Oila kodeksi — test savollari javoblari bilan
1) bola sudning ajrimiga koʻra tarbiyalash muassasasiga, davolash muassasasiga, aholini ijtimoiy himoyalash muassasasiga yoki shunga oʻxshash boshqa muassasaga vaqtincha joylashtirilishi mumkin; 2) bolani olish va uni boshqa shaxs (shaxslar)ga berish bilan bogʻliq sudning hal qiluv qarorlarini majburiy tartibda ijro etish vasiylik va homiylik organi hamda bola tarbiyalashga berilayotgan shaxslar ishtirokisiz ham amalga oshirilishi mumkin; 3) ota-ona va oʻn toʻrt yoshga toʻlgan voyaga yetmagan bolalar oʻrtasida qonunda belgilangan tartibda umumiy mulk huquqi vujudga kelishi mumkin; 4) ota-onalik majburiyatlarini bajarishdan bosh tortish, shu jumladan aliment toʻlashdan boʻyin tovlash ota-onalik huquqidan mahrum etishga sabab boʻlishi mumkin emas.
- A) 1, 3
- B) 2, 4
- C) 1, 4
- D) 2, 3
Javobni ko'rish
To'g'ri javob: B) 2, 4
NOTO'G'RI bandlar — 2 va 4. Oila kodeksining 89-moddasiga ko'ra bolani olish va uni boshqa shaxsga berish bilan bog'liq sud qarorlarini majburiy tartibda ijro etish albatta vasiylik va homiylik organi hamda bola tarbiyalashga berilayotgan shaxslar ishtirokida amalga oshiriladi — ularsiz ijro etib bo'lmaydi. 79-moddaga ko'ra esa ota-onalik majburiyatlarini bajarishdan bosh tortish, shu jumladan aliment to'lashdan bo'yin tovlash aynan ota-onalik huquqidan mahrum etish asoslaridan biridir — savolda buning teskarisi yozilgan. 1 va 3-bandlar to'g'ri.
- A) psixik, narkologik
- B) tanosil va sil kasalligi boʻyicha
- C) OIV/OITS
- D) nafas yoʻllarining yalligʻlanishi
Javobni ko'rish
To'g'ri javob: D) nafas yoʻllarining yalligʻlanishi
Oila kodeksining 17-moddasiga ko'ra nikohlanuvchi shaxslar nikoh tuzishdan oldin davlat tibbiyot muassasalarida bepul tibbiy ko'rikdan o'tadi; ko'rikni o'tkazish tartibi Vazirlar Mahkamasi tomonidan belgilanadi. Ko'rik psixik va narkologik holat, tanosil kasalliklari, sil kasalligi hamda OIV/OITS bo'yicha tekshiruvni qamrab oladi — chunki bu kasalliklar bo'lajak turmush o'rtog'ining va tug'iladigan farzandning sog'lig'iga bevosita ta'sir qiladi. Nafas yo'llarining yallig'lanishi bunday oqibat bermaydi va ko'rik tarkibiga kirmaydi. Demak to'g'ri javob — D.
1) agar sud er (xotin)ning majburiyatlari boʻyicha orttirilgan barcha ashyolar oila ehtiyojlari uchun ishlatilganligini aniqlasa, er-xotinning umumiy majburiyatlari boʻyicha, shuningdek er (xotin)ning majburiyatlari boʻyicha haq undirish er-xotinning shaxsiy (xususiy) mol-mulkiga qaratiladi; 2) er (xotin)ning majburiyatlari boʻyicha haq undirish faqat uning mol-mulkiga qaratilishi mumkin; 3) er (xotin) nikoh shartnomasi tuzayotgani, uni oʻzgartirayotgani yoki bekor qilayotgani toʻgʻrisida oʻz soliq organlarini xabardor qilishi shart; 4) Qarzdor er (xotin)ning kreditori sharoit jiddiy oʻzgargani tufayli nikoh shartnomasining shartlarini qonunda belgilangan tartibda oʻzgartirish yoki bekor qilishni talab qilishga haqli.
- A) 1, 3
- B) 2, 4
- C) 1, 4
- D) 2, 3
Javobni ko'rish
To'g'ri javob: B) 2, 4
Toʻgʻri javob: B (2, 4). Oila kodeksi 34-moddasida "er (xotin)ning majburiyatlari boʻyicha haq undirish faqat uning mol-mulkiga qaratilishi mumkin" deyilgan, bu 2-bandga soʻzma-soʻz mos keladi. 35-moddada "qarzdor er (xotin)ning kreditori sharoit jiddiy oʻzgargani tufayli nikoh shartnomasi shartlarini oʻzgartirish yoki bekor qilishni talab qilishga haqli" deyilgan, bu 4-bandga mos. 1-band notoʻgʻri: haq undirish umumiy mol-mulkka qaratiladi, shaxsiy emas. 3-band notoʻgʻri: qonun "oʻz kreditorini" xabardor qilishni talab qiladi, soliq organlarini emas.
