Fuqarolik kodeksi — test savollari javoblari bilan
1) da'vo muddati; 2) muomala layoqatini cheklash; 3) ashyo; 4) ko'char mulk; 5) davlat xizmati; 6) ma'muriy akt.
- A) 1, 2, 3, 4, 5
- B) faqat 3 va 6
- C) 1, 2, 3, 4
- D) 2, 3, 4, 5
Javobni ko'rish
To'g'ri javob: C) 1, 2, 3, 4
Da'vo muddati, muomala layoqatini cheklash, ashyo va ko'char mulk — fuqarolik huquqiga oid tushunchalar (1,2,3,4). Davlat xizmati va ma'muriy akt esa ma'muriy huquqqa taalluqli.
I. Majburiyatlarni o'z vaqtida va talab darajasida bajarish taraflarning fuqarolik huquqiy munosabatlarida muhim ahamiyatga ega;
II. Neustoyka deganda qarzdor majburiyatni bajarmaganda kreditorga to'laydigan pul summasi tushuniladi;
III. Majburiyatlarni bajarish deganda majburiyatda ishtirok etadigan qarzdor tomonidan kreditor talabiga muvofiq ma'lum bir harakatni amalga oshirilishi yoki ma'lum bir harakatdan saqlanish tushuniladi;
IV. Shartnomaga asoslangan majburiyatda majburiyat zarar yetkazishdan kelib chiqadi.
- A) I-noto'g'ri; II-noto'g'ri; III-to'g'ri; IV-noto'g'ri
- B) I-to'g'ri; II-noto'g'ri; III-to'g'ri; IV-to'g'ri
- C) I-to'g'ri; II-to'g'ri; III-to'g'ri; IV-noto'g'ri
- D) I-to'g'ri; II-to'g'ri; III-to'g'ri; IV-to'g'ri
Javobni ko'rish
To'g'ri javob: C) I-to'g'ri; II-to'g'ri; III-to'g'ri; IV-noto'g'ri
I, II, III to'g'ri (majburiyatni o'z vaqtida bajarish muhim, neustoyka — qarzdor to'laydigan summa, majburiyatni bajarish — harakat qilish yoki saqlanish). IV noto'g'ri: shartnomaviy majburiyat zarar yetkazishdan emas, shartnomadan kelib chiqadi. Demak: to'g'ri, to'g'ri, to'g'ri, noto'g'ri.
1) meros ochilgan joydagi notarius merosxo'rning iltimosiga ko'ra unga merosga bo'lgan huquqi to'g'risida guvohnoma berishi shart;
2) merosni taqsimlash merosxo'rlarning kelishuviga ko'ra o'zlariga tegishli ulushlarga muvofiq, kelishuvga erishilmagan taqdirda esa, notarial tartibida hal etiladi;
3) asossiz boylik orttirish natijasida vujudga keladigan majburiyatlarga nisbatan boylik orttirilgan mamlakatning huquqi qo'llaniladi;
4) chet el ishtirokidagi yuridik shaxsni tuzish to'g'risidagi shartnomaga nisbatan yuridik shaxs ta'sis etilgan mamlakatdan qat'i nazar O'zbekiston Respublikasi qonunlari qo'llaniladi.
- A) 1, 3
- B) 1, 4
- C) 2, 3
- D) 2, 4
Javobni ko'rish
To'g'ri javob: A) 1, 3
1-band TO'G'RI: Fuqarolik kodeksining 1146-moddasiga ko'ra meros ochilgan joydagi notarius merosxo'rning iltimosiga ko'ra unga merosga bo'lgan huquq to'g'risida guvohnoma berishi shart. 3-band ham TO'G'RI: 1196-moddaga ko'ra asossiz boylik orttirish natijasida vujudga keladigan majburiyatlarga boylik orttirilgan mamlakat huquqi qo'llaniladi. 2-band XATO: 1150-modda merosni taqsimlash merosxo'rlarning kelishuviga ko'ra, kelishuvga erishilmagan taqdirda esa SUD tartibida hal etilishini belgilaydi — notarial tartibda emas. 4-band ham XATO: 1191-moddaga ko'ra chet el ishtirokidagi yuridik shaxsni tuzish to'g'risidagi shartnomaga yuridik shaxs TA'SIS ETILGAN MAMLAKAT huquqi qo'llaniladi, O'zbekiston qonunlari emas. Demak to'g'ri javob — 1 va 3.
- A) Qarzdor majburiyatni bajarmaganda kreditorga to'laydigan pul summasi
- B) Shartnomani bekor qilish jarayoni
- C) Mol-mulkni garovga qo'yish
- D) Kreditor majburiyatni bajarmaganda kafolat berish shakli
Javobni ko'rish
To'g'ri javob: A) Qarzdor majburiyatni bajarmaganda kreditorga to'laydigan pul summasi
Neustoyka (penya/jarima) — qarzdor majburiyatni bajarmagan yoki lozim darajada bajarmagan taqdirda kreditorga to'lashi shart bo'lgan pul summasi. Bu majburiyatlar bajarilishini ta'minlash usullaridan biridir.
I. Fuqarolik-huquqiy munosabatlar obyektlari;
II. Fuqarolik-huquqiy munosabatlar subyektlari;
a) davlat; b) ashyolar, pul va qimmatli qog'ozlar, mol-mulk, ixtirolar; c) mulkiy va shaxsiy nomulkiy huquqlar, intellektual faoliyat natijalari; d) yuridik shaxslar; e) jismoniy shaxslar.
