Контракт тўловини вилоят қоплади: 856 талаба, 3,78 млрд сўм

Контракт тўловини кўтара олмайдиган талаба учун таълим кредити ягона йўл эмас. Қашқадарё вилоятида ҳокимнинг қарори билан 856 нафар талабанинг контракт тўлови учун 3 миллиард 780 миллион 600 минг сўм ажратилди.

Бу қайтариладиган кредит эмас — эҳтиёжманд оилалар фарзандларининг ўқишини давом эттириши учун бюджетдан қопланадиган маблағ. Шунинг учун унинг шартлари ҳам, мурожаат йўли ҳам кредитдан фарқ қилади.

Рақамлар нимани кўрсатади

Ўртача 4,4 миллион сўм — бу битта талабанинг контракт тўловининг сезиларли қисми. Яъни ёрдам рамзий эмас, реал ҳажмда берилган.

Кимга йўналтирилган

Қарорда учта тоифа ажратилган:

• Ижтимоий ҳимояга муҳтож оилалар фарзандлари — асосий манзил.
• Контракт тўловини амалга оширишда қийналаётган талабалар — олий таълим олиш истаги бор, лекин моддий шароит йўл бермаётганлар.
• Хотин-қизлар — қарорда уларнинг олий таълим олиш имкониятини кенгайтириш алоҳида мақсад қилиб қўйилган.

Бу қандай механизм — ва нега уни билиш керак

Муҳим жиҳати шундаки, бу республика миқёсидаги умумий дастур эмас, вилоят ҳокимининг қарори. Яъни маблағ вилоят даражасида ажратилади ва ҳар ҳудудда алоҳида қабул қилинади.

Бунинг амалий натижаси: сизнинг вилоятингизда ҳам шунга ўхшаш қарор бўлиши мумкин, лекин уни республика сайтларидан эмас, вилоят ҳокимлиги ва ОТМ деканатидан сўраш керак. Талаба кўпинча бу йўлни билмагани учун ундан фойдаланмайди.

Нега бу йўлни кўпчилик билмайди

Уч сабаб бор. Биринчиси — қарор вилоят даражасида қабул қилинади ва республика миқёсидаги эълонларга чиқмайди. Иккинчиси — унинг номи ягона эмас: бир жойда «моддий ёрдам», бошқасида «контракт тўловини қоплаш» ёки «ижтимоий қўллаб-қувватлаш» деб юритилади. Учинчиси — талаба пул масаласини деканат билан эмас, оила билан ҳал қилишга уринади ва умуман сўрамайди.

Натижада маблағ ажратилган бўлса ҳам, ундан хабари йўқ талаба ўқишни тўхтатиб қўяди ёки қарзга киради.

Қандай ҳужжат керак бўлади

Аниқ рўйхат ҳар ҳудудда ўз қарори билан белгиланади, лекин амалда такрорланадиган бандлар шулар:

• Оиланинг моддий ҳолати тўғрисидаги маълумотнома ёки маҳалладан тавсифнома.
• «Камбағал оилалар реестри»да турган бўлса — ундан чиқарма.
• ОТМдан талаба эканлиги ва контракт суммаси кўрсатилган маълумотнома.
• Шартнома нусхаси ва тўланган қисми бўйича квитансия.

Бу ҳужжатларнинг аксарияти бир кунда йиғилади, шунинг учун мурожаатни кечиктиришнинг маъноси йўқ.

Таълим кредитидан фарқи

• Қайтариш. Таълим кредити банк орқали берилади ва қайтарилади; ҳоким қарори билан қопланган маблағ қайтарилмайди.
• Шарт. Фоизсиз таълим кредити «Камбағал оилалар реестри»даги оилалар фарзандларига ва GPA 3,5 дан юқори бўлганда берилади. Ҳоким қарорида эса асосий мезон — оиланинг моддий ҳолати.
• Мурожаат манзили. Кредит учун тижорат банки, бу ёрдам учун ҳокимлик ва ОТМ.

Икки йўл бир-бирини истисно қилмайди. Таълим кредити шартлари алоҳида мақолада ёритилган.

Нима қилиш керак

• Деканатдан сўранг. Ҳудудингизда шундай қарор бор-йўқлигини биринчи навбатда ОТМ ижтимоий масалалар бўйича масъули билади.
• Ҳужжатни тайёрлаб қўйинг. Одатда оиланинг даромади ва таркиби ҳақидаги маълумотнома, «Камбағал оилалар реестри»дан чиқарма сўралади.
• Тўлов муддатини ўтказиб юборманг. Ёрдам масаласи ҳал бўлгунча 15-сентабргача камида 25 фоиз талаби кучда қолади — бу иккиси алоҳида жараён.
• Дарсни тўхтатманг. Тўлов ўтмаган бўлса ҳам фармойиш асосида машғулотларда қатнашиш мумкин.

Ишлаб чиқилган мисол

Контрактингиз 12 миллион сўм, оилангиз реестрда. Йўлингиз шундай: 15-сентабргача 3 миллион сўм (25 фоиз) топилади; параллел равишда деканатга вилоят ёрдами бўйича ариза берилади; жавоб салбий бўлса фоизсиз таълим кредити сўралади. Учала йўл бир вақтда очиқ, бирини кутиб бошқасини қолдириш керак эмас.

Ўз йўналишингизнинг контракт нархи ва ўтиш балини маълумотномадан кўришингиз мумкин.

Шу мавзуда яна: Ёшлар дафтари: контракт ярмигача давлат тўлайди, лекин шарт бор

Манба: Қашқадарё вилояти ҳокимининг талабалар контракт тўловини қўллаб-қувватлаш бўйича қарори (2026-йил август). Текширилган сана: 2026-йил 31-август.