini yoqishi kerak.
51Transport vositasi toʻsatdan toʻxtab qolganda, zudlik bilan avariya yorugʻlik ishorasini yoqish, agar u ishlamasa, avariya sababli toʻxtash belgisini darhol oʻrnatish kerak. Avariya sababli toʻxtash belgisi quyidagi hollarda qoʻllaniladi: yoʻl-transport hodisasi sodir boʻlganda; toʻxtash taqiqlangan joylarda va koʻrinishi cheklangan joylarda majburiy toʻxtaganda; Ushbu belgi boshqa haydovchilarni xavfli vaziyat haqida oʻz vaqtida ogohlantirish imkonini beradigan masofada oʻrnatilishi kerak. Bu masofa aholi punktlarida transport vositasidan 15 metr, aholi punktlaridan tashqaridagi joylarda esa 30 metrdan kam boʻlmasligi kerak.
52Shatakka olingan mexanik transport vositasida avariya yorugʻlik ishoralari boʻlmasa yoki ular ishlamasa, uning orqa qismiga avariya sababli toʻxtash belgisi oʻrnatilishi kerak.
Namuna savollar va tahlil
1-savol · 🟢 Oson
Kunduzgi vaqtda yaqinni yorituvchi fara chirog'ini yoqish ogohlantirish ishorasi bo'ladimi?
- Bo'ladi
- Bo'lmaydi
YHQ tegishli bo'lim, 44-bandiga asosan:
Quyidagilar ogohlantiruvchi ishoralar hisoblanadi:
- Burilishni ko'rsatadigan miltillovchi chiroq yoki qo'l bilan beriladigan ishoralar;
- To'xtash fara chirog'i;
- Tovushli ishoralar;
- Fara chiroqlarining yoqib-o'chirilishi;
- Sutkaning yorug' vaqtida yaqinni yorituvchi fara chiroqlarini yoqish.
❗ E'tibor bering:
- Kunduz kuni yaqinni yorituvchi fara chiroqlarini yoqish ham ogohlantirish signali sifatida qo'llaniladi.
- Bu, ayniqsa, boshqa transport vositalarining e'tiborini jalb qilish uchun qo'llanadi.
✅ To'g'ri javob:
"Bo'ladi"
Quyidagilar ogohlantiruvchi ishoralar hisoblanadi:
- Burilishni ko'rsatadigan miltillovchi chiroq yoki qo'l bilan beriladigan ishoralar;
- To'xtash fara chirog'i;
- Tovushli ishoralar;
- Fara chiroqlarining yoqib-o'chirilishi;
- Sutkaning yorug' vaqtida yaqinni yorituvchi fara chiroqlarini yoqish.
❗ E'tibor bering:
- Kunduz kuni yaqinni yorituvchi fara chiroqlarini yoqish ham ogohlantirish signali sifatida qo'llaniladi.
- Bu, ayniqsa, boshqa transport vositalarining e'tiborini jalb qilish uchun qo'llanadi.
✅ To'g'ri javob:
"Bo'ladi"
2-savol · 🟡 O'rta
Qaysi ishoralar ogohlantiruvchi hisoblanadi?
- Burilishni ko'rsatadigan miltillovchi chiroq yoki qo'l bilan beriladigan ishoralar
- Tovushli ishoralar
- Fara chiroqlarini yoqib-o'chirilishi va kunduzgi vaqtda yaqinni yorituvchi fara chirog'ining yoqilishi
- Sanab o'tilgan barcha ishoralar
YHQ tegishli bo'lim, 44-bandiga asosan:
Quyidagilar ogohlantiruvchi ishoralar hisoblanadi:
- Burilishni ko'rsatadigan miltillovchi chiroq yoki qo'l bilan beriladigan ishoralar;
- To'xtash fara chirog'i;
- Tovushli ishoralar;
- Fara chiroqlarining yoqib-o'chirilishi;
- Sutkaning yorug' vaqtida yaqinni yorituvchi fara chiroqlarining yoqilishi.
❗ E'tibor bering:
- Bu ishoralar haydovchi boshqa yo'l harakati ishtirokchilariga o'z niyatini yoki mavjud xavfni bildirishi uchun qo'llaniladi.