- A) I-a, b; II-c, d, e
- B) I-a, d, e; II-b, c
- C) I-a, b, c; II-d, e
- D) I-b, c; II-a, d, e
Javobni ko'rish
To'g'ri javob: D) I-b, c; II-a, d, e
Fuqarolik-huquqiy munosabatlar obyektlari — ashyolar, pul, qimmatli qog'ozlar, mol-mulk, ixtirolar (b) hamda mulkiy/nomulkiy huquqlar va intellektual faoliyat natijalari (c). Subyektlari — davlat (a), yuridik shaxslar (d) va jismoniy shaxslar (e). Demak I-b, c; II-a, d, e.
I. Bitim
II. Buyruq
III. Islohot
a) bajarishimiz kerak bo'lgan ishlar. Masalan, vatanimizni himoya qilishimiz uchun harbiy xizmatga borishimiz, Konstitutsiya va qonunlarga itoat etishimiz, ota bobolarimizdan qolgan tarixiy, madaniy va ma'naviy meroslarni asrab-avaylashimiz hamda bizni o'rab turgan tabiatni ehtiyot qilishimiz bizning burchimiz hisoblanadi.
b) Yangilanish, o'zgarish, tuzatish. Masalan, bolalarni o'qitishni yaxshilash uchun maktabga zamonaviy asbob-uskunalar, yangi darsliklar, katta tajribaga ega o'qituvchilar olib kelinadi.
c) Bajarilishi majburiy bo'lgan, bir kishi tomonidan chiqaradigan huquqiy hujjat. Masalan, maktab direktori tomonidan maktab hududini obodonlashtirish uchun chiqariladigan hujjat.
d) Shaxslarning o'zaro kelishuvga olib keladigan harakatlari. Masalan, sizning do'konga borib, muzqaymoq sotib olishingiz.
- A) I-d; II-c; III-a
- B) I-d; II-a; III-b
- C) I-d; II-c; III-b
- D) I-a; II-c; III-b
Javobni ko'rish
To'g'ri javob: C) I-d; II-c; III-b
Uch atamaning ta'rifi bir-biridan aniq farq qiladi. BITIM — Fuqarolik kodeksining 101-moddasiga ko'ra fuqarolik huquq va burchlarini belgilash, o'zgartirish yoki bekor qilishga qaratilgan harakat; do'kondan muzqaymoq sotib olish ham oddiy bitimdir (d). BUYRUQ — bir kishi (rahbar, mansabdor shaxs) tomonidan chiqariladigan, bajarilishi majburiy huquqiy hujjat; maktab direktorining hududni obodonlashtirish to'g'risidagi hujjati shunga misol (c). ISLOHOT — yangilanish, o'zgartirish, tuzatish ma'nosini beradi; maktabga zamonaviy uskuna va yangi darsliklar kiritilishi islohotga misol (b). 'a' bandida esa bitim, buyruq yoki islohot emas, fuqaroning BURCHLARI ta'riflangan. Demak I-d; II-c; III-b.
- A) ijara oluvchi va ijaraga beruvchi
- B) kreditor va qarz oluvchi
- C) kreditor va debitor
- D) mulkdor va ijarachi
Javobni ko'rish
To'g'ri javob: A) ijara oluvchi va ijaraga beruvchi
Uy-joy (mol-mulk) ijarasi shartnomasida taraflar — ijaraga beruvchi (mulk egasi) va ijara oluvchi (ijarachi) deb nomlanadi. Kreditor-debitor — qarz munosabati taraflari.
- A) tovar sotib olish
- B) shaxsning boshqa shaxsga ashyoni tekinga mulk qilib berishi
- C) biror shaxsning boshqa shaxsga tovar yetkazib berishi
- D) shaxsning boshqa shaxsga ashyoni qarzga mulk qilib berishi
Javobni ko'rish
To'g'ri javob: B) shaxsning boshqa shaxsga ashyoni tekinga mulk qilib berishi
Hadya (sovg'a) shartnomasi bo'yicha bir taraf boshqa tarafga ashyoni (mol-mulkni) tekinga, hech qanday haq evaziga emas, mulk qilib beradi. Tekinlik — hadyaning asosiy belgisi.
- A) Fuqarolik kodeksi, 1031-modda
- B) Jinoyat kodeksi, 149-modda
- C) Fuqarolik kodeksi, 1091-modda
- D) Intellektual mulk kodeksi, 1031-modda
Javobni ko'rish
To'g'ri javob: A) Fuqarolik kodeksi, 1031-modda
O'zbekiston Respublikasi Fuqarolik kodeksining 1031-moddasida intellektual mulk obyektlari belgilab berilgan (ular uch guruhga ajratiladi). O'zbekistonda alohida «Intellektual mulk kodeksi» mavjud emas — shu bois D varianti xato.
- A) garov
- B) kafillik
- C) zakalat
- D) neustoyka
Javobni ko'rish
To'g'ri javob: D) neustoyka
Shartnomada oldindan belgilanadigan va isbotlash talab etilmaydigan sodda choradir. Garov, kafillik, zakalat ham ta'minlash usullaridir.
Bu — mavzuning ochiq namuna qismi. To'liq bank, vaqt rejimi, tahlil va xatolar ustida ishlash — test rejimida.