- A) oila – davlatning tayanch tuzilmasidir
- B) oila – jamiyatning tayanch tuzilmasidir
- C) oila – millatning tayanch tuzilmasidir
- D) oila – xalqning tayanch tuzilmasidir
Javobni ko'rish
To'g'ri javob: B) oila – jamiyatning tayanch tuzilmasidir
Oila kodeksi "oila – jamiyatning tayanch (asosiy) tuzilmasidir" degan g'oyaga asoslanadi. Oila jamiyatning birlamchi va asosiy bo'g'ini sifatida davlat himoyasida bo'ladi.
1) nikohlanuvchi shaxslar xususiy sog'liqni saqlash tizimi muassasalarida bepul asosda tibbiy ko'rikdan o'tadilar; 2) tibbiy ko'rikdan o'tish hajmi va tartibi O'zbekiston Respublikasi Vazirlar Mahkamasi tomonidan belgilanadi; 3) nikohlanuvchi shaxslar qirq yoshdan oshgan bo'lsa, tibbiy ko'rikdan o'z roziligi bilan o'tkaziladi; 4) nikohlanuvchi shaxslar davlat sog'liqni saqlash tizimi muassasalarida bepul asosda tibbiy ko'rikdan o'tadilar.
- A) 1 va 2
- B) 2 va 4
- C) 2 va 3
- D) 1 va 4
Javobni ko'rish
To'g'ri javob: B) 2 va 4
Oila kodeksining 17-moddasiga ko'ra nikohlanuvchi shaxslar DAVLAT sog'liqni saqlash tizimi muassasalarida BEPUL tibbiy ko'rikdan o'tadilar (4-band to'g'ri), ko'rik hajmi va tartibi Vazirlar Mahkamasi tomonidan belgilanadi (2-band to'g'ri). 1-band «xususiy» deyilgani uchun, 3-band «qirq yosh» deyilgani uchun (qonunda ellik yosh) noto'g'ri. Demak — 2 va 4.
1) agar er-xotindan biri sud tomonidan bedarak yo'qolgan deb topilgan bo'lsa; 2) agar er-xotindan biri sodir qilgan jinoyati uchun ikki yildan kam bo'lmagan muddatga ozodlikdan mahrum qilingan bo'lsa; 3) er-xotin o'rtasida voyaga yetmagan farzandlar bo'lsa; 4) agar er-xotindan biri sud tomonidan muomalaga layoqatsiz deb topilgan bo'lsa.
- A) 1 va 2
- B) 2 va 3
- C) 2 va 4
- D) 1 va 4
Javobni ko'rish
To'g'ri javob: D) 1 va 4
Oila kodeksining 43-moddasiga ko'ra er-xotindan biri bedarak yo'qolgan (1) yoki muomalaga layoqatsiz (4) deb topilganda FHDYO organlari nikohni soddalashtirilgan tartibda bekor qiladi. Ozodlikdan mahrum qilish muddati uch yildan kam bo'lmasligi kerak (ikki yil emas), voyaga yetmagan farzand bo'lsa sud tartibida ajratiladi. Demak — 1 va 4.
1) soxta nikoh tuzilganda, ya'ni er-xotin yoki ulardan biri oila qurish maqsadini ko'zlamay nikoh qayd qildirganda; 2) nikohlanuvchi shaxslardan biri tanosil kasalligi borligini dalolatnomalarda yashirganda, agar ikkinchisi fuqarolik holati dalolatnomalarini qayd etish organlariga shunday talab bilan murojaat etsa; 3) er-xotindan biri umumiy mulkni taqsimlashdan bosh tortsa; 4) er yoki xotin nikoh tuzishga majburlangan bo'lsa.
- A) 1 va 2
- B) 1 va 3
- C) 3 va 4
- D) 1 va 4
Javobni ko'rish
To'g'ri javob: D) 1 va 4
Oila kodeksining 49-moddasi nikohni haqiqiy emas deb topish asoslarini sanaydi. Ular orasida soxta nikoh — er-xotin yoki ulardan biri oila qurish maqsadini ko'zlamay nikoh qayd qildirishi (1) hamda nikoh tuzishga majburlash, ya'ni erkin roziligining yo'qligi (4) bor. 2-band buzib berilgan: kodeksda nikohlanuvchi shaxsning tanosil kasalligi yoki OIV borligini IKKINCHISIDAN yashirgani va ikkinchisi SUDGA murojaat etgani nazarda tutilgan — savolda esa «dalolatnomalarda yashirganda» va «fuqarolik holati dalolatnomalarini qayd etish organlariga murojaat etsa» deb yozilgan, bu esa normaga mos emas. 3-band («umumiy mulkni taqsimlashdan bosh tortish») umuman bunday asos emas — u mol-mulk nizosi. Demak to'g'ri javob — 1 va 4.