- Ularning barchasi ogohlantirish vazifasini bajaradi va qoidalarga ko'ra ruxsat etilgan.
✅ To'g'ri javob:
"Sanab o'tilgan barcha ishoralar"
Quyidagilar ogohlantiruvchi ishoralar hisoblanadi:
- Burilishni ko'rsatadigan miltillovchi chiroq yoki qo'l bilan beriladigan ishoralar;
- To'xtash fara chirog'i;
- Tovushli ishoralar;
- Fara chiroqlarining yoqib-o'chirilishi;
- Sutkaning yorug' vaqtida yaqinni yorituvchi fara chiroqlarining yoqilishi.
❗ E'tibor bering:
- Bu ishoralar haydovchi boshqa yo'l harakati ishtirokchilariga o'z niyatini yoki mavjud xavfni bildirishi uchun qo'llaniladi.
- Ularning barchasi ogohlantirish vazifasini bajaradi va qoidalarga ko'ra ruxsat etilgan.
✅ To'g'ri javob:
"Sanab o'tilgan barcha ishoralar"
3-savol · 🟡 O'rta
Ogohlantirish ishorasini berish haydovchiga birinchi harakatlanish huquqini beradimi?
- Bermaydi
- Manyovrni tugatish vaqtida beradi
- Manyovrni boshlash vaqtida beradi
- Hamma hollarda beradi
YHQ tegishli bo'lim, 46-bandiga asosan:
Burilish ko'rsatkichi yoki qo'l bilan beriladigan ishora manyovrni bajarishdan oldin berilishi va manyovr tugallangach darhol o'chirilishi kerak.
Ogohlantiruvchi ishora yo'l harakatining boshqa ishtirokchilarini chalg'itmasligi zarur.
Eng muhimi — ogohlantiruvchi ishora haydovchiga birinchi o'tish huquqini bermaydi va uni ehtiyot choralarini ko'rish majburiyatidan ozod qilmaydi.
❗ E'tibor bering:
- Ogohlantirish ishorasi — faqat boshqa qatnashchilarga haydovchining niyatini bildiradi.
- Bu ishora ustuvorlik bermaydi.
- Shuning uchun har doim yo'l vaziyatiga qarab ehtiyotkorlik bilan manyovr bajarilishi shart.
✅ To'g'ri javob:
"Bermaydi"
Burilish ko'rsatkichi yoki qo'l bilan beriladigan ishora manyovrni bajarishdan oldin berilishi va manyovr tugallangach darhol o'chirilishi kerak.
Ogohlantiruvchi ishora yo'l harakatining boshqa ishtirokchilarini chalg'itmasligi zarur.
Eng muhimi — ogohlantiruvchi ishora haydovchiga birinchi o'tish huquqini bermaydi va uni ehtiyot choralarini ko'rish majburiyatidan ozod qilmaydi.
❗ E'tibor bering:
- Ogohlantirish ishorasi — faqat boshqa qatnashchilarga haydovchining niyatini bildiradi.
- Bu ishora ustuvorlik bermaydi.
- Shuning uchun har doim yo'l vaziyatiga qarab ehtiyotkorlik bilan manyovr bajarilishi shart.
✅ To'g'ri javob:
"Bermaydi"
4-savol · 🟢 Oson
Haydovchi aholi punktlaridan tashqaridagi yo'lda quvib o'tilayotgan haydovchining e'tiborini jalb etish uchun fara chiroqlarini o'chirib yoqish va tovush ishorasi berishni qo'llab to'g'ri qildimi?
- Noto'g'ri
- To'g'ri
YHQ tegishli bo'lim, 48-bandiga asosan:
Tovushli ishoralar faqat quyidagi hollarda qo'llanilishi mumkin:
- Aholi punktlaridan tashqarida boshqa haydovchilarni quvib o'tish haqida ogohlantirish uchun;
- Zarur hollarda yo'l-transport hodisasining oldini olish uchun.
Yuqorida ko'rsatilganlardan tashqari tovushli ishoralardan foydalanish taqiqlanadi.
❗ E'tibor bering:
- Aholi punktidan tashqarida quvib o'tayotganda tovush signali berish qonuniy va to'g'ri hisoblanadi.
