Xalqaro huquq va tashkilotlar — test savollari javoblari bilan (2-sahifa)
- A) Davlatlarni bu darajada keng miqyosda va keng ko'lamda birlashtira oladigan hamda ularning hukumatlarini bir joyga yig'a oladigan BMT dan boshqa xalqaro tashkilotlar mavjud.
- B) Bugun BMT ga a'zo davlatlarning soni 193 tani tashkil etadi va bu dastlabki a'zolar sonidan to'rt barobar ko'p deganidir.
- C) BMT nizomi davlatlarga nizolarni tinchlik yo'li bilan hal etish majburiyatini yuklab, o'zini himoya qilish kabi istisno holatlarni hisobga olmaganda, kuch ishlatishni taqiqladi.
- D) Bir davlatga nisbatan iqtisodiy sanksiya qo'llash yoki siyosiy bosim o'tkazish kuch ishlatish hisoblanmaydi.
Javobni ko'rish
To'g'ri javob: A) Davlatlarni bu darajada keng miqyosda va keng ko'lamda birlashtira oladigan hamda ularning hukumatlarini bir joyga yig'a oladigan BMT dan boshqa xalqaro tashkilotlar mavjud.
BMT a'zolik ko'lami va vakolati bo'yicha tengsiz universal tashkilot bo'lib, unga teng keladigan boshqa tashkilot mavjud emas — shu sababli A-javob NOMUVOFIQ (noto'g'ri). Qolgan fikrlar (193 a'zo, kuch ishlatish taqiqi, sanksiya kuch ishlatish emasligi) BMT Nizomiga mos.
1) davlatlarning suveren tengligi;
2) kuch ishlatmaslik yoki kuch bilan tahdid qilmaslik;
3) chegaralarning daxlsizligi;
4) nizolarni tinch yo'l bilan hal etish;
5) boshqa davlatlarning ichki ishlariga aralashmaslik.
a. 2-modda, 4-band;
b. 33-modda;
c. 2-modda 1-band;
d. 2-modda, 7-band.
- A) 1-c, 2, 3-a, 4-b, 5-d
- B) 1-c, 2, 4-, 3-d, 5-b
- C) 1-a, 2, 5-b, 3-c, 4-d
- D) 1-a, 2, 3-d, 4-b, 5-c
Javobni ko'rish
To'g'ri javob: A) 1-c, 2, 3-a, 4-b, 5-d
BMT Nizomi tamoyillari: davlatlarning suveren tengligi — 2-modda 1-band (c); kuch ishlatmaslik — 2-modda 4-band (a); nizolarni tinch hal etish — 33-modda (b); ichki ishlarga aralashmaslik — 2-modda 7-band (d).
I. Xavfsizlik kengashi
II. Vasiylik kengashi
III. Umumiy xususiyatlar
a) AQSH, Rossiya, Xitoy, Buyuk Britaniya, Fransiya kabi doimiy a'zolarga ega;
b) vasiylikdagi hududlarning mustaqillikka erishishlari, ushbu hududlarda o'z-o'zini boshqarishga doir choralar ko'rish uchun tashkil etilgan;
c) o'nta davlat Bosh Assambleya tomonidan ikki yilga adolatli geografik taqsimot tamoyiliga rioya etilgan holda saylanadi;
d) U Bosh Assambleya hamda Xavfsizlik Kengashi tomonidan saylanadigan 15 nafar sudyadan tashkil topadi va doimiy faoliyat olib boradi;
e) BMTning asosiy organlari;
f) BMT Bosh Kotibi tomonidan boshqariladi va BMT ma'muriy organi hisoblanadi.
- A) I-b, a II-d, c III-f
- B) I-a, c II-b, III-e
- C) I-b, d II-c, a III-f
- D) I-a, c II-b, d III-e
Javobni ko'rish
To'g'ri javob: B) I-a, c II-b, III-e
Xavfsizlik kengashi (I) — doimiy a'zolar AQSH, Rossiya, Xitoy, Buyuk Britaniya, Fransiya (a) va 10 ta davlat 2 yilga saylanadi (c). Vasiylik kengashi (II) — vasiylikdagi hududlar mustaqilligi uchun tashkil etilgan (b). Umumiy xususiyat (III) — har ikkisi ham BMTning asosiy organlari (e). Demak I-a,c; II-b; III-e.
1) Bosh Assambleya; 2) Hukumat boshliqlari Kengashi; 3) Xavfsizlik Kengashi; 4) Iqtisodiy va Ijtimoiy Kengash; 5) Tashqi ishlar vazirlari Kengashi; 6) Vasiylik Kengashi.