(a) … nafar va undan ortiq o'n sakkiz yoshga to'lmagan bolasi bo'lgan oila ko'p bolali oiladir. Bunda, agar to'rt nafar va undan ortiq bolalaridan bir nafari yoki undan ko'prog'i ta'limning (b) … shaklida (o'rta maxsus va professional, oliy ta'lim) ta'lim tashkilotlarida o'qiyotgan hamda (c) … yoshga to'lmagan bo'lsa, bu oila ham ko'p bolali oila deb hisoblanadi.
1) uch; 2) to'rt; 3) kechki; 4) sirtqi; 5) masofaviy; 6) kunduzgi; 7) yigirma bir; 8) yigirma ikki.
- A) a-2; b-6; c-8
- B) a-1; b-3; c-7
- C) a-2; b-6; c-7
- D) a-1; b-6; c-8
Javobni ko'rish
To'g'ri javob: A) a-2; b-6; c-8
Oila kodeksining 4¹-moddasiga ko'ra to'rt nafar va undan ortiq o'n sakkiz yoshga to'lmagan bolasi bo'lgan oila ko'p bolali oila hisoblanadi; kunduzgi ta'lim shaklida o'qiyotgan va yigirma uch yoshga to'lmagan farzand ham hisobga olinadi.
I. Nikoh fuqarolik holati dalolatnomalarini qayd etish organlarida tuziladi;
II. Nikoh tuzish nikohlanuvchilarning fuqarolik holati dalolatnomalarini qayd etish organlariga ariza berganlaridan keyin ikki hafta o'tgach, shaxsan ularning ishtirokida amalga oshiriladi;
III. Uzrli sabablar bo'lganda fuqarolik holati dalolatnomalarini qayd etish organi bir oy o'tgunga qadar nikoh tuzishga ruxsat berishi mumkin.
- A) I-to'g'ri; II-to'g'ri; III-to'g'ri
- B) I-noto'g'ri; II-to'g'ri; III-noto'g'ri
- C) I-noto'g'ri; II-noto'g'ri; III-to'g'ri
- D) I-to'g'ri; II-noto'g'ri; III-to'g'ri
Javobni ko'rish
To'g'ri javob: D) I-to'g'ri; II-noto'g'ri; III-to'g'ri
I TO'G'RI: Oila kodeksining 13-moddasiga ko'ra nikoh fuqarolik holati dalolatnomalarini qayd etish organlarida tuziladi. II NOTO'G'RI: nikoh ariza berilganidan keyin ikki hafta emas, BIR OY o'tgach, nikohlanuvchilarning shaxsan ishtirokida tuziladi. III TO'G'RI: uzrli sabablar bo'lganda FHDYO organi bir oy o'tgunga qadar ham nikoh tuzishga ruxsat berishi mumkin. Demak I-to'g'ri; II-noto'g'ri; III-to'g'ri.
1) loaqal bittasi ro'yxatga olingan boshqa nikohda turgan shaxs bo'lsa; 2) nasl-nasab shajarasi bo'yicha to'g'ri tutashgan qarindoshlar bo'lsa; 3) er-xotindan bittasi nikoh shartnomasini tuzishdan bosh tortsa; 4) loaqal bittasi chet el fuqarosi yoki fuqaroligi bo'lmagan shaxs bo'lsa.
- A) 1 va 2
- B) 1 va 3
- C) 3 va 4
- D) 1 va 4
Javobni ko'rish
To'g'ri javob: C) 3 va 4
Oila kodeksining 16-moddasiga ko'ra boshqa ro'yxatga olingan nikohda turish (1) va to'g'ri tutashgan qarindoshlik (2) nikohga monelik qiladi. Nikoh shartnomasini tuzishdan bosh tortish (3) va chet el fuqarosi bo'lish (4) monelik QILMAYDI. 16-moddadagi ro'yxat yakuniy: unda faqat boshqa nikoh, yaqin qarindoshlik va sud tomonidan muomalaga layoqatsiz deb topilganlik bor. Nikoh shartnomasi esa ixtiyoriy (29-modda) — uni tuzmaslik nikohga to'sqinlik qilmaydi. Demak — 3 va 4.
Bu — mavzuning ochiq namuna qismi. To'liq bank, vaqt rejimi, tahlil va xatolar ustida ishlash — test rejimida.