Миллий сертификат бали қандай ҳисобланади ва TestMakon уни қандай такрорлайди
Бу саҳифа битта саволга тўлиқ жавоб беради: имтиҳонда қўйган белгиларингиз қандай қилиб А+ ёки С га айланади. Расмий ҳужжатлардаги қоидани ҳам, бизнинг платформада шу қоида қандай такрорланганини ҳам — ҳеч нарсани яширмасдан, камчиликлари билан бирга ёздик.
1. Имтиҳон нимадан иборат
Ҳар фан учун БМБА спецификация эълон қилади: нечта топшириқ, қайси турда, қайси мавзудан ва неча дақиқа. Қуйидаги жадвал — ўша ҳужжатлардан.
| Фан | Жами | Й-1 | Й-2 | О-1 | О-2 | Вақт |
|---|---|---|---|---|---|---|
| Математика, Физика, География | 45 | 32 | 3 | 10 | — | 150 дақиқа |
| Тарих | 45 | 32 | 3 | 10 | — | 90 дақиқа |
| Она тили ва адабиёт | 45 | 32 | 3 | 9 | 1 иншо | 180 дақиқа |
| Кимё, Биология | 43 | 32 | 3 | 5 | 3 ёзма иш | 100 + 80 дақиқа |
Тўрт вариант, биттаси тўғри. Топшириқларнинг 1–32 рақамлари.
А–Ф вариантлар рўйхати ва учта банд; ҳар бандга мос жавоб танланади (33–35).
Жавобни ўзингиз ёзасиз. Математика, физика, тарих ва географияда ҳар топшириқ а ва б бандларига бўлинган (36–45).
Кимё ва биологияда учта кенгайтирилган ечим (41–43), ҳар бири 25 балл — жами 75 балл. Она тилида битта иншо.
- Калькулятор, жадвал ва маълумотнома берилмайди.
- Физика, география ва ҳуқуқшунослик имтиҳонлари компютерда (электрон) ўтказилади.
- Жавоблар варақасига кўчириш вақти умумий вақт ичида ҳисобланади.
2. Нега «нечта тўғри» деган савол жавоб бермайди
Оддий тестда балл тўғри жавоблар сонидан чиқади: 30 та тўғри — 30 балл. Миллий сертификатда эса бошқача: натижа Расч модели бўйича ҳисобланади. Бу моделда саволнинг қийинлиги ва талабгорнинг тайёргарлик даражаси битта шкалада ўлчанади.
Модел битта формулага таянади — тайёргарлиги θ бўлган талабгорнинг қийинлиги б бўлган саволни тўғри ечиш эҳтимоли:
Яъни θ ва б тенг бўлса, тўғри ечиш эҳтимоли 50 %. Савол талабгордан қийинроқ бўлса эҳтимол пасаяди, осонроқ бўлса кўтарилади. Барча жавобларингиз бўйича шу эҳтимолларни энг яхши тушунтирадиган θ топилади — бу сизнинг натижангиз.
Икки талабгор 45 саволдан 20 тасини тўғри ишлади. Хом балл тенг, лекин натижа тенг эмас:
Шу сабаб имтиҳонда «қийин саволни ташлаб, осонини териб чиқаман» тактикаси кутилган натижани бермайди: модел қайси саволни ечганингизга қарайди.
3. θ дан Т-баллга: 50 — бу ўртача
θ логит деган бирликда ўлчанади ва манфий ҳам бўлиши мумкин — шунинг учун у тушунарли шкалага ўтказилади:
Бу ерда μ — шу имтиҳонни топширган барча талабгорларнинг ўртача даражаси, σ — уларнинг тарқоқлиги. Демак Т = 50 айнан ўртача натижа, Т = 60 — ўртачадан бир стандарт оғиш юқори, Т = 70 — икки оғиш юқори. Максимал балл 75 билан чекланади.
Бундан муҳим хулоса чиқади: даража бошқа талабгорларга нисбатан ўлчанади. Имтиҳон қийин чиқиб ҳамма паст балл тўпласа, сизнинг даражангиз барибир ўртачага нисбатан аниқланади. 2026-йил математика имтиҳонида ўртача хом балл 45 тадан 14–16 та бўлган — бу А+ олиш учун ҳамма саволни ечиш шарт эмаслигини кўрсатади.
| Даража | Т-балл | ДТМъда |
|---|---|---|
| А+ | 70 ва юқори | ДТМъда фандан максимал балл |
| А | 65 – 69,9 | ДТМъда фандан максимал балл |
| Б+ | 60 – 64,9 | 1-фанда 85,8 балл |
| Б | 55 – 59,9 | 1-фанда 78,7 балл |
| С+ | 50 – 54,9 | 1-фанда 71,5 балл |
| С | 46 – 49,9 | 1-фанда 65,8 балл |
| — | 46 дан паст | Сертификат берилмайди |
ДТМ баллга айланиши
Сертификат ДТМ қабул имтиҳонида шу фандан қайта тест ишламаслик имконини беради — балл автоматик қўйилади:
Мажбурий фанларда (она тили, математика, Ўзбекистон тарихи) даража қандай бўлишидан қатъи назар тўлиқ 11 балл берилади.
4. TestMakon буни қандай такрорлайди
Mock тест расмий имтиҳонни башорат қилиши учун учта нарса мос келиши керак: вариант тузилиши, саволлар тақсимоти ва ҳисоб усули. Учаласи ҳам қилинган.