- A) 2, 4, 5, 6
- B) 1, 3, 4, 6
- C) 2, 3, 4, 5
- D) 1, 2, 5, 6
Javobni ko'rish
To'g'ri javob: B) 1, 3, 4, 6
BMTning olti bosh organi: Bosh Assambleya (1), Xavfsizlik Kengashi (3), Iqtisodiy va Ijtimoiy Kengash (4), Vasiylik Kengashi (6), Xalqaro sud va Kotibiyat. Berilgan variantlardan to'g'ri to'plam — 1, 3, 4, 6 — B variant.
- A) xalqaro aloqalarni rivojlantirish
- B) ma'muriy ishlarni bajarish
- C) xalqaro tinchlikni ta'minlash
- D) sud ishlarini ko'rib chiqish
Javobni ko'rish
To'g'ri javob: B) ma'muriy ishlarni bajarish
BMT Kotibiyati (Secretariat) tashkilotning kundalik ma'muriy-texnik ishlarini bajaradigan organ; Bosh kotib boshqaradi. Tinchlikni Xavfsizlik Kengashi, sud ishlarini Xalqaro sud ko'radi.
- A) 5 nafar sudyadan
- B) 15 nafar sudyadan
- C) 54 nafar sudyadan
- D) 193 nafar sudyadan
Javobni ko'rish
To'g'ri javob: B) 15 nafar sudyadan
BMTning Xalqaro adolat sudi (ICJ) 15 nafar sudyadan iborat bo'lib, ular 9 yil muddatga saylanadi. To'g'ri javob — 15 nafar sudyadan.
- A) 15
- B) 17
- C) 20
- D) 25
Javobni ko'rish
To'g'ri javob: A) 15
BMT tizimidagi IXTISOSLASHGAN MUASSASALAR (specialized agencies) — BMT bilan maxsus bitim asosida bog'langan, o'z ustaviga, byudjetiga va a'zoligiga ega mustaqil hukumatlararo tashkilotlar. Rasmiy ro'yxatda ular 15 ta: FAO (oziq-ovqat va qishloq xo'jaligi), ICAO (fuqaro aviatsiyasi), IFAD (qishloq xo'jaligini rivojlantirish jamg'armasi), ILO (Xalqaro mehnat tashkiloti), IMO (dengiz), XVF (Xalqaro valyuta jamg'armasi), ITU (elektraloqa), YUNESKO, YUNIDO (sanoatni rivojlantirish), UNWTO (turizm), UPU (pochta), Jahon banki guruhi, JSST (sog'liqni saqlash), JIMT (intellektual mulk) va VMT (meteorologiya). MAGATE va Jahon savdo tashkiloti esa ixtisoslashgan muassasa emas, «bog'liq tashkilotlar» toifasiga kiradi.
- A) UNESCO
- B) NATO
- C) MDH
- D) BMT
Javobni ko'rish
To'g'ri javob: D) BMT
Xalqaro mehnat tashkiloti (ILO) va Jahon sog'liqni saqlash tashkiloti (WHO) — BMTning ixtisoslashgan muassasalari bo'lib, BMT tizimi tarkibiga kiradi. To'g'ri javob — BMT.
- A) 1965-yil
- B) 1966-yil
- C) 1984-yil
- D) 1979-yil
Javobni ko'rish
To'g'ri javob: A) 1965-yil
Irqiy kamsitishning barcha shakllariga barham berish to'g'risidagi xalqaro konvensiya BMT Bosh Assambleyasi tomonidan 1965-yil 21-dekabrda qabul qilingan. (1966 — fuqarolik-siyosiy va iqtisodiy-ijtimoiy paktlar yili, 1979 — CEDAW, 1984 — qiynoqlarga qarshi konvensiya.)
- A) BMT
- B) BMT Inson huquqlari qo'mitasi
- C) Yevropa Ittifoqi
- D) Xalqaro qizil xoch jamiyati
Javobni ko'rish
To'g'ri javob: B) BMT Inson huquqlari qo'mitasi
Fuqarolik va siyosiy huquqlar to'g'risidagi xalqaro paktning bajarilishini BMT Inson huquqlari qo'mitasi (Human Rights Committee) nazorat qiladi — davlatlar unga davriy hisobotlar taqdim etadi.
Bu — mavzuning ochiq namuna qismi. To'liq bank, vaqt rejimi, tahlil va xatolar ustida ishlash — test rejimida.
