Fonetika va orfoepiya (tovushlar, bo'g'in, urg'u) — test savollari javoblari bilan

Ona tili · 29 ta ochiq savol (bankda jami 144 ta) · har birida to'g'ri javob va izoh
1. Qaysi gap tarkibidagi lavozim bildiruvchi so'z bugungi tilimizda ham qo'llaniladi?
  1. A) Qo'rboshi darbozaning o'ng tarafiga qarab yurdi.
  2. B) O'tabboy qushbegi hozirgina ichkari o'rdadan qaytib chiqqan edi.
  3. C) Otabek qaytadan Mirzakarim qutidorni ko'zdan kechirdi.
  4. D) Toshkent hokimi bo'lgan Azizbek Qo'qonga qarshi bosh ko'targan.
Javobni ko'rish

To'g'ri javob: D) Toshkent hokimi bo'lgan Azizbek Qo'qonga qarshi bosh ko'targan.

«Hokim» lavozimi hozirgi kunda ham davlat boshqaruvida ishlatiladi. Qo'rboshi, qushbegi va qutidor esa tarixiy so'zlar hisoblanadi.

2. Berilgan qaysi so'zlar qatori imloviy jihatdan xato yozilgan?
  1. A) juz'iy, zahm
  2. B) qurulla, supra
  3. C) tafsiya, taasuf
  4. D) zahil, immunitet
Javobni ko'rish

To'g'ri javob: C) tafsiya, taasuf

Bu so'zlarning to'g'ri yozilishi «tavsiya» va «taassuf» shaklida bo'ladi.

3. O'zaro ma'nodosh bo'lmagan so'zlar qatori berilgan javobni toping.
  1. A) dam, mahal, fursat
  2. B) vaqt, oniy, soat
  3. C) lahza, on, kez
  4. D) zamon, palla, chog'
Javobni ko'rish

To'g'ri javob: B) vaqt, oniy, soat

«Oniy» sifat turkumiga mansub va «lahzalik» ma'nosini bildiradi, «vaqt» bilan «soat» esa ot. Shu sababli bu qator to'liq ma'nodoshlikni tashkil etmaydi.

4. Iboraning noo'rin qo'llanilishi qaysi gapda uchraydi?
  1. A) Avvaliga bu ishga yuragi dovlamay kirishdi, keyinchalik ishning ancha hadisini oldi va shu muvaffaqiyatlarga erishdi.
  2. B) Tag'in ham bu ayolning yuragi keng ekan, shuncha dardga uncha-muncha odam bardosh berolmaydi.
  3. C) Bugun Zebixonning yuragiga qil sig'maydi, hamma narsa, hamma odamga o'z quvonchini aytgisi keladi.
  4. D) Shundan keyin uzoq yashay olmadi, chunki bechoraning yuragi bu g'amni ko'tara olmadi.
Javobni ko'rish

To'g'ri javob: C) Bugun Zebixonning yuragiga qil sig'maydi, hamma narsa, hamma odamga o'z quvonchini aytgisi keladi.

«Yuragiga qil sig'maslik» iborasi g'azablangan yoki xafa bo'lgan odamga nisbatan ishlatiladi. Gapda esa quvnoq kayfiyat tasvirlangan, ya'ni ibora ma'nosiga zid qo'llangan.

5. Qaysi gapda bosh harflarni qo'llash bilan bog'liq imloviy xatolik uchraydi?
  1. A) Xalqaro Olimpiya Qo'mitasi
  2. B) Temuriylar Tarixi Davlat muzeyi
  3. C) Bulung'ur tuman hokimligi
  4. D) Sog'liqni saqlash vazirligi
Javobni ko'rish

To'g'ri javob: B) Temuriylar Tarixi Davlat muzeyi

Muzey nomlarida faqat birinchi so'z bosh harf bilan yoziladi. To'g'risi «Temuriylar tarixi davlat muzeyi» bo'lishi kerak.

6. Bog'lovchisiz qo'shma gap berilgan javobni toping.
  1. A) Yurak yig'laydi-yu, ko'zlarda nam yo'q.
  2. B) Bir kishi ariq qazar, ming kishi suv ichar.
  3. C) Nokasdan qarz olma, qarz olsang ham xarj qilma.
  4. D) Bir ko'ngil imorati — Ming Makka ziyorati.
Javobni ko'rish

To'g'ri javob: B) Bir kishi ariq qazar, ming kishi suv ichar.

Ikki sodda gap o'rtasida hech qanday bog'lovchi ishlatilmagan, ular ohang va vergul yordamida bog'langan.

7. «Temur tig'i yetmagan joyni qalam bilan oldi Alisher» gapida yordamchi so'z turkumiga oid qanday birlik ishtirok etgan?
  1. A) bog'lovchi va ko'makchi
  2. B) yuklama
  3. C) bog'lovchi
  4. D) ko'makchi
Javobni ko'rish

To'g'ri javob: D) ko'makchi

Gapda faqat «bilan» ko'makchisi yordamchi so'z vazifasida qatnashgan, bog'lovchi va yuklama yo'q.

8. Qaysi javobda berilgan so'zlarning barchasi ot so'z turkumiga mansub?
  1. A) musicha, ko'ylak, bola, shoir
  2. B) tog'a, hamma, Shirin, tepa
  3. C) barcha, katta, olim, ko'p
  4. D) bobo, qarmoq, nima, kun
Javobni ko'rish

To'g'ri javob: A) musicha, ko'ylak, bola, shoir

Birinchi qatordagi so'zlarning hammasi «kim?» va «nima?» so'rog'iga javob beradi. Qolgan variantlarda olmosh va sifat aralashgan.

9. Qaysi gapda imloviy jihatdan noto'g'ri yozilgan so'z ishtirok etgan?
  1. A) Xalq seniki emas, sen xalqnikisan.
  2. B) Ertalab o'rningdan quvonch bilan tur, kechqurun kulgi bilan uxlashga yot.
  3. C) Ma'naviyat insonning, xalqning, jamiyatning kuch-qudratidir.
  4. D) Agar shu topshiriqni bajarmasa, obro'i bir pul bo'ladi.
Javobni ko'rish

To'g'ri javob: D) Agar shu topshiriqni bajarmasa, obro'i bir pul bo'ladi.

«Obro'i» noto'g'ri yozilgan. Imlo qoidasiga ko'ra u «obro'yi» shaklida yozilishi kerak.

10. Qaysi gapda so'z ko'chma ma'noda qo'llangan?
  1. A) U suvda qo'l va oyoqlari charchaguncha uzoq suzdi.
  2. B) U kishi sho'rvani pishiradi, lekin moyini suzib ichadi.
  3. C) Onaxon qozonda qaynab turgan kosalarga sutni suzib, dasturxonga qo'ydi.
  4. D) Ko'k yuzida suzib yurgan bir parcha bulut quyoshni har ko'yga solar edi.
Javobni ko'rish

To'g'ri javob: D) Ko'k yuzida suzib yurgan bir parcha bulut quyoshni har ko'yga solar edi.

Bulutning osmondagi harakati suvda suzishga o'xshatilgan, ya'ni «suzib yurgan bulut» birikmasida so'z ko'chma ma'noda qo'llangan.

Bu — mavzuning ochiq namuna qismi. To'liq bank, vaqt rejimi, tahlil va xatolar ustida ishlash — test rejimida.