Вариант расмий спецификация бўйича йиғилади
Ҳар вариант генератор томонидан ҳужжатдаги тузилма асосида қурилади: 32 Й-1 + 3 Й-2 + О-1 (а/б бандлари билан) + ёзма иш. Бундан ташқари ҳар бўлимдаги мавзулар сони ҳам расмий квотага тенглаштирилган.
Савол қийинлиги ҳақиқий жавоблардан ҳисобланади
Ҳар саволнинг б қийинлиги тахмин қилинмайди — у фойдаланувчиларнинг ҳақиқий жавобларидан JMLE усули билан калибрланади (савол қийинлиги ва одам даражаси бирга баҳоланади, Невтон–Рапҳсон итерацияси билан).
Модел бузуқ калитни ўзи топади
Ҳар савол учун мослик кўрсаткичлари (инфит / оутфит MNSQ, нуқта-бисериал корреляция) ҳисобланади. Кучли талабгорлар мунтазам хато қиладиган савол дарҳол ажралиб туради — бу одатда калит хатоси.
Ёзма иш рубрика бўйича баҳоланади
Кимё ва биологиядаги учта ёзма иш (жами 75 балл) ва она тилидаги иншо сунъий интеллект томонидан ҳар мезон бўйича алоҳида баҳоланади. Дафтардаги ечим расмини юкласангиз, у ҳам ўқилади.
Натижа имтиҳондаги каби кўрсатилади
Якунда хом балл эмас, Т-балл (максимал 75), даража ва ДТМ эквиваленти чиқади. Ёнига хато оралиғи (±) қўйилади — чунки ҳар ўлчовда аниқлик чегараси бор.
5. Нимани ваъда қилмаймиз
Расмий Т-баллда μ ва σ — имтиҳонга келган барча талабгорлар бўйича. Бизда эса TestMakon фойдаланувчилари бўйича. Аудитория фарқ қилгани учун сизнинг Т-баллингиз расмий натижадан бир неча баллга фарқ қилиши мумкин. Расмий сертификат олганларнинг натижалари тўпланганда шкала расмий коҳортга тенглаштирилади.
Битта уриниш натижаси тасодифга ҳам боғлиқ: кайфият, чарчоқ, таниш мавзу чиқиши. Шунинг учун бир неча вариантни ишлаб, ўртача тенденсияга қараш тўғрироқ.
Баҳо рубрика бўйича ва изоҳ билан берилади, лекин бу инсон экспертининг баҳоси эмас. Балл нотўғри кўринган жойда уни қайта кўриб чиқиш мумкин.
Расмий вариантлар ёпиқ. Биз спецификация ва намунавий топшириқлар асосида шу формат ва қийинликдаги саволларни ўзимиз тузамиз.
6. Қандай фойдаланиш керак
-
Расмий форматдаги вариантни тўлиқ вақт билан ишланг
Бўлиб-бўлиб эмас — 150 (ёки 90/180) дақиқани тўлиқ ўтириб. Вақт тақсимоти ҳам имтиҳон кўникмасининг бир қисми.
-
Натижадаги Т-баллга эмас, мавзу таҳлилига қаранг
Биринчи уринишда балл паст бўлиши нормал. Муҳими — қайси бўлимда йиқилганингиз.
-
Заиф бўлимни ёпинг, кейин иккинчи вариантни ишланг
Икки натижани солиштириш битта натижадан кўра кўпроқ нарса айтади.
-
Ёзма ишни албатта ёзинг
Кимё ва биологияда у 75 балл — вариантнинг катта қисми. Ташлаб кетилган ёзма иш натижани кескин туширади.
Кўп сўраладиган саволлар
Расч модели нима?
Бу тест натижаларини баҳолаш усули: савол қийинлиги ва талабгор даражаси битта шкалада ўлчанади. Балл тўғри жавоблар сонидан эмас, қайси қийинликдаги саволларни ечганингиздан чиқади. Миллий сертификат айнан шу модел билан баҳоланади.
Максимал балл неччи — 75 ми, 100 ми?
Т-шкалада максимал 75 балл. 100 баллик шкала миллий сертификатда ишлатилмайди. Сертификат 46 баллдан бошлаб берилади.
А+ олиш учун ҳамма саволни тўғри ечиш керакми?
Йўқ. Т-балл бошқа талабгорларга нисбатан ҳисобланади. 2026-йил математика имтиҳонида ўртача хом балл 45 тадан 14–16 та бўлган — юқори даража учун ўртачадан сезиларли юқори натижа етарли.
Сертификат ДТМъда неча балл беради?
А+ ва А — фандан максимал балл (1-фан 93, 2-фан 63). Б+ дан С гача пропорсионал: Т-балл × 93/65 ёки × 63/65. Мажбурий фанларда даража қандай бўлишидан қатъи назар 11 балл.
TestMakon бали расмий натижага тенгми?
Тенг эмас, тахминий. Формат ва ҳисоб усули бир хил, лекин шкала ҳозирча TestMakon фойдаланувчиларига нисбатан созланган. Уни тенденсия сифатида ўқинг: балл ўсаяптими, қайси мавзу ортда қоляпти.
Ёзма ишни ким текширади?
Сунъий интеллект рубрикадаги ҳар мезон бўйича балл қўяди ва изоҳ ёзади. Ёзган матнингизни ҳам, юклаган расмингизни ҳам ўқийди.