- Bundan tashqari, haydovchi quvib o'tilayotgan transport vositasi e'tiborini jalb etish uchun fara chiroqlarini o'chirib-yoqishi ham mumkin.
- Bu — xavfsizlikni oshirish va o'z niyatini aniq ifodalash uchun qo'llanadigan signal.
✅ To'g'ri javob:
"To'g'ri"
Tovushli ishoralar faqat quyidagi hollarda qo'llanilishi mumkin:
- Aholi punktlaridan tashqarida boshqa haydovchilarni quvib o'tish haqida ogohlantirish uchun;
- Zarur hollarda yo'l-transport hodisasining oldini olish uchun.
Yuqorida ko'rsatilganlardan tashqari tovushli ishoralardan foydalanish taqiqlanadi.
❗ E'tibor bering:
- Aholi punktidan tashqarida quvib o'tayotganda tovush signali berish qonuniy va to'g'ri hisoblanadi.
- Bundan tashqari, haydovchi quvib o'tilayotgan transport vositasi e'tiborini jalb etish uchun fara chiroqlarini o'chirib-yoqishi ham mumkin.
- Bu — xavfsizlikni oshirish va o'z niyatini aniq ifodalash uchun qo'llanadigan signal.
✅ To'g'ri javob:
"To'g'ri"
5-savol · 🟡 O'rta
Quvib o'tishda faralarning uzoqni yorituvchi chiroqlaridan ogohlantiruvchi ishora sifatida foydalanish mumkinmi?
- Hamma holda mumkin
- Mumkin, agar bu boshqa haydovchilarning ko'zini qamashtirmasa, shu jumladan, orqani ko'rish ko'zgusi orqali ham
- Mumkin emas
- Aholi punktidan tashqaridagi yo'llarda mumkin
YHQ tegishli bo'lim, 44-bandiga asosan:
Quyidagilar ogohlantiruvchi ishoralar hisoblanadi:
burilishni ko'rsatadigan miltillovchi chiroq yoki qo'l bilan beriladigan ishoralar;
to'xtash fara chirog'i;
tovushli ishoralar;
fara chiroqlarining yoqib o'chirilishi;
sutkaning yorug' vaqtida yaqinni yorituvchi fara chiroqlarini yoqilishi.
❗ E'tibor bering:
- Quvib o'tishda haydovchi fara chiroqlarining uzoqni yorituvchi rejimidan qisqa muddatli ogohlantiruvchi signal sifatida foydalanishi mumkin.
- Biroq, bu boshqa haydovchilarni ko'rishdan chalg'itmasligi va ko'zini qamashtirmasligi shart.
- Hatto orqa ko'zgular orqali ham qamashtirish xavfi bo'lsa, foydalanish taqiqlanadi.
✅ To'g'ri javob:
"Mumkin, agar bu boshqa haydovchilarning ko'zini qamashtirmasa, shu jumladan, orqani ko'rish ko'zgusi orqali ham"
Quyidagilar ogohlantiruvchi ishoralar hisoblanadi:
burilishni ko'rsatadigan miltillovchi chiroq yoki qo'l bilan beriladigan ishoralar;
to'xtash fara chirog'i;
tovushli ishoralar;
fara chiroqlarining yoqib o'chirilishi;
sutkaning yorug' vaqtida yaqinni yorituvchi fara chiroqlarini yoqilishi.
❗ E'tibor bering:
- Quvib o'tishda haydovchi fara chiroqlarining uzoqni yorituvchi rejimidan qisqa muddatli ogohlantiruvchi signal sifatida foydalanishi mumkin.
- Biroq, bu boshqa haydovchilarni ko'rishdan chalg'itmasligi va ko'zini qamashtirmasligi shart.
- Hatto orqa ko'zgular orqali ham qamashtirish xavfi bo'lsa, foydalanish taqiqlanadi.
✅ To'g'ri javob:
"Mumkin, agar bu boshqa haydovchilarning ko'zini qamashtirmasa, shu jumladan, orqani ko'rish ko'zgusi orqali ham"
Bu mavzuda yana 25 ta savol bor — mashq rejimida har biriga tahlil va qonuniy asos beriladi.
Bepul boshlash